Opinions

Mooie film van Corbijn, wel ongeveer wat ik ervan verwacht had. Lekker kalme film, die het vooral moet hebben van de mooie beelden en muziek. De locatie is natuurlijk fantastisch, maar het is toch vooral de kadrering en de belichting die de show stelen. Zo'n shots waarin Clooney in een café zit, met achter zijn schouder een groot raam dat meer focus krijgt dan de ster zijn bijvoorbeeld fantastisch. De muziek was ook zeer geslaagd, maar kwam me ergens bekend voor. Ach, de sfeer zat goed.

Het is wel jammer dat het verhaal dan weer zo enorm voorspelbaar was. Natuurlijk is dit geen verhaalfilm, maar ik had toch gehoopt dat er wat originelers in zat dan dat de baas van Clooney de grote schurk zou zijn. Ook het einde heb ik al te vaak in andere films gezien: de moordenaar met schuldgevoelens die al stervend nog op het laatste moment op een mooi plekje aankomt. Een originaliteitsprijs verdient het niet. Om het af te maken zit er dan ook wederom een vliegend dier (hier een vlinder) in die na de dood van de hoofdfiguur omhoog vliegt. Mooi in beeld gebracht, maar enorm cliché. Enkele dialogen die het verhaal meer diepgang moeten geven voelen ook wat geforceerd aan, zeker bij die priester.

Als het verhaal nou net zo intrigerend was als de momenten waarop het plot wat losser gelaten werd dan had het een klein meesterwerkje kunnen zijn. Nu is het vooral een lekkere film die kalmerend werkt, zelfs al zaten er een aantal goed spannende scènes in (in dat café, als Reuten haar pistool gaat halen, is een bijzonder goed opgebouwde en gefilmde scène). Clooney blijft toch wel verrassend. Niet zozeer door zijn acteerwerk, maar door zijn filmkeuzes. Hij kiest toch altijd wel gevarieerde en interessante films. Niet altijd met een goed eindresultaat, maar hij probeert wel altijd wat nieuws.
3,5*

De hoofdpersoon is een van de meest onuitstaanbare figuren die ik ooit heb gezien in een film. Niet eens zozeer de grootste schurk, maar wel iemand die geen goede eigenschappen heeft en daarnaast ook nog eens alle charisma mist en gewoon vervelend is. Iemand die je in het echte leven ten alle koste zou willen vermijden. Dit personage is de belangrijkste zwakte van de film, maar ook wellicht zijn sterkste kant. Het is wel interessant om eens zo'n misselijk mannetje bezig te zien, maar aan de andere kant zit je er de volledige speelduur mee opgescheept en is medeleven compleet onmogelijk. Ik keek vooral door om hem ten onder te zien gaan. Geen idee of Sorrentino hem als tragisch zag, maar ik niet.

De filmstijl wordt hier opmerkelijk veel geprezen. Nou heb ik ook veel mooie shots gezien, maar zo bijzonder was het over de gehele lijn toch ook weer niet? Opvallend veel goede shots werden snel afgekapt. Ik had trouwens de indruk dat de dvd een veel te donkere kwaliteit had, wat wellicht ook bijdroeg aan dat niet alles even goed overkwam. Nou heeft het geheel wel een herkenbare stijl, maar het werkte bij mij maar sporadisch. De muziek was wel heel sterk, al kwam de belangrijkse tune mij vreemd genoeg zeer bekend voor.

3*

AmnesiA is een erg leuke, zeldzame poging om in Nederland een surrealistisch aandoende film te maken. Dat lukt best heel aardig, met name omdat de sfeer er goed in zit, de maffe humor vaak raak is en dialogen ook goed geschreven zijn. Het levert een vermakelijke mix op tussen komedie, mysterie en drama dat wel enigszins onder de huid kruipt, waar trouwens Fedja van Huêt (mijn favoriete Nederlandse acteur wellicht). Al zijn er ook genoeg dingen die nog niet helemaal werken. Vooral enkele surrealistische elementen blijven wat in het luchtledige hangen, zoals de suggestie dat Aram al dood is of het hele personage van Carice van Houten. Er zullen wellicht symbolische ideeën achter zitten, of misschien is het alleen maar gekkigheid om het bizarre gevoel van de film te vergroten, maar in beide opzichten werkt het niet echt en voelen ze als losse eindjes aan.

Maar al met al een boeiende film. Jammer eigenlijk dat Koolhoven dit type film wat links lijkt te hebben laten liggen. Dit voelde nog als een vingeroefening, met flink potentie om meer uit deze stijl te halen in de toekomst.
3,5*

Dat ik nog eens naar een Haneke zou uitkijken, de wonderen zijn de wereld nog niet uit!

Wel, misschien is het ook weer niet zo verwonderlijk, aangezien ik altijd wel gezien heb dat Haneke talent heeft, ik heb gewoon weinig met het type films die hij maakt, die op mij vooral overkomen als academische oefeningen in pessimisme. Buiten dat om moet er verder wel gezegd worden dat hij consistent is. Ik mag niet zo'n hoge dunk hebben van zijn werk, maar hij weet er zo goed als altijd eentje te maken waar nog lang over doorgesproken wordt door filmliefhebbers. De reden dat Amour me wat meer trok was doordat het onderwerp zich eens niet goed leende voor cynische, maatschappelijke visie en toen de eerste recensies schreven dat het een heel menselijke film was dacht ik dat het goed zat.

Dat bleek te kloppen, want Amour is een erg mooie film, makkelijk mijn favoriete Haneke. Het is aan de ene kant de simpele aanpak die goed werkt, zeer gefocust op twee personen in één locatie (op een korte beginscène na). Dit laat het aftakelingsproces en de invloed die het heeft op de verhouding tussen man en vrouw goed tot zijn recht komen. Aan de andere kant is het toch nog altijd Haneke en is zijn hand zeer herkenbaar, waardoor het nooit echt simplistisch wordt. Zo'n scène als waarin die pianist langskomt en we even met hem alleen achter in de woonkamer blijven wachten totdat George Anne gehaald heeft; dat is eigenlijk echt typisch zo'n Hanekemoment: even een ander perspectief gebruiken om de emoties wat te verschuiven. Gek is dat Haneke zei dat hij in de opening al liet zien dat Anne dood was zodat de kijker wist dat het zo af zou lopen. Is er dan iemand zo naïef dat hij zou denken dat het eindigde met dat zij weer helemaal beter werd? Waarom heb ik het gevoel dat dit onder spoilers valt?

De rest van de redenen waarom deze film zo goed is laten zich raden: het acteerwerk, het realisme, het onvermijdelijke, het herkenbare. Het is eigenlijk ook wel grotendeels een voorspelbare film, maar de onsentimentele en wat hardere aanpak van Haneke zorgt voor het onderscheid. Het meest interessante dat hij aanbrengt is echter een gevoel voor poëzie, om het zo maar te noemen. Zoals bij die duif, maar vooral het einde, waarin een verwarde George zijn al overleden vrouw naar buiten volgt en voorgoed verdwijnt. Wat er werkelijk met hem is gebeurt wordt in het midden gelaten (vermoedelijk is hij al dood), maar het is in deze context een ontroerend beeld om hem zo de film te laten verlaten, het commentaar van zijn vrouw in acht nemend.

Een ding irriteerde me wel gruwelijk: geen ondertiteling bij dat lange shot van die brief. Ik kan nauwelijks Frans en heb geen idee wat George daar schreef aan het einde, maar aangezien de camera er lang op blijft rusten neem ik aan dat het van belang was. Niettemin vond het ondertitelbedrijf het niet nodig om dit even te ondertitelen. Weet iemand wat George daar neerpent?
4*

Les Amours Imaginaires is een film die voor mij nergens echt helemaal werkt om één simpele reden: het personage Nicolas. Dit is zeer persoonlijk, aangezien ik niet eens zozeer vind dat Dolan dit personage verkeerd heeft aangepakt. Mijn probleem met Nicolas is dat ik hem te overduidelijk een nepperd vind. Van bijna seconde één af aan had ik al in de gaten dat dit een jongen is zonder inhoud, iemand die geen aandacht heeft voor mensen en hun emoties, die mensen alleen maar gebruikt om eventjes te lachen. Nicolas is de ultieme lege huls. Ik weet dat mensen op heel verschillende types kunnen vallen, maar voor mij persoonlijk was het te moeilijk om me erin te kunnen verplaatsen dat iemand een Nicolas ook maar een beetje boeiend zou vinden. Hij is het type waarvan ik al heel diep moet zuchten bij de gedachte dat ik er vijf minuten mee moet doorbrengen.

