Opinions

Ik moet zeggen dat dit eindelijk weer eens een film was met een totaal onverwachte plotwending. Ik was dan ook nogal verbaasd over wie er de schurk in het verhaal was. Maar verder voelt het wel erg routineus aan. Op gepaste tijden spectaculaire effecten, stoere vaderlandslievende karakters en een flinke dosis luchtige humor. Zo'n lekkere wegkijk-film die je alweer vergeten bent als de aftiteling over het scherm rolt.

Voetballende holbewoners in een wat voorspelbaar sportfilmpje. Wat minder liefdevol kneuterig dan andere Aardman-producties, maar op zich zetten ze nog steeds een leuke fantasiewereld neer. Zoals het contrast tussen Dug met zijn wildemannen tegenover een beschaving die net een paar treetjes hoger op de ontwikkelingsschaal staat. Ook zo heerlijk Brits allemaal, met die gebbetjes richting professioneel voetbal en een klassenmaatschappij waar Lord Nooth letterlijk zijn neus ophaalt voor het gepeupel.

Het archiefmateriaal en de anekdotes van Michiel Romeyn maken deze middelmatige televisieproductie nog enigszins amusant. De gesprekken met P.F. Thomése en Griet op de Beeck voegen weinig toe. De registratie van het Boekenbal (en het media-circus eromheen) is hooguit een leuk herkenningspunt voor mensen die erbij betrokken zijn, maar het blijft steken bij een ongemakkelijke kneuterigheid van rijen 65-plussers in plaatselijke bibliotheekjes en geestig bedoelde gesprekken met middelbare scholieren die geen bal met literatuur hebben. En toch: ik ben iemand die de boeken van Koch tot nog toe heeft weten te vermijden, maar de vele citaten uit zijn werk nodigen in ieder geval uit om hier eens aan te beginnen.

Deze film weet zijn eigen potentieel niet waar te maken. Voor een psychologische thriller is het acteerwerk te zwak en blijven de karakters voorspelbaar aan de oppervlakte. Voor een bevredigende martelporno is de toon dan eigenlijk weer te serieus. Ook jammer dat de realistische toon steeds gebroken wordt door idiote plotwendingen die geforceerd de suspense vast blijven houden. Hier had een veel sterkere film ingezeten over de gruwelen van een monsterlijk slechte opvoeding.

Mel Gibson de regisseur moet even pas op de plaats maken voor Mel Gibson de acteur. De twee hebben met elkaar gemeen dat ze een soort bizarre fetisj hebben met excessief geweld. Hoe verklaar je anders de reeks aan religieus getinte geweldsorgies die de man recentelijk heeft geproduceerd en dan ook nog eens een oeuvre waarin vrolijk gemoord en gewraakt wordt? In het kielzog van Payback en Ransom hebben we nu dit verhaaltje over een rechercheur die een dochter verliest aan een complot. Niet dat het verhaal erg veel uitmaakt, want het is de doorgroefde en immer getergde kop van Mel Gibson die deze matige bedoening nog van enig cachet voorziet. De rest is alleen maar bijzaak. Het maakt deze film een warrig kluwen van onlogische plotwendingen en vooral een nogal geforceerd clichématige bedoening.

Fijne debuutfilm van regisseuse Kelly Fremon Craig over hordes jonge mannen die de held willen zijn en één messcherpe jongedame (Hailee Steinfeld) die dapper weerstand biedt. Het puberale dialoogvuurwerk waarmee deze snel pratende Nadine haar volwassen omgeving de maat neemt, deed me wat denken aan 'Juno' (2007) van Jason Reitman. Al steekt er achter haar onbenaderbare voorkomen toch vooral een gevoelige tiener die - hoewel ze te vroegwijs is voor deze verwarrende levensfase - ernaar smacht om geaccepteerd en begrepen te worden. Hoogtepunt van de film zijn Nadine's vileine een-tweetjes met haar foute geschiedenisleraar Mr. Bruner (Woody Harrelson), die geamuseerd meebeweegt met de stemmingswisselingen van zijn leerlinge. Ze zal 'm een keer eronder krijgen. 'The Edge of Seventeen' (2016) doet in wezen hetzelfde als andere tienerfilms, maar heeft genoeg een bite door de scherpe grappen en de volwassen dynamiek in de menselijke verhoudingen. En het is zeker fijn om te zien dat een volwassen Hailee Steinfeld haar 'true grit' uit de gelijknamige Coens-film doorzet naar nieuwe rollen.

