Opinions

De formule van de roadmovie kan ik eigenlijk meestal wel waarderen. Op de een of andere reden heeft het iets fijns om een groepje te zien reizen terwijl ze wat andere mensen ontmoeten en verder nog wat kibbelen. Rabat doet totaal niets nieuws met de formule en de gehele film valt van begin tot einde te voorspellen. Het doet er niet heel veel toe. Het wordt misschien niet de meest gedenkwaardige film aller tijden, maar de zichtbare chemie tussen de drie hoofdpersonen, de geslaagde humor en het oprechte (zei het onoriginele) drama maken meer dan goed. Het mooiste vond ik dat verhaal van die oude man op de boot, die waarschijnlijk perfect weergeeft hoe het is om een dubbele nationaliteit te hebben. Dat het verder eigenlijk totaal nergens op slaat dat die man dat verhaal aan Nadir gaat vertellen neem ik graag voor lief.
3,5*

Rabbit Hole is een prima film die er voor mij wat onder te lijden heeft dat hij weinig toevoegt aan andere rouwverwerkingsfilms. Niets hier is slecht. Het acteerwerk is ijzersterk. Het scenario is uitstekend. De emoties zijn geloofwaardig. En het is fijn om Kidman weer eens in in goede doen te zien, met dan ook nog eens persoonlijke favoriet Dianne Wiest in een weer eens dankbare bijrol. Weinig te klagen dus, maar toch vond ik het niet speciaal genoeg. Op een snedige opmerking hier en daar na had ik het gevoel het allemaal al eens gezien te hebben, wat wellicht ook het gebrek aan emotionele impact op mij verklaard. Niettemin, als je een goed drama wil zien kun je slechtere films kiezen dan Rabbit Hole.

3*

Ah, goed dat een boekje dit vermeldde, want ik had alleen maar gehoord dat het een Altman-achtige film zou zijn. Ik zie de link wel, zeker met Gosford Park, maar ik moest toch vooral aan een minder cynische versie van Festen denken.

Ik vond hem ook erg goed. Dit komt vooral doordat de karakters zo geloofwaardig zijn. Het zijn allemaal geen ideale mensen, allemaal hebben ze zwakten in hun karakters zitten en allemaal zeggen ze wel eens iets dat ze beter niet kunnen zeggen. Het hele karakter van Kym lijkt er zelfs op gebaseert te zijn. Toch kwam ik erachter dat ik ondanks dit alles nooit een hekel kreeg aan ook maar één personage. De film laat ons ze accepteren als mensen, met hun goede en slechte eigenschappen. Het is allemaal zeer evenwichtig uitgevoerd en de acteurs spelen zonder uitzondering perfect. Ik heb er zelfs geen favoriete acteerprestatie tussen zitten.

Ook mooi is dat ondanks alle familiedrama's een typisch thema compleet overboord gegooid wordt, namelijk racisme. Rachel gaat namelijk trouwen met een zwarte man en de familie's zijn dus opgesplitst in een blanke groep en een zwarte groep. De film laat het echter nooit tot een botsing tussen beiden komen. Deze familie's accepteren elkaar, waar films gewoonlijk dit tot een belangrijk confrontatiepunt maken (zo ook Festen). Ik denk dat er familie's zijn die zo'n trouwerij in een keer accepteren en het is verfrissend om dat eens in een film te zien.

Gewoonlijk maak ik er geen gewoonte van om recensies van buiten de site aan te halen, maar ik raad de recensie van Roger Ebert aan om eens te lezen. Deze heeft eigenlijk geheel eigenhandig mijn interesse voor deze film gewekt en dat is toch wel bijzonder. Erg mooi geschreven. Zie hier.

4*

Radio Days zou wel eens Woody Allens meest onderschatte film kunnen zijn. Ik zag Amarcord nog niet, waarmee dit veel vergeleken wordt en wellicht komt Radio Days daarom beter op mij over, maar zelfs dan nog valt op hoe goed dit uitgevoerd is.

Allen was met een indrukwekkende run bezig terwijl hij Radio Days maakte. Het viel tussen Zelig, Broadway Danny Rose, The Purple Rose of Cairo, Hannah and her Sisters en Crimes and Misdemeanors: allemaal enerzijd typisch Allen, maar tegelijkertijd allemaal weer totaal anders. Het was zijn creatieve hoogtepunt en Radio Days slaat daartussen geen slecht figuur. Het is een enorm nostalgische film geworden en het komt het dichtst bij sentimentaliteit dat Allen ooit is gekomen (wat nog steeds niet dichtbij is).

Ik heb zelf de radiodagen niet mee mogen maken, maar Allen weet het magische gevoel ervan op te roepen. De manier waarop hij dat doet is interessant. De programma's waar de jonge hoofdpersoon naar luistert zijn met uitzondering van het nieuws allemaal compleet onzinnig en de stemmen achter deze uitzendingen blijken ook niet meteen de meest aansprekende personen te zijn. Maar in de oren van een jongen van ongeveer dertien jaar leveren ze een fantasievolle ervaring op. Zo krijgen we een beeld van de herrinneringen die de radio oproept aan de jeugd van de hoofdfiguur die allemaal gekleurd zijn met een bepaalde verwondering, terwijl de momenten waarop de stemmen achter de radio te zien zijn opvallend verschoten zijn van romantiek. Dat werkt wel zo eerlijk. Als ik zo nu en dan een kinderprogramma herzie waar ik als klein kind vaak van onder de indruk was dan blijken ze vaak niet bijzonder goed te zijn. Het is de roze bril van de herrinnering die ze hun kracht geeft en Allen beeld dat hier mooi uit. Realisme is onbelangrijk.

De film bevat dan ook geen verhaal, maar is anekdotisch van aard. Er zijn stukjes uit het familieleven van Allens jonge versie, er zijn de verhalen over de radiosterren en er zijn de evenementen die op de radio zelf te horen zijn. Veel momenten zijn komisch, zoals het hilarische verhaal over de honkbalspeler die gehindert werd door verschillende ongelukken. Andere zijn ontroerend, zoals het moment waarop iedereen luistert naar het verhaal van een jong meisje dat vast zit in een put. De film is soms zelfs enigzins melancholisch, op het moment dat de verteller letterlijk herinneringen plakt aan bepaalde liedjes. Het meeste werkt. Persoonlijk had ik het gevoel dat Mia Farrows plotlijn niet zo grappig overkwam als was bedoelt (met uitzondering van de Pearl Harbor-scène), maar zelfs de paar zwakke momenten doen niets af aan de charme van de film.

Poisonthewell noemde eerder hier al de cast. Allen lijkt gedacht te hebben dat een nostalgische film veel acteurs nodig leek te hebben die je eerder in zijn werk aantrof. Een leuke extra van de film is dan ook al het gezichten spotten, van de miniscule schermtijd van de toen nog onbekende William H. Macy tot aan de onverwachte opkomst van Diane Keaton tegen het einde. En is Wallace Shawn niet de acteur die het meest in Allens werk te vinden is, na de regisseur zelf? Allen zelf blijft buiten beeld, maar zijn voice-over is een perfecte mix van nostalgie en wrange humor. En dan is er de artdirection: sets zijn doorgaans niet wat me het meest bijblijft in Allenfilms, maar dit zal een uitzondering zijn.

Dit is dus gewoon een meesterwerk van Allen en behoort tot de top van zijn oeuvre. Vreemd dat deze zo relatief onbekend is.

4,5*

Niet bijster boeiende piratenfilm. Het is luchtig, kleurrijk en kort, waardoor het nog wel aardig wegkijkt, maar het bevat geen gedenkwaardige scènes of boeiende personages. Alles wekt de indruk dat dit gewoon een routineklusje was. Ergens halverwege dreigt de film interessant te worden als Payne's personage zich ook bijna als een slavendrijver begint te gedragen die eist dat zijn mannen doen wat hij zegt. Dat zou een bijzondere dramatische twist zijn geweest. Als het subtiel was uitgevoerd had het misschien zelfs een stiekeme, duistere karakterstudie kunnenworden, zoals The Searchers. Maar nee, dit element wordt al snel aan de kant geschoven vergeten. Er is dan ook niets waardoor ik deze film in het bijzonder zou aanraden, tenzij je een obsessie hebt met piraten. Of logischer: Donna Reed.
2*

Ik weet niet precies wat de achtergrondgeschiedenis van The Rainbow Thief is en waarom Jodorowsky hieraan mee werkte. Was het werkelijk een passieproject of meer iets om maar aan het werk te zijn? Hoe dan ook, de film past eigenlijk niet echt bij hem en het voelt dan ook nauwelijks als een Jodorowsky aan. The Rainbow Thief is een simpel fabeltje met een dikke, voorspelbare moraal over het belang van vriendschap ten opzichte van bezit. In dat opzicht past het beter bij Tim Burton.