Dan kun je stellen dat de andere twee hoofdpersonen egoïstisch en onsympathiek zijn. Dat ze hun eigen idealen projecteren op Nicolas. Dat ze hun kleinzieligheden verschuilen onder een hippe stijl. Dat ze hun afstraffing aan het einde verdienen. Al die dingen zijn waar, maar ik had zo'n hekel aan Nicolas tegen het einde dat het moment dat Francis en Marie aan het einde respectievelijk hysterisch en koud reageren op Nicolas bijna als een triomf zag in hun ontwikkeling in plaats van als een moment waarop ik alle sympathie voor hun zou verliezen. Daarbij werkt de overduidelijke leegheid van Nicolas ook op een andere manier nadelig. Iedere kijker zal waarschijnlijk wel snel raden dat geen van de twee protagonisten ooit een goede relatie zal krijgen met Nicolas en dat het verhaal voor hun in pijn zal eindigen. Het wordt dan slechts anderhalf uur wachten op het onvermijdelijke. Er zit ook te weinig materiaal in om dit voorspelbare verloop wat extra's te geven. Ondanks de altijd interessante keuze om voor onsympathieke personages te gaan vond ik dit bijna net zo'n oppervlakkige film als een waarin een puur ideale held tegen een puur slechte schurk staat. De enige verdieping kwam uit de interviews, wat ook het punt lijkt te zijn, maar wat niet echt genoeg een punt is om een film van 95 minuten omheen te bouwen. Ik had het gevoel dat Dolan de interviews en de vele slow-motionscènes ook echt gewoon nodig had om de speelduur van een lange film te halen.

En dan te bedenken dat ik de interviews en de slow-motions het beste aan de hele film vond. Het idee om interviews zo tussen een film te plaatsen is intussen al zo vaak gedaan dat het al bijna cliché is (of misschien lijkt dat omdat ik toevallig een vrij groot aantal films in relatief korte tijd met dit idee erin gezien heb), maar het is eigenlijk nooit zo goed gedaan hier. De interviews zitten vol prachtige inzichten en vooral mooi oprechte verhalen. Dat ze visueel dan wat minder interessant zijn doet er niet zo toe. Daar bood de rest van de film genoeg compensatie voor, want ik kon wel genieten van de overdadig kitscherige stijl, die overduidelijk een knipoog geeft aan Godard en waarschijnlijk ook Demy en Almodóvar. De kleuren, de kapsels, de kostuums, de erg leuke soundtrack, de slow-motions: het werkte voor mij. Daarbij vond ik Dolan en Chokri ook uitstekend acteren, boeiend genoeg om me in de onsympathieke personages te gaan interesseren. Ook bevat het scenario enkele zeer grappige one-liners (in het bijzonder een waarin een kapster beweerd dat ze in 20 jaar tijd al veel lege lepels heeft getoupeerd). Dus er is veel om van te genieten, maar waar Querelle het gebrek aan subtiliteit prijst was het voor mij een doorn in het oog.
3*

Voor een aardig lange tijd vroeg ik me tijdens het kijken naar Anatomy of a Murder af waarom deze film juist zo vaak als een uitschieter in het rechtbankgenre gezien werd. Toegegeven, het duurt eventjes voordat het verhaal zich werkelijk naar de rechtbank verplaatst, want eerst wordt zorgvuldig alle informatie gepresenteerd die de advocaat krijgt en zien we hoe hij zijn onderzoek doet. We weten precies wat hij weet en zien hoe daarop zijn zaak baseert. Verwacht geen scènes met slechts de verdachte en zijn vrouw, bijvoorbeeld. Hoe dan ook, het was onderhoudend, maar niet bijzonder opvallend.

Toen echter de rechtszaak zelf aanbrak begon ik te merken waar de reputatie van deze film vandaan kwam. Essentieel is met wat voor zaak we te maken hebben. Er is geen vraag over wie de dader is. Manion heeft de barman vermoord, klaar en duidelijk. Ook zien we dat Manion duidelijk geen lieverdje is en de suggestie dat hij degene is die zijn vrouw een blauw oog geslagen heeft blijft hangen. Dit is ietwat uniek, aangezien de meeste rechtbankfilms wat meer zwart-wit werken, met duidelijke schuldigen en onschuldigen. Sommige films gebruiken dit gegeven om wat te spelen met ideeën van moraliteit.

Anatomy for a Murder steekt wat anders in elkaar. De kwestie wie wat heeft gedaan onder welke omstandigheden en waarom blijft allemaal wat ambigu. Waar het om draait is hoe je met de informatie die je hebt en die je kunt lospeuteren een goede verdediging of aanklacht kan maken. Het draait over reden, redeneren, interpreteren en gissen. De vraag of Manion echt ontoerekeningsvatbaar was of dat zijn wraak gerechtvaardigd was zijn hier niet zo van belang, maar meer het maken van een goed verhaal voor de jury. Het is een soort uiteenzetting over de manier waarop perceptie en beeldvorming in de rechtszaal rechtspraak bepalen.

Dat is geen lichte kost, maar dit is een film uit Hollywood uit het jaar 1959, dus het is verpakt als entertainment. Het is echter wel entertainment die weet wat hij doet. Ik ben geen expert op het gebied van rechtspraak, maar het kwam allemaal wat realistischer op me over dan gewoonlijk in dit genre. Niet verrassend zo blijkt, want de film is gebaseerd op een boek geschreven door een rechter die onder een pseudoniem een rechtszaak beschrijft die hij zelf heeft meegemaakt. Daarbij zijn de dialogen hier bijna belachelijk goed. Wat mij persoonlijk zo aantrok was het spel met woorden en de draai die de advocaten steeds gaven aan nieuwe informatie die ze kregen. Het is een soort spelletje en Stewart en Scott spelen bijna net zo veel acteurs als advocaten, een bewuste keuze.

Preminger regisseert het zoals gewoon met vaste hand en met zijn gebruikelijke voorkeur om meerdere acteurs in één frame te krijgen, iets wat misschien nog nooit zo essentieel is, aangezien reacties op wat gezegd wordt zo vaak zo belangrijk is. De muziek van Ellington was ook een heerlijke toevoeging. Zoals zo vaak bij een film die voor een groot deel steunt op acteerwerk is de casting perfect gedaan.

Misschien is het wel de ultieme rechtbankfilm. Ik denk in ieder geval dat je er weinig zult vinden met zo veel voeling voor de machinaties die rechtspraak bepalen.

4*

Anchorman 2 is nogal wisselend ontvangen bij liefhebbers van de eerste, maar voeg mij bij de mensen die hem wel leuk vinden. Het is wel al weer een tijdje geleden dat ik deel 1 zag overigens, wat wellicht hielp om dit weer fris aan te laten voelen.

Niettemin is de aantrekkingskracht weer hetzelfde: vol overgave complete stompzinnigheid brengen. Volledig over-the-top gaan kan irritant zijn (Anchorman spreekt volgens mij ook vooral een zeer specifiek publiek aan), maar McKay en deze acteurs weten het voor mij precies goed te doen, waardoor de onzinnigheid werkelijk geïnspireerd aanvoelt. Het helpt ook dat het allemaal losjes aanvoelt. Het verhaal is niet erg strikt en biedt genoeg mogelijkheden voor zijwegen, improvisaties of gewoon volstrekt willekeurige grappen. Het gevoel dat je kijkt naar een komedie waar eens geen filter op zat is min of meer de charme, al helpt het dat ik niet de gecensureerde, originele versie uit de VS zag. Misschien is het wat te lang, dat wel.