SF-actie is niet helemaal mijn genre, maar Edge of Tomorrow heeft precies de juiste ingrediënten: slim verhaal, state-of-the-art speciale effecten, humoristische knipogen, dik aangezette typetjes. Beetje militarisme verheerlijkende propaganda, maar soit...de alieninvasie zie ik nog niet recent onze kant op komen.

Bijna een profetische boodschap over hoe Big Brother en klonen de vrijheid van het individu vernietigen voor het vermaak van het volk. Ed is een sympathieke flapdrol die van nobody tot megaster wordt. Zijn enige verdienste: een rolletje in een reality soap. Satire-light met een lach en een traan, en leuke rollen van Woody Harrelson en Matthew MacCounaghy. Tikkeltje ongeloofwaardig, dat wel.

Ik heb het net voorbij zien komen. Het is wel een aimabele docu over een vrouw die maar geen geschikte partner weet te vinden en zich zorgen maakt over de biologische klok. We volgen haar speurtocht naar de beste middelen om haar vruchtbaarheid te behouden.Prettig persoonlijk door de manier waarop de maakster zichzelf en haar nabije omgeving als onderwerp neemt.

Het probeert geforceerd een tragikomedie te zijn, maar de geschetste situaties zijn zelden grappig of hartverscheurend. Wat niet meehelpt is het plaatselijke amateurtoneel dat is opgetrommeld om de bijrollen te vertolken. Het gaat van de ene zouteloze ontmoeting naar de andere zouteloze ontmoeting toe.

Een spirituele opvolger van 'Napoleon Dynamite' (2004) in 't tijdperk van sociale media en smartphones. Of hoe de sprankelende Kayla Day (Elsie Fisher) een existentiële crisis doormaakt als ze de balans opmaakt van gemiste kansen en nieuwe mogelijkheden. Geen groot overkoepelend drama, maar een gevat (doch kwetsbaar) tienermeisje dat net iets te scherp doorheeft hoe redeloos gemeen haar schoolgenoten eigenlijk zijn. 'Eight Grade' (2018) is verrassend respectvol naar de belevingswereld van de jonge puberheldin. Alleen al hoe het wegblijft bij mythische mentorfiguren en niks afdoet met een kitscherig laagje nostalgie. Kayla heeft 't echt moeilijk en het is geen uitgemaakte zaak dat ze deze levensfase ongeschonden doormaakt. Daar zijn het ongemak en de zelftwijfel te pijnlijk voor. Filmisch prachtig in beeld gebracht door steeds in te zoomen op Kayla's onzekere loopje of de groteske uitvergrotingen van klasgenoten. Vieze beugels en puisterige hoofden. Of die hartverscheurend mooie YouTube-fragmenten, waarin ze zichzelf moed probeert in te spreken met inspirerende motto's en levenswijsheden.

Kleine moraalvertelling over hoe het financiële tij opeens keert voor het oude besje Budhi (Usha Naik) wanneer ze een biljet van 1000 Rupee krijgt van een lokale politicus. Samen met buurjongen Sudama (Sandeep Pathak) besluit ze naar de grote stad af te reizen voor wat luxe in haar armetierige bestaan. Maar niks in het leven is gratis als het geldbedrag eerder een strop blijkt dan een verrijking. 'Ek Hazarachi Note' (2014) kreeg me aan het huilen door dezelfde directe aanpak als soortgelijke sociaal-realistische films als ‘Deux jours, une nuit’ (2014) en 'I, Daniel Blake' (2016). Een simpele premisse met ontiegelijk sympathieke personages en een helder moreel dilemma waar je je als kijker mee kunt identificeren. Wat zou jij persoonlijk doen met zo'n kleine financiële meevaller? En hoe verandert het je leven ten negatieve wanneer jouw sociale positie er niet naar is om te mogen genieten van een extraatje? Het conflict in 'Ek Hazarachi Note' (2014) is specifiek voor de Indiase rangen- en standenmaatschappij, maar tegelijkertijd is het een universele vertelling over de marginalisering (of zelfs criminalisering) van armoede.