De regiestijl deed me echter nog het meest aan Terry Gilliam denken. Natuurlijk is de vette aankleding van de sets en de aanwezigheid van excentrieke personages met markante koppen ook een kenmerk van Jodorowsky, maar niettemin deed de look me wat aan Gilliam denken. Komt wellicht ook door de aanwezigheid van veel Britse acteurs. Hoe dan ook, het is vooral de opvulling van de sets die het meest de aandacht trekt, vooral aan het begin, bij Christopher Lee. Enkele lichtelijk zwart-komische momenten zijn ook wel fijn en de film is op zijn meest effectief als Sharif vooral een soort milde schurk speelt. Later mag alleen die overstroming er nog zijn, niet zozeer op narratief gebied, maar omdat het toch wel effectief gefilmd is. Minder zijn de niet al te goede acteerprestaties (O'Toole op de automatische piloot, Sharif zwaar over-the-top en Lee met te weinig schermtijd) en zoals gezegd het slappe verhaaltje.

Aaridg om eens gezien te hebben, maar ook niet verrassend dat dit niet tot Jodorowsky's bekendste werk behoord.
3*

Zelden een film gezien die zo recht voor zijn raap is en zo'n basaal verhaal heeft als deze Rambo. Stallone heeft geen tijd voor karakteruitdieping of het uitbreiden van het plot en zijn personage John Rambo gaat zonder enige omslachtigheid altijd recht op zijn doel af. Dat de film dan ook snel is afgelopen is geen wonder: Rambo is zo effectief dat scènes nooit echt lang uitgesponnen kunnen worden. Daarnaast is het verhaal te beperkt om langere speeltijd mee te vullen.

Begrijp me niet verkeerd, dit is vermakelijk. Er is iets verfrissends aan deze supersimplistische aanpak van de film, zeker in een tijd waarin Hollywoodfilms de neiging hebben om duizenden plottwists toe te voegen aan films die dat helemaal niet nodig hebben. Ik zie Rambo al voor me in The Dark Knight. Waar alle personages in die film nadenken over hun acties, waardoor de Joker zijn complexe plannetjes succesvol kan uitvoeren, zou Rambo gewoon als een doelzoekende raket op de Joker afgestapt zijn en een einde aan hem gemaakt hebben. Zelfs al zouden dergelijke acties nare gevolgen hebben voor een deel van de bevolking. Het zou onzinnig zijn om te stellen dat Rambo's simpele plot doet denken aan oudere films, want ook oudere films proberen hun verhaal wel wat meer op te leuken dan deze film. Toch is dit wel duidelijk meer jaren '80 dan nu. De film heeft volgens mij wel iets te zeggen over de hulp van Amerikanen in derde wereldlanden, maar daar durf ik verder niet over na te denken, want volgens mij is het erg verontrustend.

Het is wel jammer dat de film buiten de actiescènes om bijna ondraaglijk is. Vooral omdat de meeste actie pas in de tweede helft van de film zit. De dialogen in deze film zijn niet goed te praten en de bijrollen zijn voornamelijk slecht gecast. De personages typetjes noemen is belachelijk. Het zijn typetjes van typetjes. De actiescènes zijn gelukkig wel vermakelijk, al past de overmaat van bloed niet helemaal bij de stijl van de film. Toch moest de film het voor mij van de al dan niet bedoelde humor hebben. Rambo die achter een boom te voorschijn komt en met een zwaar overdreven woeste kop een vijand neersteekt kan mij heerlijk aan het lachen maken. Het is een soort guilty pleasure, maar niettemin een soort pleasure.

3*

P.S.: Die nominatie voor beste regisseur voor Sylvester Stallone bij de MovieMeter Awards is compleet onzinnig. Ik zou niet weten waar de regie hierin uitblinkt.

Ran is een van de beste epische spektakels uit de filmgeschiedenis. Spannend, meeslepend, visueel overweldigend, toepasselijk theatraal en vooral heel erg groot. Het beste is het uiterlijk. Schitterend kleurgebruik, opvallende kostuums (zijn deze historisch correct of pure fantasie?), vliegende camerabewegingen, geweldige montage: Kurosawa wou duidelijk bewijzen dat hij het nog niet verloren had op 75-jarige leeftijd en gooide alle registers open. Dit klinkt als een bombastische film, maar Kurosawa heeft ook een goed gevoel voor rust, wat ook wel blijkt het zijn gebruik van muziek. Erg goede muziek overigens. In feite zitten er niet eens zo heel veel actiescènes in, er is vooral veel dialoog. Maar zelfs de gesprekken probeert Kurosawa veel kleur te geven, letterlijk en figuurlijk. En als de actiescènes komen dan behoren ze tot de beste van de beste. Die aanval op het kasteel een uur in de film is echt adembenemend.

Dit alles wordt gegoten in een heerlijk verhaal over een machtstrijd, dat gebaseert is op zowel een Japanse legende als King Lear van Shakespeare (niet door mij gelezen). Het is eigenlijk Shakespeare op zijn best: het sterke verhaal en enkele boeiende personages worden behouden, maar de kunstmatige dialogen waar ik vaak in films wat moeite mee heb worden achterwege gelaten. Misschien komt het omdat het Shakespeare is dat ik ook geen enkel probleem had me de theatraliteit van het acteerwerk. Nakadai is toch wel een merkwaardige verschijning met zijn wilde, witte haren en dat uitgemergelde, schedelachtige gezicht. Boeiende personages zijn ook Kaede en die generaal van het rode leger.

4,5*

Ik ging hier met weinig verwachtingen naar toen. Ik kende alleen de poster, de trailer zag ik nooit, dus ik wist niet dat het hier om een western ging. De verwachting was dat het de zoveelste Dreamworksachtige komedie zou worden met slechts alleen maar clichés en filmspoofs. Wat ik kreeg is wellicht de meest bizarre big-budgetanimatiefilm uit Amerika in de afgelopen jaren en een heus juweeltje. Vergeet Dreamworks, Disney en Pixar even, Rango is wat anders.

Ik ken eigenlijk geen CGI-animatiefilm die zoveel aandacht besteed heeft aan de sfeer. Veel oof voor kleurgebruik, belichting en kadrering. Het ziet er waanzinnig uit, maar de grootste verrassing is dat het gebruikt wordt om een stoffig, smerig, droog en rauw wilde westen neer te zetten. Dat wordt ook doorgezet in de character design. Geen enkel personage lijkt ontworpen te zijn met een oog op schattigheid. Ieder karakter ziet er afwijkend uit, maar ze zijn allemaal mooi in hun lelijkheid. Hoe snel verwacht je in een film als deze een personage tegen te komen met een pijl door het oog, die er aan de andere kant van het hoofd uitsteekt? Veel detail tot in ieder haartje hoeft niet per se de mooiste film op te leveren, maar het mag toch gezegd worden dat Rango wat dat soort details betreft de beste van al deze films is. Rango is visueel puur genieten. Muzikaal ook. Toegegeven, we hebben niet per se nog een film nodig waarin wéér Ride of the Valkyries gebruikt wordt en een Morriconepastiche ligt natuurlijk enorm voor de hand, maar de uitvoering van al deze muziek is wel perfect in zijn gebruik.

Daarmee komen we aan bij wat Rango pas echt goed laat werken. Het is misschien een parodie, maar niet slechts eentje die een hele reeks films voor de gek probeert te zetten. Het is een van die zeldzame parodieën die zo verliefd is op hetgene wat het parodieert dat hij duidelijk probeert bij de grote jongens te horen. Nog zeldzamer is het als zo'n film ook in zijn missie slaagt. Rango houdt niet alleen de western voor de gek, het is vooral een lofzang op het genre. Daardoor kon ik ook meer door de vaak voorspelbare humor heen kijken. Veel grappen zijn makkelijk en voor de hand liggen, maar door de liefdevolle context kon ik ze nu wel waarderen. De grappen zijn er ook niet om de sfeer te doorbreken, zoals vaak bij Dreamworks vaak het geval is. De grappen zijn zelfbewust, maar niet té zelfbewust. Tangled probeerde eerder al deze combinatie van een eervolle genrefilm met 'moderne' grapjes, maar slaagde daar slechts ten dele in. Rango slaagt er compleet in. Daarnaast zit er ook gewoon erg leuke humor in bij tijd en wijle, zoals de confrontatie tussen Rango en die donkere hagedis in de bar. Sommige referenties worden ook niet voor humor gebruikt. Er is bijvoorbeeld een scène waarin de bad guy een deel van de tekst van de schurk uit Chinatown letterlijk overneemt, maar dit wordt niet als een grap gedaan. Het werkt wel.

Één van de dingen die mij het meest stoort aan Dreamworks is dat hun films vaak vlak voor de climax ineens doodserieus en sentimenteel worden, zogenaamd om een hart te tonen. Pixar doet zoiets ook, maar daar werkt het omdat de hele films altijd al een serieuze onderlaag hebben, in tegenstelling tot de concurrenten. Ik dacht dat Rango misschien het lef zou hebben om het serieuze stuk te schrappen. Dat bleek niet het geval, maar de film redt zich er op toepasselijk originele wijze uit. In plaats van sentimenteel te worden in het serieuze stuk, wordt de film surrealistisch, met een adembenemende scène waarin Rango een straat oversteekt (klinkt minder spannend dan het is), Clint Eastwood ontmoet (is een beter eerbetoon aan een ster denkbaar dan deze perfect gebruikte cameo, zelfs al deed Timothy Olyphant de stem?) en bomen ziet wandelen. Het is hier dat Rango naar nieuwe hoogten stijgt.