Hoe dan ook, ik heb weer goed gelachen. Het blijft jammer dat veel van deze komieken doorgaans in films belanden die wat meer ingetogen zijn of zelfs denken serieuze momenten nodig te hebben. Ze zijn vaak op hun best als ze los gaan.

4*

"I don't know how to put this but I'm kind of a big deal."

Leek me verschrikkelijk. En tijdens het kijken viel me al snel op hoe flauw het allemaal was. Erg domme grappen die ook nog eens voor het grootste deel schreeuwend werden gebracht. Zeggen dat Anchorman over-the-top is is een zwaar understatement. Kortom: het was me al snel duidelijk dat ik deze film slecht vond. Het enige wat een beetje tegen zat op dat gebied is dat ik constant moest lachen.

Dus ja, dit is erg flauw, maar tegelijkertijd is dit een van die zeldzame komedies waarin dat goed uitpakt. Wat mij zo beviel aan Anchorman is het enthousiasme waarmee het gebracht werd. Niks geen subtieliteit, de acteurs storten zich op hun rollen met een bombastische overgave die ongeëvenaard is. Het gevoel is dan nauwelijks nog dat de komieken flauw spelen, maar meer dat ze compleet doorgeslagen zijn. En dat werkt op een bepaalde manier aanstekelijk. "I don't know what we're yelling about!", schreeuwt Steve Carrell op een gegeven moment. Ik ook niet, maar hij heeft gewoon groot gelijk om verder te schreeuwen.

Toegegeven, het vele geschreeuw laat enkele scènes in de mist lopen, zoals het vreselijke moment in de telefooncel. Er wordt hier zo luidruchtig met grappen gesmeten dat er veel zijn die niet werken. Toch is dat nog altijd maar een klein deel. Anchorman mag dan de intelligentie van de grappen van bijvoorbeeld Monty Pyhton missen, qua waanzin kan hij goed mee. Neem zo'n scène als het gevecht tussen de nieuwsteams. Het heeft niets in de film te zoeken, maar werkt daardoor des te hilarischer (Steve Carrell met die granaat ). Gelukkig vond men het ook niet nodig om een serieus stukje in te lassen, zoals in de meeste Amerikaanse komedies. Zou hier nog misplaatster zijn dan anders.

Eigenlijk lijkt dit nog het meest op de Marx Brothers: halve anarchie vol dommigheid en een gebrek aan goede smaak. Geen wonder dat zoveel mensen het hier niets vinden. Maar net als de Marx Brothers vind ik Anchorman een film vol onhebbelijkheden die toch onweerstaanbaar is, op een geheel eigen manier. Jammer dat Apatow hierna wat meer karaktergedreven komedies als Knocked Up is gaan produceren. Doe mij deze losgeslagen waanzin maar.

Kleine 4*. Zeer aangename verrassing.

Magnolia? Die titel was niet bij opgekomen tijdens het kijken van deze film. Het is ook niet gigantisch vergelijkbaar of zo.

Ik vond het een meevaller. Ik was bang dat dit een film zou worden over het zwijgen van mensen en dat dit op een typische art-housewijze kunstmatig getoond zou worden. Dit viel echter mee. Er wordt veel gezwegen, maar wel op een geloofwaardige wijze.

De film is verder goed gemaakt en geacteerd. Er zit ook een leuk gevoel voor humor in af en toe. De regisseuse heeft duidelijk talent. Echter wil het allemaal nooit groots worden. Dit komt vooral door de afstandelijkheid van de film. Ik vond het interessant om naar te kijken, maar ik voelde me nooit bij een personage of gebeurtenis betrokken.

3*

ik had het absoluut niet verwacht, maar eerlijk gezegd viel Andrey Rublyov mij gigantisch tegen. Na het fenomenale Stalker had Tarkovsky flink wat good-will bij me opgebouwd. Het vreemde is dat wat bij mij werkte bij Stalker, niet werkte bij Rublyov. Voor de duidelijkheid: dit een een geweldige geschoten film. Tarkovsky's camerawerk en belichting behoren tot het beste uit de filmwereld en Rublyov is absoluut geen uitzondering. Het oog voor detail voor die periode is ook ongekend en ik hou ook wel van het donkere, koude en modderige van deze setting.

Maar waar Stalker voor mij alleen al leek te werken door beeld en geluid alleen, ging dat niet op voor Rublyov. Waarschijnlijk omdat deze film niet constant zo mooi is, meer onderbrekingen heeft voor wat conventioneler geschoten dialogen en zo, al valt dat eigenlijk nog wel mee.

Het feit is vooral dat ik nooit echt in de geest van de film kwam, iets wat bij Stalker toch wel snel gebeurde. ik snap Andrei Rublyov wel, maar vond het desondanks geen boeiende ervaring. Ik voelde niets bij wat er op het scherm gebeurde, met uitzondering van de openingsscène en de sommige momenten van het proces van het maken van de grote bel. De rest trok echter ijskoud aan me voorbij en zelfs die grote slachting trekt me maar matig mijn interesse.

Ik kan er moeilijk mijn vinger op leggen hoe dit kan. Thema's over de schepping en betekenis van kunst boeien mij zeer en hoewel ik Rublyovs schilderwerk zelf niet echt mooi vind (zie het laatste kwartier), is er genoeg potentie om Tarkovsky's spirituele filmstijl te combineren met een sterk portret van een kunstenaar en de omgeving die hem beïnvloedde. Toch vond ik het geheel eigenlijk vooral enorm saai. Is het 't fragmentatische karakter? Is het de nogal blanco spelende Anatoli Solonitsyn? Zijn het de wat oninteressant geschreven dialogen? Is het tempo te laag? Wellicht is de combinatie van dit alles, want veel van die dingen werkte bij mij wel in andere films. Andrei Rublyov viel voor mij vooral te beschrijven als een lange kijkervaring. Een erg lange kijkervaring. Geen slechte film per se en ik zie de aantrekkingskracht voor andere mensen wel, maar mij kon het nauwelijks minder interesseren.
2*

Wellicht de science-fiction met de meeste science. Het klinkt op papier doodsaai om naar een film te gaan kijken waar wetenschappers voornamelijk ook daadwerkelijk bezig zijn met wetenschappelijk onderzoek, maar het levert een verrassend intense film op. Dit komt ook door de goede opbouw. De akelige beelden van het uitgestorven dorp in de openingsscènes zetten de toon. Vervolgens wordt er veel aandacht besteed aan de manier waarop de wetenschappers getest en schoongemaakt worden wat de ernst van de situatie nog eens extra benadrukt. Na dit alles wordt het ook gewoon spannend om te zien of een cel zich verdubbelt of niet. Het is zeker een van de meer intensere films in het genre.

Dat komt ook door de stijl. Wise is een beetje een stijlloze regisseur, wat hier van pas komt. Alles ziet er realistisch uit, alsof het toevallig allemaal net zo voor de camera gebeurde (documentairestijl vind ik dan weer een te overdreven beschrijving). Het geluid is minder naturel, met sterke muziek. De acteurs spelen ook niet bijzonder dramatisch, ze komen over als gewone mensen op een werkvloer die slechts langzaam meer gespannen raken. Kleurrijke personages levert het bepaald niet op, maar dat zou hier ook niet werken. Verder wordt er vooral veel geconcentreerd op veel details. Het onderzoek wordt tot in zijn kleinste vorm getoond en er wordt veel in jargon gesproken, maar wel op zo'n manier dat het voor de leek weer te volgen is en dat het ook nog eens niet onzinnig klinkt, ongeacht of het de werkelijke wetenschap goed benadert. Voor mij persoonlijk helpt het dat ik die aandacht voor details, van gewone werkhandeling in combinatie met thrillerelementen erg boeiend vind. Ik heb wel vaker gemerkt dat dit mijn ding is, mits goed uitgevoerd.