Heerlijke tragikomische roadmovie, die grossiert in het neerzetten van ontzettend sneue karakters waar je toch om gaat geven.

Mooie mijmering over ouder worden, verval, onvoorwaardelijke liefde en het verlies van schoonheid. Ben Kingsley zet voor de verandering weer eens een rol neer om trots op te mogen zijn, met een Penelope Cruz tegenover zich die als altijd straalt als een sterretje. Hoewel de toon in eerste instantie koel en afstandelijk lijkt, dringt er gaandeweg een zekere warme betrokkenheid door tot de karakters. Die overgang voelt echter zeer natuurlijk aan.

Nog steeds één van de klassiekers die ik voor mijn dertigste gezien wil hebben.

Net als later met The Straight Story kiest David Lynch hier voor een diepmenselijk klein verhaaltje met een vreemde touch.

Hier gaat het over een misvormde man die niets liever wil dan erkenning krijgen van zijn menselijkheid in het Victoriaanse tijdperk van vormelijkheid, etiquette en algemeen geldende Christelijke moraal. Wat in handen van een mindere regisseur zou ontaarden in een vlakke tearjearker wordt hier een filmisch meesterstuk vol visuele vondsten die zowel de afzichtelijkheid als de schoonheid van het hoofdpersonage mooi weten te verbeelden.

Ook mooi dat Lynch de ontwikkeling toont van hoe anderen naar hem leren kijken als zij meer gecultiveerd en geïnformeerd raken. Wat mij betreft is het daarmee ook een subtiel pleidooi voor hogere cultuur als het middel om empathie en betrokkenheid te verkrijgen boven de slopende werking van denigrerend volksvermaak.

In dit deel vervolgt Shekar Kapur zijn verhaal over de koningin die machteloos staat tegenover ontwikkelingen in haar leven maar toch kranig weerstand biedt. Cate Blanchett is wederom verschrikkelijk sterk gecast. Ze weet zo goed de ogenschijnlijke onaanraakbare kenau te spelen waarbij het innerlijk borrelt van twijfels, angsten en onzekerheden. Meer nog dan bij deel 1 zijn ze volstrekt over-the-top gegaan met schitterende kostuums en oogverblindend mooie sets. Maar juist daar zit hem mijn kritiek, want door die pracht en praal lijkt het alsof het verhaal ondergesneeuwd is geraakt aan de inhoud. De verhaallijn zelf is namelijk te overdadig in zijn vele zijsprongetjes en daarom warrig en weinig diepgaand. Niks lijkt echt uit de verf te komen, niet de relatie met Mary Stuart, niet hoe Elisabeth's geliefde door haar harnas heenbreekt. Nee, de film is een toonbeeld geworden van verschrikkelijk veel potentie in een wat karige uitwerking.

Zo'n film waar het woord aimabel voor bedacht is: zoet, maar wel met een zekere schwung door hoe de acteurs het invullen.

Ik moet eerlijk bekennen dat mijn score zeer aan de lage kant is voor een film die toch echt als belangwekkend mag worden gezien. Mensen met ernstige psychische beperkingen zijn ook mensen, en dat weet deze documentaire mooi in beeld te brengen. Achter een kwijlend wrak mens, zoals de maakster haar zus portretteert, gaat ook een levensloop vooraf. Maar de film riep bij mij ook weerzin op, het was me allemaal zo confronterend dat ik hem nauwelijks heb kunnen kijken. Dat maakt de film niet minder sterk, maar het heeft zeker zijn weerslag op mijn normering.

Twee geïnstitutionaliseerde veertigers krijgen voor het eerst hun eigen huis. Kjell Bjarne (Sven Nordin) wil zo snel mogelijk zijn vleugels uitslaan en genieten van het leven, terwijl de autistische Eiling (Per Christian Ellefsen) zijn nieuwe bestaan het liefst zo overzichtelijk mogelijk houdt. Maar dan lukt het Kjell om een intieme relatie aan te gaan met hun buurvrouw. Is er iets onherstelbaar veranderd tussen de twee tegenpolen? Of kunnen ze iets van het oude behouden om met elkaar een nieuwe toekomst tegemoet te gaan? Het sterke aan 'Eiling' (2001) is dat het de onhebbelijkheden van Kjell en Eiling niet afzwakt of romantiseert, maar ze blijven onuitstaanbaar. Toch ontroerde het me dat deze seksueel gefrustreerde driftkoppen elkaar begrijpen op manieren waar ik als buitenstaander niet bij kan komen. Zoals je binnen sommige vriendschappen intimiteit kunt vinden omdat je open kunt zijn over je eigen kwetsbaarheden en angsten.