Natuurlijk is het verhaal niet bijster origineel, maar tijdens het kijken viel me dat nauwelijks op, omdat ik er teveel plezier in had. Kleine foutjes zijn hier makkelijk te vergeven, vooral omdat het nauwelijks erger wordt dan een flauw grapje hier en daar. Je krijgt er veel voor terug. Had ik gezegd dat er een droomscène geïnspireerd op Dalí in zit? Veel te kort helaas, maar het zit erin. Zelfs een werkelijk spannende en goed opgebouwde actiescène is present, in de vorm van de achtervolging in de kloof. Het mag niet het hart hebben van een Pixarfilm, maar de creativiteit hier ligt hoog.

Ik zou bijna een 4,5* willen uitdelen, maar misschien is dat iets te hoog gegrepen voor Rango's prestaties. Anderzijds is het een film die ik meteen weer wil zien, wat altijd een goed teken is. Je zou Verbinski het bijna vergeven dat hij ooit Pirates of the Caribean: At World's End gemaakt heeft. Hopelijk houdt Verbinski het bij animatie in de toekomst. Pixar komt dit jaar helaas met een vervolg op Cars, wat best eens kan betekenen dat de beste Amerikaanse animatiefilm van dit jaar Rango zou kunnen worden.
4*

Leuk idee, maar halfbakken uitgewerkt. Het is vooral de genremix pakte niet helemaal goed uit. Er zit wat milde horror in, wat humor, het is een variatie op de kerstfilm en aan het begin heeft het zelfs wel wat weg van die typisch Scandinavische kinderdrama's over moeilijke verhoudingen tussen kinderen en hun lastige ouders (in dit geval alleen de vader). Ik hou wel van zijn genrespel en het meest vermakelijke hier was ook wel enigzins om te zien hoe alles in elkaar verweven was, maar tegelijkertijd kwam niets uit de verf. De horror bestaat hier eigenlijk alleen in theorie, maar stiekem is zelfs Pirates of the Caribbean gruwelijker. Het drama wordt snel vergeten, alsof de scène waarin de vader huilend aan tafel zit er per ongeluk ingekropen was. Dan blijven de kerstfilm en de komedie over, als beste elementen.

In de eerste helft kon ik nog geen glimlach ontdekken. Sterker nog, in de eerste helft gebeurt totaal niets dat interesse weet te wekken. Het is pure opbouw. De tweede helft wordt grappiger, maar voelt ook wat gehaast en afgeraffeld na de relatief lange opbouw. Leuk wel, die omsingeling door de 'elfen' en het slot waarin die 'elfen' verkocht worden aan het buitenland, maar het voelen aan als miniscule korte films die niet uitgewerkt worden. Daardoor wordt Rare Exports een leuk bedachte film met geinige ideeën, maar die nooit echt wil werken.
2,5*

Rashômon vind ik een van de betere Kurosawa's en hoewel het niet mijn favoriet is (Seven Samurai blijft onverslaanbaar) is het wel de meest fascinerende film van de regisseur.

Ik wist van te voren wat ik kon verwachten. In films waarin meerdere verhalen vanuit verschillende, tegenstrijdige perspectieven worden verteld spreekt men vaak van het Rashômon-effect en dus wist ik dat ik zo'n structuur hier ook zou aantreffen. Wat dat betrefd op zich geen verrassingen en ook het thema over hoe de waarheid buiten wat je zelf waarneemt om ongrijpbaar is had ik van te voren al zien aankomen. Dit beperkt de filmervaring echter nauwelijks tot niet. De fantastische regie en schitterende beelden ondersteunen namelijk een gewoon sterk verteld verhaal dat op zijn eigen manier spannend is. Dit komt omdat de leugens die Kurosawa zijn hoofdpersonen laat vertellen niet altijd voor de hand liggend zijn. De drie personages waarom de rechtzaak gaat beweren namelijk uniek genoeg allemaal verantwoordelijk te zijn voor de moord. En alledrie hebben ze er nog een goede reden voor ook. Zelfs al wist ik van te voren dat Rashômon een puzzel zonder oplossing zou zijn, toch blijft er genoeg te filosoferen over, rond motivaties om bepaalde acties te brengen op de manier waarop ze gebracht zijn. Let bijvoorbeeld op de opvallend klungelige vechtstijl van de twee mannen zodra de houthakker het verhaal begint te vertellen (hoe vaak struikelen de twee strijders?).

Het is daarmee een film waarin ik als kijker actief meedacht met het verhaal. Een van de leukste filmmysterie's ooit in ieder geval. Twee dingen springen eruit. De scènes rond het medium en de plensbuiten. Heeft iemand ooit zo goed regen kunnen schieten als Kurosawa?

Jammer alleen van de eindscène. De film is nogal nihilistisch, met uitzondering van dat laatste moment. Die baby heeft weinig met de film te maken en ik had de indruk dat die er alleen maar in zat omdat Kurosawa niet wilde dat de kijker met een al te hopeloos gevoel de zaal verlaatte. Nergens voor nodig. Zoals bijna alle Kurosawa's is er weer sprake van een hoop overacting. Die priester was gewoon afschuwelijk. Aan de rest moest ik weer even wennen, maar daarna zag ik er wel goede acteerprestaties in.
4*

Er bestaan enkele vooroordelen over het soort rollen waarmee je een Oscar kan winnen. Het helpt enorm als je in een biografische film een bekende persoon naspeelt. Nog handiger is het als het personage een handicap heeft. Wil je het helemaal mooi maken, dan kun je nog altijd een verslaafde spelen. Zoiets als een vreemde manier van spreken kan ook geen kwaad. Als er ooit een rol is geweest die inderdaad een Oscar won en die al deze vooroordelen bevestigd, dan is het Wel Foxx' acteerprestatie in Ray.

Jammer dat het toch weinig leidt. Schijnbaar ben ik de enige hier op MovieMeter, maar ik vond Foxx bijzonder matig eigenlijk. Ja, hij doet Ray Charles goed na, maar is een goede imitatie gelijk aan een goede acteerprestatie? Ondanks dat hij alle tiks en manieren van spreken van de artiest goed heeft gelopieërd gaat Foxx' Charles nooit echt leven. Er zit geen emotionele diepgang in de rol. De anekdotische filmstijl moet ons vertellen wie Charles was. Foxx helpt ons daarbij geen zak. Ik voelde nooit met Charles mee. Wat vreemd is aangezien hij erg sympathiek wordt neergezet.

Iets te sympathiek wellicht. Ik kende de man persoonlijk niet, maar ondanks alle zware drugsproblemen, het feit dat hij meerdere vrouwen bedroog en geld regelmatig voor eigenlijk belangrijke zaken liet gaan komt Charles bijna altijd over als een van de meest warme personen op Aarde. Ja, zijn donkere kanten getoond, maar bijna altijd met een aureool boven zijn hoofd. Crisissituaties zoals Charles die zijn studio verlaat of die zijn trouwe manager op straat zet worden erg zacht gebracht. Misschien was er iets aan Charles waardoor hij altijd sympathiek leek, wat wellicht verklaard waarom Foxx hem op een noot speelt. Ik denk echter dat het hier vooral gaat om filmmakers die niet durven de diepte in te gaan met hun held.

Dit levert een vrij saaie film op, die op zijn hoogst nog wel lekker wegkijkt. De anekdotische filmstijl van dergelijke biopics is zo achterhaald dat het wat begint te irriteren. Om Ray nou te laten trouwen en meteen daarna te laten zien dat zijn huwelijk slecht verloopt werkt gevoelsmatig gewoon niet. Het helpt ook niet dat Ray Charles ongeveer hetzelfde leven heeft gehad als wat wel de helft van alle muzikanten lijkt.

De flashbacks zijn een dieptepunt wat mij betrefd. Om de jonge Charles een krekel te zien vangen ondanks zijn blindheid vind ik nog wel mooi, maar de rest niet. Het slechtste moment is dat Charles een visioen ziet van zijn inmiddels overleden moeder en zijn broertje en dat het broertje dan zegt: "it's not your fault'. Op zichzelf is dat al een clichématige, sentimentele opmerking, maar de makers denken ook dat daarmee Charles' verhaal schijnbaar eindigt, terwijl het een van de slechtst getimede eindes ooit is.

Een voorbeeld van hoe het beter kan: Walk the Line. Min of meer hetzelfde verhaal, maar veel compacter. Niet heel het leven van Cash hoefde getoond te worden, maar we leren veel over hem in een korte tijd. Daarbij levert Phoenix daar wel een acteerprestatie met gevoel. Ook Walk te Line is niet meteen een schoolvoorbeeld van origineel filmmaken, maar laat zien hoe een goede uitvoering de boel kan redden.

2*

Ik vond het eigenlijk niet een bijzonder sterke film. Vooral omdat ik die hele ontwikkeling van Power als een soort van spirituele held niet voelde. Ik had de indruk dat de regie ook zeer afstandelijk en onpersoonlijk was. Gaf Goulding iets om dit onderwerp? Het wordt allemaal vlot, maar ook ietwat droog verteld, met ook een opvallende afwezigheid voor meer visuele scènes. Als een man de wereld rondtrekt op zoek naar zichzelf of het hogere goed, dan wil ik dat graag zien en niet dat er slechts achteraf over gepraat wordt, wat hier eigenlijk constant gebeurt. Ik heb niets tegen dialoogfilms, maar hier was het soms een gemiste kans. Als de film dan weer visueel wordt, zoals in India, blijkt Goulding overigens weinig aanleg voor zoiets te hebben. Daarnaast helpt Power niet mee in de hoofdrol. Een acteur met weinig uitstraling, die zijn dialogen nogal gevoelloos opleest, terwijl hij niet bepaald een gevoelloze rol heeft. Hij is niet afschuwelijk slecht of zo, maar een acteur met ietwat meer talent en ook een intelligentere uitstraling had wonderen kunnen verrichten.