Niet alles is even perfect. Dat probleem met dat rode licht bij die vrouw is wat teveel van het goede. De scène met het neergestorte vliegtuig lijkt niets toe te voegen en roept zelfs veel onbeantwoorde vragen op. Daarnaast heeft de film stiekem gebrek aan een echte climax, omdat het probleem zich min of meer vanzelf oplost, waardoor er een spannende maar overbodige deadlinescène is toegevoegd met die sleutel. Maar het zijn kleine minpuntjes op een prima scifithriller. Ik betwijfel alleen wel of de herkijkwaarde hiervan groot is.
3,5*

Angel Heart is vooral door zijn sfeer een lekkere thriller. Het ontbreekt tot bijna het einde sterk aan spanning en het verhaal is te lang uitgesponnen, doordat het mysterie voor een te lange tijd geen ontwikkelingen kent, maar het is wel aangenaam om naar te kijken. Pas toen het duidelijk wordt waar het allemaal om draaide kreeg de film me een beetje mee in zijn spanning, al is de twist dat Rourke al die moorden gepleegd heeft wat flauw erin verwerkt. Echt eng wordt het nergens, terwijl ik het gevoel had dat het dat wel wilde zijn. Niettemin, bijzonder sfeervolle locaties en één geweldige scène (de seksscène, zeer naargeestig gefilmd) zijn genoeg voor een 3,5*. Don't Look Now, waar het me enigzins aan deed denken, is dit echter nog lang niet.

Gelukkig heeft Angels & Demons wel wat The Da Vinci Code niet had: enige spanning. Angels & Demons mag dan een minder mystiek mysterie hebben, het is in ieder geval niet zo'n verzameling saaie uitlegscènes als zijn voorgangers. Bij deze film wist ROn Howard tenminste dat hij een thriller maakte en houdt hij het tempo hoog en zitten er wat echte thrillerscènes. Ondanks dat het allemaal voor een groot deel zeer voorspelbaar is blijft het toch ten alle tijden meeslepend en de scène waarin het zuurstof in het archief verdwijnt vond ik zelfs erg leuk (geen idee of ze in het Vaticaan werkelijk zo'n beveliging hebben; het nut ervan ontgaat me, maar het is wel spannend).

De allerlaatste twist is er helaas eentje te veel. Ik vond het feit dat McGregor de schurk was eigenlijk de dramatische impact van het voorgaande teniet doen. Echt zo'n twist die er alleen maar in zit om maar een twist te hebben. Het maakt meteen de film nog eens twee keer zo onlogisch. Al die bijpersonages die zich verder constant verdacht gedroegen en dan geen schurken blijken te zijn worden op een gegeven moment ook wel flauw. Ik betwijfel verder of alle twists wel kloppen, maar het zijn er zoveel dat het niet meer na te gaan valt zonder de film nog een paar keer te bekijken of het boek te lezen, wat ik beide niet ga doen.

Verder nog wel mooie locatiefotografie van Rome en het Vaticaan en gigantisch bombastische muziek, die ik stiekem wel kon waarderen. De ontploffing van die bom was bijzonder gefilmd en het had een magische scène kunnen zijn als het niet zo opvallend CGI was geweest.Het acteerwerk is vooral degelijk, met Mueller-Stahl als enige uitschieter en McGregor in een ondermaatse rol, maar dat vind ik altijd van hem. Verder weinig opzienbarends te vinden in deze film, maar het kijkt wel uitstekend weg.
3*

Ben ik de enige die deze film haast meer pro-christelijk dan anti-christelijk vond? Ron Howard en de zijnen hebben de religiekritiek ditmaal echt tot het minimum proberen te beperken volgens mij.

Ik vond dit ook een erg sterke film. De moraal was misschien wel overduidelijk, ik heb me er niet aan gestoord. Sterker nog, ik vond het erg mooi gebracht. Curtiz is toch echt wel een goede regisseur.

Ook leuk om Bogart eens te zien in een film voor The Maltese Falcon. Het leek me altijd al leuk om hem als maffioso te zien. Helaas speelde hij niet de grote baas, maar het was wel een vermakelijke bijrol.

Dat neemt niet weg dat dit Cagney's film is. Dit is de eerste film die ik van hem zag en hij speelt een leuke gansterrol. Vooral leuk is het samenspellen met die kinderen. De rol van Ann Sheridan was er helaas alleen maar om er een vrouw in te hebben. Ze voegt niks toe. Op de poster hierboven ziet ze er trouwens heel anders uit dan in de film.

Toch grappig om te zien dat mensen nu altijd klagen over 'de jeugd van tegenwoordig' en dat er vroeger nog respect heerste onder de jeugd, en je dan vervolgens Angels With Dirty Faces uit 1938 ziet, waar ook al problemen met opstandige jeugd voorkomt.

Enige echte minpunt is dat het begin voor mij iets te gehaast ging. De opkomst van Rocky in de misdaadwereld krijgt nauwelijks aandacht. Maar buiten dat een sterke gangsterfilm.

4*

Mijn achtste Marx-Brotherfilm en de zesde die 4 sterren scoort. Deze wijkt niet van de standaard af, dus wat valt er nog te zeggen? Bij deze broertjes maakt het me nooit zoveel uit als de films op elkaar lijken, als de grappen maar leuk zijn en dat is beslist weer het geval. Alledrie de broers hebben een leuke introductie: Groucho met de Afrikaanse dragers, Chico met zijn looneisen voor zijn werk als muzikant (een van de leukste dialogen tussen Chico en Groucho in al hun films) en Harpo begint al een minuut na zijn entree op mensen, dieren en voorwerpen te schieten. Aan het begin zitten er iets teveel en te lange musicalstukken, maar zoals gewoonlijk is het constant genieten zodra het hoge tempo te gevonden wordt. Lillian Roth valt daarnaast op als het enige Marxmeisje dat volgens mij ooit gevatte oneliners kreeg, helaas wel te weinig om er echt iets van te kunnen maken.

Voor de rest hoef ik hier niets meer te schrijven. Als je de Marx Brothers kent weet je of het iets voor je is. Animal Crackers is prima als introductie, maar dat kan van iedere film van The Cocoanuts tot aan A Night at the Opera wel gezegd worden. Als je het al niets vind zal dit je niet overtuigen. Verder laat ik gewoon Groucho aan het woord:

"Gentlemen... question mark."

"I wish I was back in the jungle where men are monkeys!"

"I'm sick of these conventional marriages. One woman and one man was good enough for your grandmother, but who wants to marry your grandmother? Nobody, not even your grandfather."

"You're the most beautiful woman I've ever seen, which doesn't say much for you."

"I would love to give you a parachute if I knew for certain it wouldn't open."

"How happy I could be with either of these two if both of them just went away."

4* "You know, you're very fortunate the Theatre Guild isn't putting this on. And so is the Guild!"

Animal Kingdom wordt hier opvallend lauw ontvangen, maar ik zelf vond het een van de betere misdaadfilms van de laatste tijd. Kort samengevat lijkt het een bekend verhaal, maar David Michôd weet de scènes op zich telkens net wat anders aan te pakken dan gewoonlijk, waardoor het constant fris blijft. Dit is dan ook geen misdaadfilm die het zozeer moet hebben van zijn originaliteit, maar meer van zijn ijzersterke uitwerking.

De grootste troef zijn dan nog wel de sterke personages, die wat complexer in elkaar zitten dan gewoonlijk. Je zou zeggen dat we inmiddels wel genoeg psychopatische criminelen gezien hebben, maar Pope, fantastisch gespeeld door Ben Mendelsohn, is toch wel echt iets nieuws. Het is niet makkelijk om een dreigende uitstraling te creëren door afwezig te kijken, maar dat is precies wat Mendelsohn hier bereikt. Jacki Weaver was daarnaast terecht voor een Oscar genomineerd en de rest van de cast was ook meer dan uitstekend, waarbij ik kennelijk als een van de weinige James Frecheville erg sterk vond in de hoofdrol. Die apatische blik en houding zijn geen slecht acteerwerk, maar onderdeel van zijn personage.