Ontroerende kostschool-film, waarin een strenge doch gepassioneerde docent zich inzet om een bengel om te vormen tot goede leerling. Het lijkt in eerste instantie of elk cliche uit het genre de revue passeert, maar er zit een mooie twist in die deze film anders maakt. Mooi verhaal over de verhouding tussen leerling en docent. Een klein beetje sentimenteel, daar moet je wel tegen kunnen.

Het debiele broertje van Clerks in hoe het de sneuiige personages van een supermarkt op de hak neemt. Vergeet echter elke spitsvondigheid en scherpe grappen van Kevin Smith, want deze film is flauwer dan flauw. Maar om de een of andere reden komt die ongeneerde meligheid hier juist goed tot zijn recht. Zelfs non-actrice Jessica Simpson weet aanstekelijk te zijn door in elk shot te verschijnen in een weinig verhullend pakje. Zo puberaal als maar mogelijk is, maar misschien daarom ook wel een prettige guilty pleasure.

Die spinnen-metafoor had iets minder overdreven gemogen en het bouwt iets te lang op, maar 'Enemy' (2013) is een stijlvolle SF-thriller van één van de interessantere cineasten van deze generatie. Over het mannelijke ego als een vergiftigend toneelspel om vooral niet naar de noden en wensen van de vrouwelijke 'ander' te hoeven luisteren, terwijl de brave professor en de bad boy meer met elkaar gemeen hebben dan ze denken. Een hallucinante koortsdroom met de suspense van Hitchcock en het bevreemdende van David Lynch.

Ik zit een beetje tussen de mensen die het de hemel in prijzen en de mensen die hem afkraken, in. De film wordt ijzersterk opgebouwd als een beeld van hoe wreed het was om aan de Russische kant te moeten dienen, met zijn propagandamachine en de weinig zachtzinnige behandeling bij deserteurs en traumatische soldaten .Maar dan komt er opeens een titanic-achtig liefdesverhaaltje dat de angel er behoorlijk uit neemt. Typisch Hollywood in de negatieve zin.

Mooi opgezette techno-thriller van ADHD-er Tony Scott. Na zijn films wil je spontaan zelf ook aan de ritalin om even fatsoenlijk adem te happen.

Mooie simpele film, die prettig afwijkt van enige glamour of vals sentiment. Het leven zoals het voor sommigen is, zou ik bijna willen zeggen.

Mijn eerste van de broertjes Dardenne, trouwens.

Net als de originele cult-film 'The Naked Civil Servant' (1975) heeft deze sequel een fragmentarische opbouw waarin het overbrengen van de levensfilosofie van Quentin Crisp belangrijker is dan het plot of de beelden. Inmiddels hoeft John Hurt niet meer alleen diens charisma van fijngevoelige doorzetter te spelen, want door de doorgroefde oudenmannentronie van de acteur wordt de zelfhaat van het personage nog duidelijker zichtbaar. Hier worstelt de flamboyante icoon met een open samenleving waar gay bars bestaan en homofilie op de politieke agenda terecht kan komen. Zijn trauma van opgroeien in het repressieve Engeland van de jaren dertig en veertig heeft hem vijandig gemaakt naar een uitgesproken massa die zich altijd tegen hem kan keren als het tij keert, maar tegelijk vindt die paranoïde houding geen bijval meer in een maatschappij waarin emancipatie breed gedragen wordt.