Anderzijds is dit toch wel weer die typische oude Hollywooddegelijkheid. De film mag dan weinig ziel hebben, het verveelt ook nooit, door het hoge tempo en de vele ontwikkelingen. Baxter overdreef haar rol een beetje en Power had van mij ook vervangen mogen worden, maar de rest van de cast is erg sterk. Gene Tierney is even goed als brave vrouw en als bitch, wat we al zagen in respectievelijk Laura en Leave Her to Heaven. Hier speelt ze een iets complexer personage, waarvoor ze beide rollen mag combineren en ze doet dat geweldig. En er is ook die andere Laura-held, Clifton Webb, die wederom de show steelt. Acteurs als hem mis ik tegenwoordig een beetje.

3*

Kate Winslett verdiende haar Oscar, maar dan wel voor Revolutionary Road en niet voor The Reader. Ze speelt zeker wel goed in deze film, maar ik heb haar op hoger niveau zien spelen. Het is vooral jammer dat ze in de gevangenisscènes zoveel glazig voor zich uit moet staren. Wellicht meer een onderdeel van de regie dan het acteerwerk, maar het kwam kunstmatig over.

Verder is het wel ongeveer de film die ik ervan verwachtte. Dat betekend dat het in ieder geval een film is met een interessante thematiek is die me de gehele speelduur bezig weet te houden. Dat betekend ook dat het goed gemaakt en vooral goed geacteerd is (Fiennes is eigenlijk toch wel onderschat: speelt in veel goede films en is altijd wel overtuiged). Helaas betekend het ook dat de film meer literair is dan goed voor hem is. De film heeft iets theoretisch over zich. Het levert een interessante kijk op verschillende schuldvraagstukken (niet beperkt tot de Holocaust!) op, maar weet ze niet tot leven te laten komen, laat staan emotioneel voelbaar te maken. Dit is het soort verhaal waar je de roman bijna door de film heen voelt branden en ik vermoed dat het boek meer indruk op me gemaakt zou hebben.
3*

Na lang wachten gisteren eindelijk gezien... en wat een film is dit! Zo goed als deze worden ze maar zelden gemaakt. Hoewel Hitchock een aantal missers gemaakt heeft blijft hij bij mij toch hoog aangeschreven staan. En Rear Window bewijst waarom!

Ten eerste is dit een van de spannendste films die ik in tijden gezien heb. Met name de climax kreeg me op het uiterste puntje van mijn stoel (letterlijk). Maar niemand is zo goed als Hitchcock in het mengen van spanning met puur kijkplezier, want net als zijn North By Northwest lijkt de suspense hier maar 1 van de onderdelen te zijn die de film maken tot wat hij is. Tijdens het kijken betrapte ik mezelf er haast op om ook verslaafd te raken aan het kijken naar Stewart's buren. Dit haast soap-achtige gegluur geeft de film iets heel bijzonders. De mensen in de verschillende apartementen lijken allemaal ook echt een eigen leven te leiden, wat ze interessant maakt. Het is een prestatie dat alle andere zijverhaaltjes ongeveer net zo boeiend zijn als het moordmysterie. En het is een nog grotere prestatie dat zelfs de bloedmooie Grace Kelly je niet van het verhaal kan afhouden.

Grace Kelly vond ik het op zich best aardig doen in High Noon en Dial M for Murder, maar dit is de eerste echte topprestatie die ik haar zie neerzetten. Het is haast geen wonder dat Hitchcock gruwelijk baalde toen ze al zo snel stopte met acteren. Maar de show wordt verrassend genoeg toch gestolen door Stewart. Ik had al eens mee gekregen dat Stewarts rollen in de Hitchcockfilms afweken van zijn andere rollen, maar desondanks was ik verrast om hem in zo'n cynische rol te zien. Toch wel iets anders dan zijn sympathieke huisvaderrol in It's a Wonderful Life. Thelma Ritter vult dit duo ook perfect aan in een leuke bijrol.

Ook opvallend dat de helft van de film ongeveer vanuit een camerastandpunt opgenomen lijkt te zijn. Tijdens alle scénes door het raam word de camera volgens mij nooit verschuifd. Dit geeft de film nog een extra vertrouws gevoel op de een of andere manier. Veel long-shots ook, waar Hitchcock volgens mij graag mee experimenteerde.

Conclusie: een waar meesterwerk en ik ben al weer gedwongen om voor de derde maal 5 sterren uit te delen aan een Hitchock. En misschien zet ik deze zelfs nog in mijn top 10, maar dat moet ik nog even overdenken.

Een beetje een afwijkende Hitchcock, zoals al eerder gezegd. Met name in het begin had ik het gevoel dat ik naar een film van een andere regisseur zat te kijken, doordat het meer een romantisch drama leek. Maar Hitchcock verraad zijn hand als de thrillerelementen in het spel komen. En dan krijgt de film ook eindelijk meer vaart en wordt hij weer ouderwets spannend. Het einde vond ik iets te goed aflopen op ook een iets te gemakkelijke manier, al is het afbrandende huis dan wel weer prima.

Dat Hitchcock's stijl iets minder herkenbaar is hier komt waarschijnlijk doordat Selznik hem niets liet veranderen aan het script. Hoewel Hitch geen scriptschrijver was, had hij wel altijd veel controle over het script. Nu ontbreek vooral de humor een beetje. Al wordt dat wel weer gecompenseert door de magistrale sfeer en schitterende cinematografie.

Toch is het vooral Fontaine die betoverd. Schitterende vrouw, die ook nog een schitterend acteert. Heel mooi hoe zij hier neergezet wordt als een vreemde in dit huis. Anderson is heerlijk creepy en Sanders speelt een schurkachtige variant op zijn rol in All About Eve, wat erg leuk is. Olivier overtuigde me aanvankelijk niet als geliefde van Fontaine, maar na zijn 'bekentenis' begon ik hem beter te vinden en kwam zijn afstandelijke acteerwerk van het begin beter tot zijn recht.

Twee scènes springen eruit. De scène waarin mrs. Danvers Fontaine zelfmoord wil laten plegen en vooral de scène waarin Olivier zijn bekentenis doet. Hitchcock filmt hier heel nadrukkelijk de omgeving, haast alsof Rebecca daar nog aanwezig was. Ik kreeg een heel goed beeld van die vrouw, zelfs van haar uiterlijk, ondanks dat ik niet wist hoe ze eruit zag. Ook op een bepaalde manier een heel spannende scène. Rebecca is eigenlijk weer een geweldige Hitchcock-schurk, ondanks dat ze geen schermtijd heeft.

Ook grappig, tijdens de film vroeg ik me op een gegeven moment af hoe het personage heette dat Fontaine speelde, maar het schoot me niet te binnen. Zojuist zag ik op IMDB dat Fontaine's personage bewust naamloos is gelaten. Vind ik wel leuk.
4*

Een verrassend goede film, waarbij ik het enigzins ironisch vind om te moeten zeggen dat de enige zwakke plek van de film eigenlijk James Dean zelf is. Hij wordt altijd geprezen omdat hij zijn rollen rauw en realistisch neerzette, bijna dierlijk instinctief, net als Marlon Brando (van wie ik ook al geen fan ben). De rol van Dean zou ik in ieder geval alles behalve realistisch willen noemen. Integendeel, het is juist erg duidelijk geacteerd. Hij speelt alsof hij constant intens en ontspannen tegelijk wil zijn. En dat levert een vreemd effect op. Maar vreemd genoeg wel een effect dat na een tijdje in het voordeel van de film gaat werken. Het geeft het personage van Dean iets extra verwards en dat is precies wat het nodig had. Om het maar eens apart te zeggen: Dean leverde hier een goede acteerprestatie door eigenlijk niet echt goed te acteren. Ik heb daar geen problemen mee.

Wel écht goed zijn Natalie Wood en Sal Mineo. Net als Dean spelen ze beide verwarde personages. Vooral de door Mineo gespeelde Plato vond ik een ontroerend personage (en ja, Ray liet hem wel degelijk de rol zo spelen dat het een homoseksueel was; zie ook IMDB).

De legende van Dean ten spijt is dit voor mij vooral een film van een man die wat mij betrefd meer verdient een legende te worden: Nicholas Ray. Dit is nu de derde film die ik van hem zie (na In a Lonely Place en Johnny Guitar) en alledrie de films zijn bijzonder krachtig. Krachtig is inderdaad het juiste woord, want zijn films hebben iets al is het moeilijk een vinger op te leggen wat het is. Ze zijn een beetje poëtisch zonder daar dan weer nadruk op te leggen.