In Filmisch opzicht is het op zich niet zo opzienbarend, maar Michôd weet verhalend er genoeg uit te halen, van de plotselinge dood van Edgerton, via de zinloze moord op Nicole tot de steeds wreder wordende oma. En dan is er nog het einde waarin Animal Kingdom zich voorgoed verheft boven de gemiddelde genrefilm. Die moord op Pope en de omhelzing die erop volgt met de oma, daar zit een prachtige mix van emoties. Aan de ene kant lost het de problemen van de familie op, aan de andere kant heeft de hoofdpersoon zich zo in de afgrond gestort en is de oma weer een zoon kwijt. Die conflicterende gevoelens worden prima gevat in die omhelzing. Een perfect einde.
4*

Op de valreep nog even in de bioscoop gezien en heb daar geen spijt van, want Anna Karenina is toch vooral een visuele tractie. Nou ja, in ieder geval op momenten. De eerste tien minuten zijn wervelend, als Rusland als theater geïntroduceerd wordt. Ik dacht even één van de grootste visuele meesterwerken ooit voor mijn kiezen te krijgen, maar dat niveau werd nog maar sporadisch gehaald. Eenmaal wordt het zelfs overtroffen, bij die dansscène op een half uur. Zoiets moois krijg je toch zelden te zien. Joe Writgh houdt wel van schaamteloos virtuoos camerawerk en tijdens de beste momenten komt dat hier goed tot zijn recht, zeker omdat Wright zijn virtuositeit weet te verantwoorden met de inhoud.

Helaas is die inhoud niet altijd even goed. Geen idee hoe Tolstoy het verder beschrijft, maar net als bij de verfilming van Anna Karenina uit 1935 wist de affaire tussen Anna Vronsky mij weer niet echt te pakken. Het komt een beetje als een suf verhaal op me over, zelfs wat vervelend moralistisch. Dat wordt hier nog eens versterkt doordat Aaron Taylor-Johnson een ernstig staaltje miscasting is. Gelooft ook maar iemand dat een verstandige society-vrouw werkelijk zou vallen voor zo'n charismaloze slapjanus? Ik heb sowieso niks met Taylor-Johnson, maar dit kan gewoon echt niet. Knightley had uiteindelijk meer chemie met Law, terwijl daar juist het punt was dat ze daar geen chemie mee zou moeten hebben. Door deze miscasting was het bijna onlogisch dat ze niet bij Law bleef.

Een grote emotionele impact had Anna Karenina dan ook niet, maar de film heeft zulke grote hoogtepunten dat ik toch overwegend positief ben. Misschien is het 't beste dat Wright de volgende keer die filmische versie van theatraliteit de volledige speelduur vasthoudt, in plaats van het later wat in te gaan perken. Hij komt op me over als het type regisseur die meer emotie weet te halen uit camerawerk, montage en geluid dan uit acteurs en script.

3,5*

Het paleis dat als kasteel doorgaat, met die wonderbaarlijke tuin en eindeloze gangen is een schitterende locatie voor een film. Resnais laat de camera er flink op los gaan, met vele lange, glijdende shots en door de personages geregeld op een andere plaats in de film te zetten. Het is werkelijk prachtig gefilmd in zwart-wit, waarin de schaduwen niet zozeer dreigend als wel ongemakkelijk mysterieus zijn. Dit wordt ondersteund door de verwarrende montage, die op onverwachte momenten wegknipt of parallellen toont tussen voorgaande stukken. Geen idee wat de meeste gebruikers hier tegen de orgels hebben. Ik vond het prachtig. Somber, mysterieus, duister, maar ergens ook weer romantisch. Het paste voor mij perfect in het totaalplaatje. Net als de drie hoofdrolspelers. Delphine Seyrig heeft een dromerige schoonheid die bij haar naam past, Albertazzi is een toepasselijk mysterieuze gentleman en van Pitoëff hoop ik dat regisseurs hem later nog in horrorfilms gebruikt hebben.

Een nagenoeg perfect totaalplaatje levert het op. Hoe komt het dan toch dat Last Year at Marienbad voor mij niet echt werkt? Toegegeven, het eerste half uur hypnotiseerde me en het volgende half uur bleef het intrigerend. Daarna is het vooral meer van hetzelfde, al zou je zeker kunnen zeggen dat de gehele film constant hetzelfde doet. Mijn probleem is niet dat ik uitleg wil, want dit is het soort film waarbij je al bijna meteen kunt raden dat je die niet krijgt. Mijn probleem is meer dat de afstandelijke abstractie van de personages niets voor mij is. Resnais behandelt de mensen bijna als filmtechnieken. Hun woorden zijn net zo bombastisch-poëtisch als de muziek die de orgels voortbrengen en hun gedrag is even kunstmatig en steriel als die camerabewegingen. Daarmee is alles enerzijds perfect op elkaar aangesloten, maar het geeft de film iets zinloos mee. Ik weet niet waarom ik zou willen kijken naar een film over een romance waarbij liefde niets meer met emotie te maken heeft. Eveneens heb ik niet zoveel met een film over herrinnering waarbij de gaten in het geheugen niet vanuit de personages, maar vanuit de schrijver lijkt te komen.

De eerder gebruikte term 'hermetische film' is dan ook prima op zijn plaats. Ik kijk ernaar, vergaap me aan de schoonheid, maar loop uiteindelijk weg met het gevoel dat het niets met mij of met de wereld te maken heeft. Een film niet alleen als zichzelf, maar vooral voor zichzelf. Toch zie ik wel in hoe sommige mensen wel binnen zouden kunnen dringen tot dit afgesloten werk en de schoonheid zouden kunnen inademen. Interessante film, maar niet een die me bijzonder aanspreekt.

3*

Pfff, ik zag er vandaag een stuk van. Ik heb de film in mijn jongste jaren al eens eerder gezien geloof ik, maar nou zou ik hem absoluut niet in zijn geheel kun doorstaan denk ik. Dat ik niet tot de doelgroep van de film behoor is één ding, maar dat dit de enige musical is die ik ken waarin een groot deel van de cast vals zingt, en dan met name Quinn, is onacceptabel. De enige musical die ik ken waarin dat gebeurt. Niet om aan te horen vaak.

Dit verwacht ik niet van John Huston...

Dat geldt voor mij in ieder geval niet, want ik vond Allen al leuk vanaf de eerste keer dat ik hem in een film zag. Dat was als ik het goed heb in Play It Again, Sam. Tot nu toe zag ik alleen maar Allen's kleinere films en had ik nog geen enkele van zijn echte klassiekers gezien. Annie Hall is wat dat betrefd de eerste en het is ook meteen weer raak. Dit is een klein meesterwerkje.

Een voordeel die Woody Allen voor mij heeft is dat er zoveel herkenbaars voor mij in zit, met name in de personages die hij speelt. Allen vergroot het allemaal uit voor een komisch effect, maar in de kern is het vaak naar mijn gevoel goed getroffen. Zowel bepaalde situaties als bepaalde karaktertrekken (gelukkig niet allemaal) komen mij op een of andere manier bekend voor. Dat maakt de film voor mij wellicht wat toegankelijker dan voor mensen die ver weg verwijdert zijn van Allen's personages.

Wat Annie Hall daarnaast nog zo leuk maakt is de complete vorm waarin het gegoten is. Voorbijgangers op straat die commentaar leveren op Allen's keuzes, Allen die ineens tegen de camera begint te praten, een tekenfilmpje, flashbacks: niets wordt geschuwd. Het leukste was misschien nog wel het moment waarop Alvy tijdens het vrijen tegen Annie zegt dat ze afwezig is en dat we dan ook daadwerkelijk zien dat haar geest uit haar lichaam is gestapt. En natuurlijk het moment dat Allen MacLuhan achter een filmposter vandaan trekt om zijn gelijk ten opzichte van een media & cultuurleraar te bewijzen. Dat het allemaal artificieel is is waar, maar het zit allemaal zo passend in de film verwoven dat het nauwelijks echt gekunseld aanvoelt, maar gewoon als echt onderdeel van de film. Vooral omdat ze toch vooral een komische manier zijn om gevoelens beter naar boven te laten komen. De film wordt opvallend genoeg nooit zoetsappig of echt dramatisch. Allen had er dan ook een scène uitgeknipt omdat hij hem te zoetsappig vond en deze, naar eigen zeggen, de rivier ingegooid.