Met de onhandige uitspraak 'aids is just a fad' zet Crisp zichzelf buitenspel en verwordt hij tot een kitscherige, archaïsche figuur, die juist in homoseksuele kringen wordt verguisd om zijn weerzin tegen een politieke stellingname. Jezelf zijn wordt politiek gemaakt. Dit vervolg plaatst hiermee belangrijke kritische kanttekeningen bij zowel de mediagenieke homo-icoon uit het origineel als dat het de nieuwe valkuilen van emancipatiebewegingen in beeld brengt (o.a. dat er niet gestreefd moet worden naar één mal waarin alle homoseksuelen of andere minderheidsgroepen in gegoten kunnen worden). Tegelijk is het ergens jammer dat Quentin Crisp wordt gepsychologiseerd en gecontextualiseerd, want de figuur in het origineel oversteeg tijd en plaats als een symbool voor zelfexpressie in een vijandig gezinde maatschappij. Nu blijft de figuur beperkt tot het inwisselbare van biografieën over het opkomen en neergaan (en soms weer opkomen) van historische figuren.

Respectvolle documentaire over de achterblijvers van uitgereisde Jihadisten. Het portretteert mooi de onmacht en het onbegrip van hoe jonge mensen compleet radicaliseren, terwijl zij zonder uitzondering geboren zijn in liberale Nederlandse gezinnen met niet extremistische normen en waarden. Belangrijk document tegen eenzijdige beeldvorming. Ook bij mij heerst het idee dat ouders minstens een beetje verantwoordelijk zijn voor de achterlijke levenskeuzes van deze groep. De documentaire toont een schrijnende andere kant: hoe een politieke ideologie als het radicaal islamisme onverwachts families binnensluipt, en ze vervolgens uiteen rijt met haar wereldvreemde logica van geweldverheerlijking en westerse zelfhaat. Een maatschappelijk probleem van ons allemaal.

De vrolijke boevenstreken uit het vorige deel krijgen hier een naargeestig staartje als het nog de meer destructieve kant van Mesrine toont. Meer van hetzelfde, maar óók een extra laag die dit zeer onderhoudende tweeluik krachtig afsluit.

Sprankelend filmpje. Millie Bobby Brown kende ik (nog) niet als Eleven uit Stranger Things, dus ik kon haar redelijk onbevangen zien als het jongere zusje van Sherlock en Mycroft Holmes. Moeder Eudoria Holmes (Helena Bonham Carter) wist dochter Enola op te voeden in lijn met de idealen van de suffragette-beweging. Enola leerde schermen, fietsen, boksen, wiskundige raadsels oplossen en andere manieren om het patriarchaat een hak te zetten. Bij Eudoria's verdwijning blijken broers Sherlock (Henry Cavill) en Mycroft (Sam Claflin) niet voorbereid op de vrije geest van hun feministische zusje. Zij heeft namelijk álles te verliezen als mammalief niet boven water komt. De kracht van 'Enola Holmes' (2020) zit 'm in de energie die Millie Bobby Brown aan haar titelpersonage geeft. Een grapje hier en een robbertje vechten daar. Het is zelfs grappig wanneer Enola noest op haar trappers klimt, om dan recht in de camera te kijken en de vierde wand te doorbreken met een scherpe observatie. Voor een film die zo speelt met detective-elementen, is het wel jammer dat het plot niet erg ingenieus in elkaar steekt. Grote onthullingen komen ietwat plompverloren uit de lucht vallen en voor de kijker valt er weinig te puzzelen.

Klassiek gevalletje van style over substance. De weergaloze cinematografie vol intrigerende filmische vondsten is niet genoeg om af te leiden van de middelmatige acteurs en de lelijke CGI. Het blijft maar doorgaan en doorgaan, terwijl de film weinig meer te melden heeft dan een aaneenschakeling van bizarre beelden. In het voordeel ervan spreekt dat het inventief gebruik maakt van camerawerk om de mentale toestand van zijn hoofdrolspeler mee vorm te geven. Dat is inderdaad van een hoger niveau en laat dingen zien die de conventionele cinema achterwege laat. We hebben hier niet eens een duidelijk aanwezige acteur nodig om toch mee te gaan in zijn psychologische trip door leven en dood. Helaas wordt het allemaal veel te ver uitgerekt, waardoor ik mijn interesse begon te verliezen en steeds minder mee kon gaan in de ontwikkelinen. En dan steeds maar weer die flikkerende lichten en de dansende vormen die als een screensaver over het beeld blijven lopen. Ergens is het wel een vernieuwende en bijzondere film, maar dat neemt niet weg dat het vervelend is om er de volle speelduur naar te kijken.