Rebel Without a Cause behandelt thema's die mij in andere films eigenlijk nooit wat doen. De typische tienerthema's bedoel ik dan vooral, waarvan de eeuwige generatiekloof de duidelijkste is. Maar bij Rebel Without a Cause overtuigde alle thema's mij wel en de film wist mij te ontroeren. Het verhaal is redelijk voorspelbaar, maar de uitwerking is zo bijzonder (welke andere tienerfilm zou er nou met een scène komen waarin tieners naar de ondergang van de wereld kijken? ) dat het niet deert. De dood van Plato zag ik allang aankomen, maar de manier waarop dit in het verhaal gebruikt wordt zorgt ervoor dat het toch een impact heeft. Erg knap. Ik had ook niet het gevoel dat de film ergens echt moraliseerde, terwijl achteraf te stellen valt dat dit ergens wel gebeurde. Dit komt omdat de film nergens verbitterd overkomt, eerder verward, net als zijn hoofdfiguren. Dat zie ik graag. Zelfs de vader van Dean met al zijn onvolkomenheden kon op begrip van mij rekenen. Een punt waar juist andere vergelijkbare tienerfilms altijd over struikelen.

Knappe film dus. Zeker de moeite waard en in mijn ogen nog steeds niet veroudert.

Een beetje een dubbel gevoel heb ik bij Rebelle. Aan de ene kant maakt het wel indruk, al is het maar omdat het onderwerp zelf al zo heftig is dat het moeilijk geen impact kan hebben. Aan de andere kant vond ik het vooral aan het begin een erg typische film over kindsoldaten, die eigenlijk precies laat zien wat je verwacht. Het is bijna een sterke film, omdat het onderwerp zo verschrikkelijk is en niet zozeer door de film op zich. Dit geldt vooral voor het eerste deel waarin de focus ligt op de gruwelijkheden. Maar zelfs het liefdesplotje en de afloop daarvan vond ik niet bepaald verrassend of verfrissend. Zelfs de keuze van de naam 'Magicien' voor de albino is typisch. De filmstijl is even voorspelbaar met een handheld gedaan om het waarschijnlijk wat natuurlijker te maken.

Het enige verrassende is dat Komona de doden kan zien en dat de film later ineens draait om haar poging haar ouders te begraven. En dan werkt de film ineens een stuk beter en de laatste paar scène vond ik dan ook het sterkst. Het is een krachtige manier om de moeite om een trauma te verwerken te verbeelden. Dit samen met het goede acteerwerk van de jonge acteurs en de toch wel pijnlijke oorlogsscènes (hoe voorspelbaar ook) maken het toch wel gedenkwaardig.
3,5*

Erg mooie film, eigenlijk tegen mijn verwachtingen in. Het plot en alle gebeurtenissen kan ik niet geheel verklaren, maar dat is niet erg en misschien zelfs niet wenselijk. De complexiteit van het verhaal komt nooit geforceerd over en wordt ook niet vermoeiend. Het is eerder een hulpmiddel om het gevoel van de film te versterken. Boe's doel met Reconstruction lijkt het vangen van emoties te zijn en ze weer te geven op een manier die een logische realiteit nooit echt kan vatten.

Dit levert dromerige, surrealistische cinema op. Dit kan vervelend zijn en dat is het waarschijnlijk ook als het gevoel van de film je niet pakt, maar voor mij werkte het. Boe wendt ook alles aan om dit gevoel te benaderen. Het verhaal is daarvan misschien zelfs het minst interessante element. De bloedmooie cinematografie die zich eigenlijk nooit schuldig maakt aan slechts mooifilmerij, de toepasselijke soundtrack en de casting zijn allemaal perfect op elkaar ingespeeld. Schijnbaar hebben alle mannelijke gebruikers hier op MovieMeter een zwak voor Maria Bonnevie. Ik ben niet anders. Ik merkte trouwens pas in de credits dat ze een dubbelrol had. Het viel me wel op dat Simone en Aimeé iets van elkaar weghadden, maar dat het dezelfde actrice was zag ik niet direct.

Een film die sterk de magie van film weet te vangen. Heel goed. Ik kan me ook voorstellen dat hij alleen maar zal groeien bij nieuwe kijkbeurten.

4*

Degelijke actiekomedie, waar ik echter niet bijzonder veel voor voelde. Het probleem is dat het team wel érg weinig waardige tegenstand krijgt en er een indrukwekkende bad guy ontbreekt. Een enorm zeurderig acterende Dreyfuss als de grote schurk? Dat kan toch beter zou ik zeggen. Veel van de acteurs doen wat ze gewoonlijk doen, al blijft Malkovich genietbaar en was het leuk om Ernest Borgnine even lang te zien komen. Verder zitten er een aantal leuke grappen en acties in, maar niets wat me lang zal bijblijven.
2,5*

Red River is wat mij betrefd een van de beste westerns ooit gemaakt en had zomaar de titel 'Beste Amerikaanse Western Ooit' van mij kunnen krijgen, al had hij die dan wel moeten delen met Rio Bravo. De film ademt eens soort perfectie uit die je maar zelden ziet in films, zelfs in geweldige films. Red River is zo'n film waarbij alle elementen uitstekend in elkaar passen en iets werkelijks moois opleveren. Dit was sowieso een talent van Howard Hawks en het al eerder genoemde Rio Bravo is het beste voorbeeld van zo'n film.

Een van de krachten van Red River is dat het zo gemakkelijk van toon wisselt. Het ene moment zit je naar een avontuurlijke actiescène te kijken, dan is er wat drama, dan komt humor en er is ook ruimte voor suspense. Dit klinkt op zichzelf niet zo bijzonder, maar Hawks laat de overgang tussen de tonen zo vloeiend verlopen dat het nauwelijks opvalt. Dit houdt het tempo ook constant hoog en zorgt ervoor dat de lengte van 133 minuten niet te lang is.

Tevens valt Hawks oog voor karakterisatie op. Zelfs de actiescènes lijken meer om karakter te draaien dan om actie. Persoonlijk vind ik John Wayne's rol in deze film de beste rol die ik van hem zag. Hij is wat gemener dan gewoonlijk, maar waar andere acteurs dit als aanleiding zouden nemen om wat uitbundiger te acteren lijkt dit voor Wayne eerder een uitnodiging om zich eens wat ingetogener op het scherm te vertonen. Montgomery Clifft maakt hier zijn debuut en doet in zijn jonge gedaante wat aan Tom Cruise denken. Hij weet de moeilijke combinatie tussen braafheid en charisma prima te brengen. Walter Brennan speelt een zelfde soort rol als in To Have and Have Not en Rio Bravo. In die twee films vond ik het iets beter werken, maar het blijft leuk om naar te kijken. Joanne Dru is de enige zwakte in de cast. Sommigen hadden problemen met de vrouwelijke inbreng in Rio Bravo, die daar van Angie Dickenson moest komen. Ik niet. Maar Joanne Dru's romantische plotje in Red River voelt echt aan als een verplichtertje en haar karakter komt slecht uit de verf. Haar dialogen lijken ook nergens op te slaan en dat is jammer in een verder perfect geschreven film. Gelukkig wordt ze pas na meer dan een anderhalf uur geïntroduceert en heeft ze maar een handjevol scènes. Ik kan wel over haar heen kijken voor een hoge score.

Kortom: Red River is een meeslepende film, die overigens bij mij ook nog eens een ongewone betrokkenheid bij het avontuur wist te veroorzaken. Dit vraagt om 5 sterren, toch? In principe wel en ik was ook lange tijd van plan om de hoogste score uit te delen, wat op Joanne Dru na waren de eerste 2 uur van de film nagenoeg perfect. Maar op het laatste moment gaat het nog net eventjes mis, met dank weer aan Dru, maar nu wel onherselbaar. De opbouw naar de confrontatie tussen Wayne en Clifft had niet beter gekund (alleen al het shot van Wayne die van een afstand komt aanlopen terwijl allemaal koeien voor hem aan de kant gaan is briljant) en toen het vuistgevecht eenmaal begon zat ik op het puntje van mijn stoel. En toen moest Dru het gevecht onderbreken met een zeer slecht geacteerde, moraliserend (niet voor de kijker overigens) betoog. Ik weet zelf niet precies hoe ik graag gezien had hoe het zou eindigen. Ik ging er vanuit dat Clifft Wayne zou doden of op zijn minst in een gevecht zou verslaan. Persoonlijk heb ik er echter geen problemen mee dat beide heren tot inzicht komen dat ze te veel van elkaar houden om elkaar te doden. Dit motief zit toch al heel sterk door heel de film verworven. Ook dat een vrouw uiteindelijk tussen beide komt is symbolisch logisch. Maar de uitvoering ervan werkt niet. Het is te kort door de bocht, te simpel. Er had meer de tijd voor moeten genomen.

Dit maakt de score voor de film een tikkeltje lastig. Hoe je het ook went of keert, de ontknoping van een film is toch belangrijk omdat het een laatste zin meegeeft aan de film. Hier faalt Red River dus een beetje en dat is punten aftrek. Maar het zijn tegelijk maar 2 minuten van de film. Alles ervoor kon bijna niet beter uitgevoerd worden. Daarom ga ik voor 4,5*. Het is werkelijk zo'n geniale genrefilm dat ik mild ben over de tamme afronding van het verhaal.