Verder zit de film vol hilarische dialogen en scherpe observaties. De wachtrijscène is terecht zo populair hier. Ook leuk is dat Allen een voorbijganger omschrijft als een Capote look-a-like en dat die man in werkelijkheid Capote is. Sowieso veel kleine rolletjes van acteurs die later bekend zouden worden, waaronder een paar seconden Goldblum. Weaver zag ik pas bij de aftiteling vermeld staan. Ze speelt schijnbaar "Alvy's Date Outside Theatre", maar ik heb geen flauw idee waar dit ergens in de film zit.

Erg leuke film dus. Ik moet zeker meer Alleen gaan bekijken, want dit smaakt naar meer.
4,5*

"I feel that life is divided into the horrible and the miserable. That's the two categories. The horrible are like, I don't know, terminal cases, you know, and blind people, crippled. I don't know how they get through life. It's amazing to me. And the miserable is everyone else. So you should be thankful that you're miserable, because that's very lucky, to be miserable."

Erg typisch

In weinig science-fictionfilms wordt de science-fiction zo op de achtergrond geplaatst als hier, maar het maakt wel een hoop verschil. Zonder die tweede Aarde hadden we een goed drama, mede dankzij de goede karakteruitwerking en het prima acteerwerk, maar een uitzonderlijke film zou het niet zijn, al is het maar omdat dit soort relaties wel al vaker getoond zijn. De andere Aarde zit echter wel in de film en het maakt er compleet iets anders voor. Natuurlijk roept het al filosofische vragen op over hoe dingen anders hadden kunnen lopen en wat je zou doen als je jezelf tegen zou komen. Er is echter meer: de tweede Aarde werkte voor mij ook voor het gevoel van de film; het maakte er iets poëtisch van, in zekere zin. De constante aanwezigheid van de planeet zorgt ervoor dat alles melancholisch wordt en er constant het gevoel hangt van dingen die hadden kunnen zijn. Het heeft gewoon iets confronterends, zo'n spiegelplaneet in de lucht.

Dit is een erg sterke eerste speelfilm van Mike Cahill (zijn debuut is een documentaire) en Brit Marling (die zowel schreef als acteerde), goed geobserveerd en met een toepasselijk onderkoelde sfeer. Ik had meer een puur intellectuele film verwacht, dus ik verbaasde me erover hoe gevoelig het was. Het raakte me. Er zitten wat schoonheidsfoutjes in, maar die zijn nauwelijks het vernoemen waard. Alleen dat einde vind ik ietwat jammer. Ik snap dat er gestopt wordt als Rhoda haar tweede versie ontmoet, omdat we dan moeten nadenken over wat er zal gebeuren (en vooral wat we zelf zouden doen). Maar het is tegelijkertijd eigenlijk weer zo'n typisch open einde dat je in veel indie- en arthouseprojecten tegenkomt: op het meest intrigerende moment stoppen en de kijker aan het denken zetten. Op zich niets mis mee, maar soms wil ik liever een verdere uitwerking zien en dat is hier het geval. Een dialoog, hoe kort ook, tussen de twee Rhoda's had me meer gefascineerd dan deze voorspelbare (en stiekem wat luie) keuze. Ik moet het er maar mee doen.
4*

Ik heb eigenlijk nog niet echt een knwaliteitsafname van de reeks weten te ontdekken in dit derde deel. Ik vond het weer zeer vermakelijk, al kwam het wat minder snel op gang. De scènes in de nachtclub, op het kinderfeestje en als Myrna Loy zogenaamd een kamer gaat huren zijn erg grappig. De ontknoping vond ik trouwens vermakelijk. Het kan mij doorgaans niet zo veel schelen wie de grote schurk is, maar ik vond de keuze hier wel leuk.

3,5*

Wederom een goede Leigh, waarvan ik nog een tegenvallende film moet zien. Het is vooral knap hoe geloofwaardig de personages telkens weer zijn. Een tikkeltje dikker aangezet voor de humor, maar dan ook echt slechts een tikkeltje. Alle acteurs, tot in de kleinste rol, zijn perfect, maar Lesley Manville en Jim Broadbent zijn uitschieters. Verder veel small-talk dat constant boeiend blijft en mooie observaties. Another Year is zelfs wat sfeervoller dan andere Leighs. Eigenlijk heb ik verder weinig te zeggen over deze film. Als Leigh het type regisseur is waar je van houdt, mag je zijn nieuwste weer niet missen.

4*

Lars von Trier staat niet meteen te boek als een optimistische regisseur van vrolijke films. Hij wou echter laten zien dat hij ook wat anders kon, dus besloot hij zijn eigen Disneyfilm te maken. Van Disney leende hij een dramatisch plot: vrouw met gebrek aan zelfvertrouwen krijgt hulp van een man om zelfrespect te winnen. Daarvoor neemt hij haar mee naar een magisch woud, met onder andere een schattig hert (uiteraard met jong) en een pratende vos. Alle juiste elementen waren op hun plaats voor een aangename kinderfilm te maken, maar onderweg is er toch iets mis gegaan. Lukte het Von Trier niet om vrolijke liedjes te schrijven? Hoe dan ook, het eindresultaat werd wellicht het meest nare en duistere werk van de Deense regisseur, al moet ik meer van zijn werk gezien hebben om deze opmerking te bekrachtigen.

Sommige hebben hier opgemerkt dat Von Trier deze film schreef tijdens een depressie. Als ik de trivia op IMDb lees zie ik echter dat hij de depressie pas na het schrijven, maar voor het regisseren van Antichrist kreeg. Niettemin moet de depressie een enorme invloed op hem achtergelaten worden. Ik ben niet bepaald een psycholoog en hoe depressies precies werken weet ik dan ook niet, maar kan Antichrist niet gezien worden als een visualisering van het ontstaan van een depressie? De vrouw raakte een tijd terug in het bos gedeprimeert door het nogal vrouwonvriendelijke materiaal dat ze las. Door de isolatie, de naargeestige locatie en het gebrek aan aandacht van haar kind begon ze steeds moedelozer te worden en zelfs haar leesmateriaal letterlijk te nemen. Dit maakt haar, geheel begrijpelijk, depressief en pessimistisch. Later, terug in de maatschappij werd ze langzaam normaler, maar de dood van haar kind bracht weer nare herrinneringen naarboven aan wat ze gelezen had in het woud. De man denkt dwaas genoeg dat haar probleem kan oplossen door haar juist te confronteren met waarvoor ze bang is en neemt haar mee naar het woud. Daar wordt hij om bijna dezelfde reden meegetrokken in haar staat van denken en raakt hij zelf ook depressief. Let op hoe de surrealistische elementen in deze film zeer gelijdelijk aan hun intrede maken. Het kunnen gemakkelijk waanbeelden zijn van een man die steeds meer zijn verstand en uiteindelijk zijn hoop verliest. Ik weet dan ook niet zeker of we zo'n sprekende vos letterlijk moeten nemen, alsof de man werkelijk dat beest tegenkwam. Als portret van psychologisch verval werkt dit ook.

Er zijn meerdere interpretaties mogelijk en ik heb al zeer uiteenlopende verklaringen gelezen, tot mijn verbazing genoeg bijna allemaal overtuigend. De meeste gaan er vanuit dat ofwel de man de Antichrist is ofwel de vrouw (de manier waarop de titel geschreven is wijst op het laatste, let op de 't' aan het einde van de titel; maar de titel was voor de inhoud gekozen dus wat moeten we ermee?). Persoonlijk kan ik weinig met interpretaties die ervan uitgaan dat de man staat voor alle mannen in de wereld en de vrouw voor alle vrouwen, alsof zoiets überhaupt zinnig kan worden gebracht. Van mysogynie zul je mij dit niet horen beschuldigen, terwijl de film daar meer kritiek voor heeft gekregen dan voor iets anders.