Dat ik een schitterende herziening heb gehad van The Red Shoes een paar dagen geleden is een understatement. Waar ik deze film eerder (vier jaar geleden al weer, ik dacht pas twee) meer objectief wist te waarderen, ging ik er deze tweede keer helemaal in op. Één van de beste films over de passie van kunstenaars. Misschien wel dé film over dit onderwerp. Aan de ene kant voel je de liefde voor ballet door de hele film en wist ik dit keer mee te gaan met de obsessie van de personages voor deze expressievorm. Aan de andere kant heeft het ook iets duisters, omdat perfectionisme in de kunst hier als totale waanzin getoond wordt. De film lijkt gevangen tussen waardering en walging van die waanzin en dat zorgt voor een extra laag, die de film veel spannender maakt.

In zekere zin gaat het hier net zoveel over films maken als over ballet, want het personage Lermontov staat duidelijk voor Michael Powell. Je zou zeggen dat Norma Shearer de hoofdrol heeft, maar eigenlijk besteed de film veel meer tijd aan Lermontov. Ik vermoed dat dit komt omdat Powell zich met hem kon identificeren (Pressburger wellicht wat minder), met zijn obsessie voor perfectie. Die perfectie straalt immers ook van de films van Powell en Pressburger rond deze tijd af. En niemand kan ontkennen dat The Red Shoes met liefde voor ballet gemaakt is. Ik weet te weinig van ballet om te kunnen zien of die voorstelling halverwege inderdaad een briljant staaltje danswerk laat zien, maar filmisch is het een mooier eerbetoon dan de kunstvorm zich eigenlijk had kunnen wensen.

Zie hier de perfecte film van The Archers. Vreemd dat ik er twee kijkbeurten voor nodig had om er zo in op te gaan, maar nu vond ik het geen moment meer slepen. De volle tijd op het puntje van mijn stoel gezeten zelfs. Zelfs mijn eerdere kritiek op Marius Goring trek ik terug. Dit is film. En als bonus ook ballet.

Verhoging naar 5*.

Fijne genremix van Kevin Smith, waarmee hij bewijst toch meer te kunnen dan alleen maar films te maken die draaien om discussies over Star Wars. Andere pogingen om daarvan af te komen vond ik niet zo geslaagd, dus dit is wel een fijne verrassing.

Het begint eigenlijk op redelijk vertrouwd niveau voor Smith. De drie jongens die wanhopig op zoek zijn naar seks zouden zo in zijn andere films passen, evenals hun dialogen, al is de humor wat meer ingehouden hier. Vervolgens wordt het een soort religieuze horror, die meer gruwel heeft te bieden in de achterliggende ideeën dan in wat er werkelijk getoond wordt. Daarna wordt het meer een actiefilm, waar het horrorelement eigenlijk zich alleen nog maar laat zien in het feit dat iedereen elk moment het loodje lijkt te kunnen leggen. Geen van de drie jongens overleefd het dan ook, en slechts één ervan wordt door de sekte gedood. Het knappe is dat deze mix voor mij eigenlijk compleet werkte. Het vloeide lekker naar elkaar over en hield de film totaal onvoorspelbaar, zonder dat het geforceerd aanvoelde.

Ik weet verder ook niet in wat voor bui Smith was toen hij dit maakte, maar sinds wanneer is hij zo cynisch. Het idee om een film te maken waarin zowel de kerk als de staat gruweldaden gebruiken en proberen te verantwoorden voor een hoger doel wordt niet subtiel gebracht en is op zichzelf niet eens zo heel origineel, maar de nietsontziende manier waarop Smith het bracht is voor hem wel nieuw. De humor die erin zit is pekzwart (Smith ontkent volgens mij ook dat er humor in zat, maar voor mij was het toch half een absurde satire; al dan niet bedoelt).

Niet dat alles hier helemaal werkt. Zo duurt die speech van de pastoor aan het begin wel erg lang, zeker aangezien zijn punt niet bepaald ingewikkeld is. Smith weet verder op zich een aardige sfeer te creëren, maar misschien had hij nog net een regisseur kunnen vinden die er meer uit gehaald had. Stephen Root als de homoseksuele agent vond ik daarnaast wat flauw spelen. Ook is dat gesprek tussen Goodman en zijn superieuren aan het einde wat al te expliciet, al moest ik wel lachen om dat verhaal over die eco-jongeren die met hun IPod die hoornklanken nadeden. Maar het echte einde dat Smith wilde hebben, waarin de Dag des Oordeels daadwerkelijk aanbrak en de engelen de priester te grazen zouden nemen was nog leuker gewezen. Het leek even dat het die kant op ging en dat was werkelijk een fantastisch, bizar einde geweest, maar Smith had er het budget niet voor. Dan is zo'n gesprek natuurlijk geen fascinerende vervanging, al vond ik het shot van de zingende priester in zijn cel die afgekapt werd door "Shut up!" nog wel geestig.

Geen briljant filmpje uiteindelijk, maar het laat wel zien dat Smith nog wat groei in zich heeft. Jammer dat hij gaat stoppen net nu hij eindelijk weel interessant is. Wat dat betreft valt het ook te betreuren dat Red State over het algemeen niet echt goed ontvangen is.
3,5*

Prikkelend. Ambitieus. Gewaagd. Frustrerend. Uniek. Vreemd. Er zijn veel woorden die je aan The Saragossa Manuscript kan plakken, maar laten we ook niet 'Zeer vermakelijk' vergeten, want dat is deze film ook nog eens. Althans voor degene die bereid zijn om zich door het grootste doolhof van een plot te worstelen die ik ooit in een film heb mogen aanschouwen.

The Saragossa Manuscript is geen gewone film, dat moge duidelijk zijn. Het zou me zelfs verbazen als er één film bestond die er op leek (heeft regisseur Has meer van dit soort werk gemaakt, Rokuro?). De film duurt drie uur en is niet traag dus er gebeurt veel en er valt van alles te zien. Te veel om hierop in te gaan.

Wat ik het meest waardeer is de manier waarop het verhaal verteld werd. Persoonlijk ben ik nooit zo onder de indruk van plottwists en nog minder van de manier waarop films als Pulp Fiction en Snatch op schijnbaar ingenieuze wijze losstaande verhalen in elkaar weven. The Saragossa Manuscript is echter andere koek: het heeft van het verbinden van veel verhaallijnen een kunst gemaakt. Er zitten zoveel lagen, terugkerende elementen, symbolen en andere details in dat he bijna onmogelijk is om alles in één kijkbeurt te bevatten, maar toch slaagt de film erin consistent te blijven en zit er een soort logica in.

Iedereen heeft wel eens een film gezien waarin een personage een boek gaat lezen waarna wij als kijker deze verhalen uitgebeeld zien. Dat gebeurt hier ook. Eveneens kent iedereen wel een film waarin iemand iets over zijn verleden verteld en we een flashback daarvan te zien krijgen. Die zitten er hier nog meer in. Maar deze film combineert dergelijke vertellagen, waardoor je flashbacks in flashback in flashbacks krijgt. Op het hoogtepunt van de film zitten er 6 lagen in het verhaal (dus iemand verteld een verhaal aan iemand die dit verhaal wil verteld aan iemand die dit weer verteld aan iemand, etc.) en het wordt nog best ingewikkeld om bij te houden wat nu eigenlijk het punt is.

Het belangrijkste kader van het verhaal is niet die van de twee mannen die een boek lezen (waarmee de film begint), maar die over een Spaanse kapitein van het leger (gespeeld door de iconische Pool Zbigniew Cybulski, er is geen echte Spanjaard in de film te vinden). Het eerste anderhalf uur volgen we zijn pogingen om in Madrid te komen, ondanks dat hij elke ochtend onder een galg wakker wordt. Dit deel van de film zit vol met religieuze verwijzingen en spookverhalen, maar is toch luchtig van toon. Maar na dit anderhalf uur gaat de film een uur lang ineens een andere richting en krijgen we de 6 lagen waar ik het eerder over had. De echte griezel- en fantasy-elementen worden gelaten voor wat ze zijn en we krijgen wat conventionelere verhalen (zij het verschrikkelijk onconventioneel verteld). Alleen de luchtige toon wordt behouden (vreemd dat IMDB en MovieMeter deze film niet onder komedie hebben staan). Wat ik me afvraag is waarom de film deze onderbreking neemt voor al deze verhalen. De film is te strak gestructureerd om overbodig te zijn voor het verhaal van de kapitein, maar het grootste mysterie voor de film zit hem voor mij toch in deze vraag.

Het kan me echter niet zo veel schelen dat ik het niet snap. Het begrijpen van films is immers maar de halve beleving en ik had enorm veel plezier in het volgen van de verschillende verhaallijnen, waarin bijzonder kleurrijke personages ten toon gesteld worden. De film is cinematografisch niet eens echt bijzonder, maar wint veel aan sfeer door de sterke kostumering, sets en de bijzondere landschappen (het is opgenomen in Polen, maar de film wil ons wijsmaken dat het Spanje is). De film bevat ook gewoon veel geweldige scènes op zichzelf waardoor het niet zo'n film is die probeert een plot te brengen zonder zich op iets anders te kunnen concentreren.

Een kleine opmerking nog over de lengte. Meestal gebruiken films van 3 uur hun tijd vooral voor karakteruitdiepingen of voor het creëeren van een epische sfeer. In andere gevallen zijn het trage films. Vreemd genoeg gebruikt The Saragossa Manuscript zijn 3 uur voor geen van al deze elementen. De personages zijn vrij stereotype en ontwikkelen weinig. De film voelde ook niet echt episch aan (wellicht omdat de toon meestal wat luchtig was). Traag is het ook niet. De 3 uur worden hier dus echt gebruikt om het verhaal groots uit te kunnen laten pakken.