Het punt is uiteindelijk dat alle interpretaties, inclusief de mijne, weinig eer doen aan de werkelijke kracht van de film, zelfs al zijn de interpretaties op zich zeker interessant. Dat we hier te maken hebben met een visueel meesterwerk lijkt niemand te ontkennen. Het camerawerk, de compositie, het kleurgebruik en de belichting zijn buitenaards; tegelijkertijd schilderachtig en ook weer echt filmisch. Het geluid en de muziek zijn optimaal ingezet. Daarnaast geven Willem Dafoe (wordt het niet eens tijd dat men hem erkent als een van de meest briljante en interessante acteurs van de afgelopen decennia?) en Charlotte Gainsbourg enorm rauwe en pijnlijke acteerprestaties. Ik weet niet hoe de sfeer op de set was, maar het lijkt me dat je toch lef nodig hebt om dit te spelen. Hun personages zijn ook nog eens een beetje abstract (ze hebben niet eens een naam), maar ze slagen erin totaal geloofwaardig en zelfs menselijk te zijn.

Allemaal mooi eerbetoon natuurlijk, maar het belangrijste is het effect die Antichrist op mij had. Dit is de eerste film in zeker vijf jaar (sinds het eerste keer kijken van Mulholland Dr. om precies te zijn) dat ik een film als daadwerkelijk eng durf te omschrijven. Van mij mag je alle monsters en seriemoordenaars in de films houden, zelfs al zorgen ze voor intense scènes, niets maakt mij zo bang als het werkelijk onbekende, het echt mysterieuze. Ik kan niet concreet aanwijzen wat mij zo verontrust aan Antichrist, zeker niet de controversiële gore scènes, hoe effectief die ook zijn. Mensen die deze film niet waarderen klagen er vaak over dat ze hem niet begrijpen en als je niet in het gevoel van de film komt is het een logisch argument. Voor mij is het juist het vervreemdende, het onduidelijke wat Antichrist tot een briljante film maakt. Ik praat niet over de symboliek of over het narratief, maar over het gevoel dat achter alles iets heel sinisters zit en dat we nooit zullen weten wat het is. Gek genoeg vind ik Antichrist, net als Mulholland Drive overigens, naast een verontrustende film ook een ontroerende film. Misschien is het de zoektocht van de personages naar een band met andere mensen tussen deze waanzin dat me ontroerd, ik weet niet. Een scène waarin Gainsbourg echter vol woede door het bos schreeuwt naar Defoe dat hij beloofd had bij haar te blijven, doet me gek genoeg wat.

Kon iemand anders dan Von Trier deze film maken? Onmogelijk. Niet alleen omdat ik zijn depressie toch als belangrijkste oorzaak zie voor de duistere kwaliteiten van het eindresultaat, maar ook omdat ik betwijfel of andere regisseurs werkelijk de horror van het materiaal in zouden zien. Oh, sommigen zullen er vast een goede psychologische thriller van kunnen maken, misschien zelfs een enorm intense. Maar voor Von Trier is het persoonlijk. Persoonlijke horror.

Ik ga er niet echt vanuit dat mijn stukje hier erg overtuigend is voor mensen die de film niets vonden en misschien ook niet voor veel gebruikers die Antichrist wel een meesterwerk vinden. Feit is dat ik onder de indruk ben.
4,5*

Lars von Trier droeg Anticrist op aan Andrei Tarkovsky. Een merkwaardig gebaar. Von Trier is natuurlijk fan van Tarkovsky en zag het als een eerbetoon om zijn naam op de aftiteling te plaatsen. Maar wie wil er nou zo'n nare film als Antichrist aan zich opgedragen krijgen?

Nu eindelijk eens herzien. Als kind kon ik hier niet heel veel mee. Niet zozeer omdat het een enge film was of zo, maar meer omdat er een donkere sfeer omheen hangt die ik toen niet zo kon plaatsen en het sprak me niet zo aan. Dit is ook de enige van de grote CGI-animatiefilms die volgens mij de nadruk meer legt op zijn volwassen aspecten, dan de elementen die zijn gericht op kinderen. De seksuele opmerkingen en politieke terzijdes gingen toen wat aan me voorbij en de voor een kinderfilm harde oorlogsscène en het pletten van de vrouwelijke bij vond ik toen niet zozeer afschrikwekkend als wel vreemd en in het geval van de bij wellicht wat onnodig in zo'n film. Ik had geen connectie met Antz, wat verklaard waarom ik hem op twee sterren had staan.

Inmiddels ben ik ouder en is het gemakkelijker om de film te plaatsen en beter te waarderen. Antz is geen grote klassieker van animatie geworden, maar heeft toch wel een goede reputatie als een wat meer volwassen film in zijn soort. Terecht in zekere zin, want juist de elementen waar ik als jonge kijker weinig mee kon maken de film nu aantrekkelijk op een subversieve manier. Het blijft eigenlijk nog altijd wat hetzelfde verhaaltje van de outsider die wellicht het verschil kan maken, maar de uitwerking is grotendeels zeer eigen.

Niettemin, echt fantastisch vind ik het nog altijd niet. Het blijft een wat onsympathieke film, met weinig aansprekende personages en een vaak nogal lelijke look, zeker bij de mieren zelf. Er zit goede humor in, wat absoluut helpt, maar niet genoeg is om dit werkelijk briljant te maken. Daarvoor is het plot te mager en zitten er te weinig echt opmerkelijke scènes in. Wat me ook opviel is hoe groot het verschil van kwaliteit in teksten van Woody Allen ten opzichte van de rest is. Allen had een hand in het scenario (uncredited), maar lijkt zich alleen op zijn eigen personage gericht te hebben. Dus zodra Z zijn mond open doet komt er vaak een erg grappige opmerking uit, maar bij zo goed als ieder ander karakter blijft het steken in saaie, clichématige uitspraken. Wellicht past dat bij het thema van Z als een compleet individualistisch persoon, maar het nadeel is dat de film vrij suf wordt als Z niet in een scène zit. Opvallend zwak vond ik overigens ook Christopher Walkens stem. Leek vaak niet goed te passen bij het personage.

Het blijft een beetje zo-zo voor mij. Echt zo'n film die ik meer wil waarderen, omdat hij het anders probeert dan de rest, maar die het toch niet helemaal weet waar te maken. Van mij had Dreamworks wat meer mogen experimenteren met deze donkere kant, want het is nog altijd één van hun betere films, maar het was niet een enorm succes, dus ze zullen het hier wel bij gelaten hebben. Voor de kinderen wellicht ook maar beter.
3*

Zoals Mikey al voor mij schreef is Any Which Way You Can te genant voor woorden. Een goede film kan het nooit genoemd worden, maar toch vond ik het enigszins vermakelijk, iets wat ik niet kon zeggen van het eerste deel, Every Which Way But Loose, die toch over het algemeen als beter te boek staat (al zijn het beiden geen klassiekers). Het is van hetzelfde laken een pak in principe, maar Any Which Way wint omdat het toch wat meer gericht is op humor, waarvan sommige dingen toch wel geestig zijn (vooral die moeder met die aanhangwagen kon ik wel waarderen). Zelfs Clyde vond ik dit keer goed uit verf komen. Ook werd het eindgevecht beter in beeld gebracht en werd er ook wat sterker naar toegewerkt. Het verhaal is nog steeds een vrij willekeurige collectie van scènes, maar hier kon je toch wat beter uitkijken naar die laatste confrontatie. Jammer dat dit alles verpakt wordt in een trage, onnodig lang durende film, vol slechte bijrolacteurs en toch ook weer iets teveel flauwe grapjes. Deze tweedelige reeks is best merkwaardig eigenlijk en het is zonde dat er niet iets meer van gebrouwen is. Helaas was deze periode van Eastwoods carrière (late jaren '70 en vroege jaren '80 toch vooral zijn minste.

2,5*

Ik was aanvankelijk van plan om de drie delen van de Apu-trilogie snel achter elkaar te kijken, maar dat is er bij in geschoten. Er gingen wat maanden overheen voordat ik aan deel 2 begon, zelfs al vond ik Pather Panchali erg goed. Gelukkig kwam alles al weer snel terug toen ik Aparajito aanzetten.

Bijna iedereen hier lijkt het er over eens dat Pather Panchali beter is dan Aparajito. Ik weet niet of ik het daar mee eens ben. Ze zijn minstens gelijkwaardig. Aparajito is zo'n zeldzaam vervolg dat niet aanvoelt als een nieuw deel, maar als een onderdeel van een groter geheel, dat gewoon niet los te bekijken valt. Deel 1 versterkt deel 2, maar ook zeker andersom.

Rays regie is erg mooi. Ik lees hier meerdere malen dat Ray geen bijzondere beelden schept, maar daar ben ik het niet mee eens. Andere regisseurs hebben misschien net dat beetje meer gegeven, maar Ray vind een sterke balans tussen pracht en alledaagsheid. Misschien is die balans zelfs sterker dan bij enige andere regisseur. Ray is geen mooifilmer, maar weet altijd de essentie van een shot te vinden. Als ik klaar ben met deze trilogie wil ik ook zeker ander werk van hem zien.

Ook inhoudelijk is Ray interessant. Opvallend is zijn menselijkheid. Niemand is goed en niemand is slecht, maar altijd overheerst er toch een bepaalde goedheid. Ellende wordt vooral veroorzaakt door omstandigheden en zelfs moreel slechtere keuzes voelen altijd begrijpelijk aan. Films die thema's als generatiekloven en de tegenstelling tussen platteland en stad aankaarten zijn vaak belerend, maar Ray weigert partij te kiezen. Hij laat de dingen zien zoals ze zijn.

Hierdoor wordt het hem wat makkelijker te vergeven dat het tempo soms toch echt veel te laag ligt. Zin in Apur Sansar heb ik dan ook zeker wel. Die gaat vanavond op.

4*

Jack Lemmon

The Apartment is een beetje een vreemde eend in de bijt in het oeuvre van Billy Wilder. Films van Wilder bevatten vaak een torenhoog tempo, vooral als het op dialogen aankomt. Daarnaast steunen ze op origineel gevonden en verrassende verhalen vaak vol met excentrieke personages. En als laatste zijn Wilders films vaak zeer cynisch. Dit laat hij echter voor een groot deel weg in The Apartment. The Apartment is een redelijk conventionele romantische komedie, ondanks de twist van het uitlenen van de kamer.

Jack Lemmon

Maar als we verder kijken is The Apartment toch wel een echte Wilderfilm. Vooral het script is weer haarscherp en zit vol met rake observaties. Wilder weet overal humor uit te putten en de dialogen zijn onvervangbaar. Het cynisme maakt ietwat plaats voor romantiek en zelfs een klein feel-goodelement. Maar vergis je niet, Wilders gifpijlen waren nog niet op en hij levert hier een satire af tegen de westerse carriéredrang.

Jack Lemmon

De film bevat ook meer drama dan Billy Wilder gewoon is. De personages zijn hier nauwelijks nog excentriek en zelfs zeer geloofwaardig. De twee hoofdpersonen zijn fantastisch en mensen om van te houden, wat essentieel is voor een film als deze. Daarnaast wordt de film nergens té melodramatisch of zoetsappig, dat is nog altijd niet aan Wilder besteed.

Jack Lemmon

Dit resulteert uiteindelijk in een van Wilders beste films. Sterker nog: dit zou wel eens mijn favoriete film van de regisseur kunnen zijn. Ik kon me er met gemak door laten meespelen. Dit is de film die alle romantische komedies die erna kwamen schijnbaar hebben proberen te evenaren, maar ze faalden allemaal. Het script, de acteurs, de fijnzinnigheid en de regie zijn daarna nooit meer geëvenaard. Wat niet per se een schande is, gezien het niveau van deze film.

Jack Lemmon

O ja, ik zou bijna Jack Lemmon vergeten te eren. Die speelt hier een prachtige rol en weet de film echt tot een hoger plan te tillen. Hij houdt zich redelijk in, maar hij heeft dan ook schijnbaar geen enkele moeite om grappig te zijn. Het lijkt hem in de genen te zitten. Een plezier om naar te kijken, dus bij deze een eerbetoon:

Jack Lemmon

4,5* Kijken deze film! Er is gewoon niets beters, romkom-wise.

Jack Lemmon

Een week geleden al herzien en ik waardeer hem nu een stuk beter dan eerst. Als beklemmende avonturenfilm kent het bijna geen gelijke. Als semi-surrealistische oorlogsfilm gaat alleen Idi i Smotri er overheen. En het is een van de beste horrorfilms die nooit een horrorfilm genoemd wordt. Ook niet dan lof over de broeierige, maar wonderschone cinematografie en de perfecte soundtrack (ja, The End is onvervangbaar). De hoofdrol van Martin Sheen is gepast apathisch en de meeste bijrollen zijn even sterk. Het levert een geweldige odyssee op, die ook bij de derde kijkbeurt blijft verbazen. De vele plaatsen waar de personages langskomen hebben ook allemaal wat te bieden en er zitten veel sterke kleine momenten of minirolletjes in die gedenkwaardig zijn. Zelfs het stuk vanaf de aankomst bij Kurtz werkte voor mu beter. Tot nu toe vond ik het altijd een anticlimax, maar nou zie ik het als de enige mogelijke, koortsachtige afsluiting van dit verhaal.

In feite zou dit nu zomaar één van mijn favoriete films kunnen zijn, maar ik blijf er toch net een te grote zwakte in vinden zitten die me van de 4,5* afhoudt. Ja, de romance met de Franse vrouw blijft belachelijk en overbodig, maar dat is niet wat me het meest stoorde. Het pijnpunt bleef de derde keer weer bij Brando zitten. Voor mij brengt hij wel de waanzin over van Kurtz, maar niet de genialiteit en het charisma dat er kennelijk achter zou moeten zitten. Hoppers journalist praat over hem alsof het de messias is, maar ik kan me niet voorstellen dat zo'n in zichzelf mompelende, afstandelijke dromer zoveel volgeling trekt en de beschrijving dat hij een geweldig spreker zou zijn lijkt ook nergens op toepasbaar te zijn. Naar mijn gevoel slaapwandelt Brando door de film heen en dat kan toch eigenlijk niet de bedoeling zijn, gek of niet.

Buiten dat om is het een zo perfecte film als het mogelijk had kunnen zijn. Om deze recensie positief af te sluiten: de 'Asshole of the World' scène is een echt meesterwerk.

4*

Bijna meer een sfeerbeeld van een Frans bordeel rond de wisseling van de negentiende en twintigste eeuw dan een verhaal. De sfeer is dromerig en zwoel op een afstandelijke manier, bijgestaan door sterke cinematografie, mooie sets en kostuums en passende muziek (Nights in White Satin werkte voor mij wonderwel). De toon is ook niet eenzijdig. De harde realiteit van het leven in een bordeel wordt niet genegeerd, maar er zit daarnaast een melancholische ondertoon onder, zeker zodra het bordeel moet sluiten en duidelijk wordt dat de vrouwen het alleen nog maar veel slechter zullen krijgen. Dat laatste shot in de moderne tijd had van mij echter niet gehoeven.

Wat ik ook wel mooi vond was hoe het bordeel hier bijna een eigen wereld werd. De prostituees mogen nauwelijks buiten komen en de film toont nooit iets wat van buitenaf naar binnen komt, wat de ietwat onwerkelijke sfeer versterkt. Er zit een trip naar een park in, maar die toont nog altijd slechts de vrouwen onderling en verstoord dus niet het gevoel, al had ik het weggelaten. De steeds meer donker wordende toon is ook goed getroffen. Het werkt wel echt alleen als een soort sfeerbeeld. Dieper dan dat werd ik ook weer niet geraakt.
3,5*