The Saragossa Manuscript is een moeilijke film om een recensie voor te schrijven, merk ik, maar het is wel een echte aanrader. Ik vond het een fascinerende film en iedereen die echt op zoek is naar iets unieks mag deze eigenlijk niet laten schieten, want de film heeft veel te bieden. Een acquired taste lijkt het me wel, maar ga het niet uit de weg!

4,5*

Het blijft soms lastig om te weten wat je met een film aanmoet. Ik kende Yoshida al van The Affair, een vrij unieke, maar nog redelijk toegankelijke film. Dat unieke is hier nog sterker aanwezig, maar het is meteen zover doorgedreven dat het eindresultaat niet alleen ontoegankelijk, maar volgens mij ook gewoon compleet ondoordringbaar is. Het levert twee reacties bij me op: bewondering en frustratie.

Het is ook niet moeilijk om hier waardering voor te hebben. Heroic Purgatory heeft namelijk een geheel eigen stijl en sfeer, een die niet alleen bijzonder vindingrijk, maar ook gewoon ontzettend mooi is, met zijn schitterende zwart-wit-contrasten, vreemde dieptewerkingen met lijnen in het decor en het gebruik van de meest in het oog springende architectuur die ze konden vinden. Het deed me nog het meest denken aan Godards Alphaville, maar dan op een gladde manier, waarop Godard ruw blijft. Vooral het eerste deel was visueel enorm sterk, maar er zijn later ook genoeg momenten die er niet aan onder doen, zoals die bizarre ophanging.

Al die bewondering ten spijt is het tevens ook een wat vervelende film, bevolkt door personages die me niet aanspreken en een verhaal dat totaal niet te volgen is. Yoshida lijkt hier een geheel eigen wereld gecreëerd te hebben, die nog slechts vaag gelinkt is aan die van ons. Zelfs de politieke onderlaag, die toch typisch is voor het jaartal waaruit hij komt, voelt hij als vreemd aan. Alsof je naar science-fiction zit te kijken, of gewoon naar mensen van een andere planeet die debatteren over zaken waar jij geen weet van hebt. Van de gebeurtenissen vang je slechts glimpen op en je moet het er mee doen. Dat klinkt interessant zoals ik het zo schrijf, maar na een tijdje stimuleerde het me gewoon niet meer om mee te denken en liet ik de film maar over me heen lopen als een visuele ervaring. Yoshida doet niets om me in de inhoud te betrekken en op een gegeven moment kon het me allemaal ook gestolen worden.

Daarnaast, waar sommige abstracte films me erg kunnen raken met hun sfeer is deze me iets te steriel om hetzelfde te kunnen doen. Het blijft een afstandelijke bewondering die ik voor de stijl heb. Daarmee heb je dus een film die me emotioneel koud laat en me ook niet stimuleert om te denken. Ik ben blij dat er regisseurs zijn die dingen als dit maken, maar eerlijk gezegd ben ik net zo blij dat ik er niet elke dag een hoef te zien. Doe mij dan toch maar Alphaville; Godard bood (in ieder geval toen nog) nog een beetje vermaak bij het geëxperimenteer met vorm.
3*

Fijn debuut van Joachim Trier, die op afwisselend komisch en dramatische wijze een vrij geloofwaardig beeld weet te schetsen van jong-volwassenen die niet goed weten wat hun plaats in de wereld nu precies is. Het heeft iets herkenbaars. Ik was vooral onder de indruk van Anders Danielsen Lie als Philip, die wel heel sterk loopt te acteren hier. Hij speelt een moeilijk toegankelijk personage, maar maakt er echt iets menselijks van.

Verder valt vooral de flitsende stijl op, die af en toe wat al te nadrukkelijk was, waardoor ik me afvroeg of veel scènes niet wat meer impact zouden hebben als er niet zoveel montagetrucjes of freeze-frames waren om ons af te leiden. Maar op andere momenten werkt het weer perfect, nergens zo goed eigenlijk als in de geweldige openingsscène waarin we te zien krijgen hoe de twee vrienden verwachten hoe hun succes zal verlopen. Ik moest vooral erg lachen dat ze kennelijk dachten dat ze samen een boek gingen schrijven die een revolutie in Oost-Afrika zou ontketenen. Diezelfde schrijftruc wordt op het einde wederom sterk gebruikt om te laten zien hoe Eric denkt dat zijn vertrekt uit Noorwegen uiteindelijk een happy end voor iedereen teweeg zal brengen. Niet waarschijnlijk dat die laatste scènes ooit echt zullen gebeuren en het echte einde is dan ook vooral treurig: Erik die het land verlaat terwijl zijn beste vriend net in een inrichting gestopt is.

Tussen het geweldige begin en slot zitten meer goede scènes, maar helaas ook momenten waarop de film zijn focus lijkt te verliezen of gewoon niet al te boeiend is. Eigenlijk komt Joachim Trier met deze film op mij over als zijn hoofdpersonen: vol drang om zich te bewijzen en waarschijnlijk vol talent, maar uiteindelijk toch té hard proberen er iets van te maken (ironisch dan ook dat die geweldige, oude schrijver Erik bekritiseerd dat hij té poëtisch wil schrijven). Maar in tegenstelling tot het lot dat zijn helden beschoren lijkt zou Trier nog wel eens een uitstekende toekomst voor de boeg kunnen hebben. Een regisseur om in de gaten te houden, dus.
3,5*

Ik las dat Polanski deze film maakte omdat hij geld nodig had om zijn volgende project, Cul-de-Sac, te kunnen financieren. Repulsion moest dus geld in het laatje brengen. Dat is gelukt, maar het is toch vreemd om voor een puur commerciële productie te kiezen voor een verhaal over een jonge vrouw met een fobie voor seks en mannen en die langzaam doordraait. Taai onderwerp, trage film en een personage waar denk ik niet bepaald iedereen zich makkelijk mee kan identificeren. De jaren '60 waren vreemde tijden.

Deze moest ik al lang herzien. Toen ik hem voor het eerst zag was ik nog niet gewend aan dit soort langzame, psychologische cinema, maar intussen smaken dit soort films me wel. Toch verbaasd het me nu dat ik zoveel moeite had om me hierin in te leven, want wat Repulsion op de eerste plaats zo sterk maakt is hoe dicht Polanski's regie blijft bij de psychologie van Carol. Hij wijkt er wel eens vanaf om zich te focussen op andere personages, maar meestal is wat we zien een fragmentatie van de geest van de hoofdpersoon. Dan heb ik het niet alleen over de waanbeelden, maar ook de point-of-view-shots die bijvoorbeeld naar het plafond staren, het subjectieve geluid dat altijd dingen lijkt te horen die er wellicht niet zijn en natuurlijk de wide-angle beelden. Zelfs het zwart-wit zou zomaar rechtstreeks uit Carols geest kunnen komen. Gek eigenlijk dat dit te boek staat als een horrorfilm, want Repulsion is juist een zeer geloofwaardig psychologisch drama, waarbij er serieuze research lijkt gedaan te zijn naar angststoornissen. Niet dat dit de film ook maar iets comfortabeler maakt, maar bij horror denk ik toch meer aan onwerkelijke gevaren.

Een extra vermelding verdient Catherine Deneuve, die langzaam tot mijn favoriete actrices begint te behoren. Ik vond haar aanvankelijk wat tegenvallen in films, waarschijnlijk doordat ze ondanks haar schoonheid iets afstandelijks uitstraalt. Maar in de juiste film (vooral Belle de Jour, Mississippi Mermaid en deze) werkt dat alleen maar in het voordeel en ze blijkt vrij veelzijdig te zijn. Wie weet wordt ze nog eens mijn favoriete actrice. De manier waarop ze hier steeds meer als een zombie lijkt rond te lopen, maar toch altijd haar gevoelens weet over te krijgen is knap. Natuurlijk draagt Polanski's regie hier aan bij, maar Deneuve heeft geen makkelijke rol.

Sterke herziening gehad dus. Ditmaal kroop hij wel onder mijn huid. Één van de beste films over een psychologische aftakeling.

4*

Ja en als je het mij vraagt weet Aronofsky hier prima wat hij doet. De reden waarom hij koos voor een deprimerende aanpak valt al af te leiden aan de titel. Bestaat er iets deprimerenders dan een uitvaartsdienst van een droom? Alle hoop, alle plannen voor de toekomst worden weggevaagd. Niets om vrolijk van te worden. En al deze elementen (hoop, plannen) zijn in de personages terug te vinden. Ze zullen het echter niet vinden aan het einde, dat moge duidelijk zijn. Als er één ding is dat alle facetten van de film aan elkaar bind is het hoe dromen kapot kunnen gaan.

De drugs staan in principe op de eerste plaats van alle ellende (en ik vind er niets mis mee om te zeggen dat het een anti-drugsfilm is, maar op MovieMeter wordt enige vorm van mroaal zo gehaat, dat je dit niet mag zeggen), maar er is meer. Er is druk van buitenaf (prestatiedrang); er zijn waanbeelden (Sara die denkt dat ze er heel anders uit moet zien voor tv); andere personen worden uitgebuit (Harry die wil dat Marion naar bed gaat met haar psychiater), mensen letten niet goed op (de dokter die Sara haar pillen geeft), etc. Uiteindelijk zijn de personages net zo veel te beschuldigen van hun eigen ellende als dat hun omgeving er de oorzaak van is. Nou kun je de film bekritiseren dat hij niet één kant kiest, zoals bijvoorbeeld slechts dat alleen de drugs alle ellende veroorzaakt of alleen de druk van buitenaf. Maar is het bij sterke films, en grote kunst in het algemeen, niet vaak eerder zo dat het niet simplistisch één element uitkiest, maar juist vragen stelt door een probleem zonder oplossing in al zijn facetten te tonen? Is alles in het leven eenduidig?

Aranofsky is consistent in zijn visie. Verschillende aanpakken zijn mogelijk. Een subtiel karakterdrama, waarbij je dicht op de huid van een personage zit met camerawerk dat authenticiteit benadrukt ligt voor de hand (de Dardennes zouden er vast iets goeds mee kunnen doen). Een andere keuze is een groteske filmstijl en Aranofsky koos duidelijk daarvoor. Met zijn vlugge editing creëert hij een akelige rush, waarbij je geen tijd hebt om te reflecteren, maar eens te meer om te voelen. Filmanalytici haten doorgaans dit soort filmstijlen, omdat intellectuele diepgang achterloopt op emotionele diepgang. Aranofsky's camera en montage is er puur op gericht om je in de subjectiviteit van de hoofdpersonen te duwen. En snel. En hard. Bombastisch? Ja. Subtiel? Nee. Intelligent? Verrassend genoeg wel ja. De vele beelden die Aranofsky kiest zijn niet bepaald willekeurig en hij weet driedimensionale karakters te creëren door de vlugge cuts heen. De climax is erg knap, omdat alle vier de locaties waar de hoofdpersonen zich verbinden bijna een ruimte worden, door grafische matches, geluidsbruggen en andere slimme montagetruukjes.

Ik kan eigenlijk nauwelijks begrijpen dat iemand deze film bagatelliserend kan noemen, terwijl Aranofsky zo duidelijk sympathie voelt voor zijn personages. Hij laat ze zien met al hun zwakheden (en ze hebben er veel), maar bespot of kleineert ze niet. Ook de term exploitation kan ik moeilijk rijmen met Requiem for a Dream. Staat niet alles duidelijk in dienst van de neerwaartse spiraal waarin de dromen van de hoofdpersonen verdwijnen? Is de shockvalue er niet om ons mee te laten voelen met de hoofdpersonen, in plaats zoals in horrorfilms om ons gewoon bang te maken?

Ik ben het nog wel eens met mijn eerste recensie dat de film zijn kracht pas echt wint in de tweede helft (met uitzondering de eerdere scène waarin Harry Sara bezoekt om haar te vertellen dat ze een televisie van hem krijgt). De eerste helft is iets teveel pure opbouw. Maar als de hel eenmaal losbarst dan is het ook een van de meest verschrikkelijke filmhellen uit de filmgeschiedenis.
Ik verhoog naar vier sterren.

Vreemd dat ik hier al op gestemd had, dat was ik helemaal vergeten. Ik dacht dat ik geen stemmen had geplaatst voor films die ik gezien had vóór 2 of 3 jaar voordat ik me op MovieMeter aanmeldde, tenzij ik ze obsessief vaak gezien heb. Beide dingen kan ik niet zeggen over The Rescuers Down Under, een van de weinige Disney Classics die we vroeger niet op VHS hadden. Ik had hem wel gezien en wist dat ik hem vroeger leuk vond, maar veel kon ik me er niet van herinneren.

Het blijkt een vrij matig vervolg te zijn. Dat merk je niet meteen, want als je net als ik de twee delen meteen na elkaar bekijkt zie je meteen het enorme verschil in animatie. Van de terughoudende, koele, schetsachtige tekenstijl is niet overgebleven, want nu krijgen we heuse computeranimaties, warme kleuren en vloeiendere bewegingen. Ze gaan zich bij Disney zelfs soms te buiten aan wilde camerabewegingen, als een amateurfilmer die net leert de camera te bewegen. De technische verbeteringen kunnen helaas niet voorkomen dat dit toch allemaal wat sfeer meest. De eerste film zag er koel uit, deze warm, maar toch voelt deel twee killer aan.

Dat is niet het enige steekje dat ze laten vallen. De grootste misser is dat de focus niet meer zo licht op de twee helden. Pas vrij laat in de film mag Bernard echt in actie komen, terwijl Bianca eigenlijk niets doet. In plaats daarvan ligt de focus op het saaie jongetje Cody (lang niet zo aansprekend als Penny uit deel 1, wat meer zegt over hem dan over haar), de schurken (best geslaagd verder) en vooral veel mislukte komische scènes rond albatros Wilbur. Ook hagedis Frank is irritant, maar heeft gelukkig maar een beperkte rol. Dan is er nog nieuwkomer Jake, die heel belangrijk lijkt (en dat in mijn herinnering ook was), maar er eigenlijk maar een beetje bijhangt. Net als bij deel 1 volstaat het verhaal, maar doet het niet meer dan dat. Niettemin vond ik weinig magie zitten in de band tussen Cody en de adelaar. De vliegscène mag dan geïnspireerd zijn door Miyazaki, het werkte maar half. Misschien iets te overdadig gebracht.

Wat overblijft is een vermakelijk wegkijkend, maar weinig beklijvend avontuur, waarbij het verbeterde tempo het enige is dat beter is dan het eerste deel. En wederom toch weer vooral voor de jongste kijkers. Voor hen zou ik dit wel aanraden.

2,5*

Disneyfilms zijn altijd op de eerste plaats op kinderen gericht. Sterker nog, vóór de jaren '90 werd er nooit echt enige concessie gedaan naar de volwassen kijker en daarna maar sporadisch. Niettemin zijn weinig Disneyfilms zo kinderlijk als The Rescuers, echt eentje voor de allerkleinsten. Als klein kind vond ik hem dan ook echt leuk, maar het verklaard misschien ook waarom dit een van de Disneyfilms was waar ik het eerst bij afhaakte toen ik ouder werd. Als kinderfilm vind ik hem nog steeds genietbaar, maar helemaal dol was ik er bij de herziening gisteren niet meer op.

Dat het een kinderfilm is zie je nog het meest terug in het plot. Voor kinderen is het immers makkelijk te accepteren dat muizen van over de hele wereld zich verzamelen, omdat er een S.O.S.-bericht is onderschept. Een bericht dat overigens nog niemand gelezen heeft, maar niettemin laten ze toch eerst alle muizen van heinde en verre opdraven vóór bekend is wat het probleem is. Dat wil zeggen dat al die leden van de Hulp- en Redvereniging niet veel tijd besteden aan reddingsacties. De muizen bevinden zich in het gebouw van de Verenigde Naties dus als volwassen kijker hebben we hoop dat het verhaal zal gaan over muizen op een diplomatieke missie die de band tussen verschillende wereldlanden moet verbeteren. Het blijkt echter een noodsignaal te zijn van een klein weesmeisje dat gekidnapped is! Uiteraard wordt meteen geopperd dat de beste agenten op de zaak gezet moeten worden. Je moet het die muizen nageven: ze hechten net zoveel belang aan de problemen van een klein meisje dan die van de VN. Echte humanisten zijn het. Dat ze vervolgens een onervaren, Hongaarse vrouw en een wat mollige, nerveuze, Amerikaanse conciërge de missie geven doet daar niets van af, want de film geeft Bernard en Bianca geen eigen problematiek mee. Ze focussen zich compleet op hun opdracht.

Dat levert een geinig avontuur op, dat logischerwijs niet zo grootschalig is dan die je in de gemiddelde Disneyfilm ziet. Sterker nog, ik zou zeggen dat het een van de meest ingetogen films is van de studio. Bernard en Bianca zijn kalme personages (met doordat ze dus zelf geen dramatische spanningsboog hebben meegekregen) en zelfs de komische bijrollen worden beteugeld. Niettemin vond ik de film soms wat al te kalm, al had dat meer met het tempo te maken. Het gaat allemaal wel erg op z'n dooie-akkertje zo nu en dan, alsof ze bij Disney ook niet wisten hoe ze vijf kwartier met dit verhaal moesten vullen. Het spaarzame gebruik van muziek en de bijzonder kalme, ietwat saaie liedjes dragen hier ook aan bij. Hoofdschurk Medusa is dan ook een dramaqueen die in sterk contrast staat met water om haar heen gebeurt. Niettemin heeft de kalmte ook zijn voordelen. Het wordt daardoor een koele kijkervaring en Bernard en Bianca krijgen er een eigen charme door. De koelblauwe kleuren en het schetsstijltje dragen er aan bij en dat gaf wel een fijn sfeertje.

Toch had het allemaal wat meer substantie mogen hebben wat mij betreft. Het helpt ook niet dat veel van de bijrollen niet uit de verf komen. Mr. Snoops is misschien wel de zwakste schurkensidekick uit de complete Disneystal, Orville blijkt vooral heel flauw te zijn (stond me nota bene bij als het leukste personage) en die hillbillie-beesten die op het einde meehelpen bij de redding zijn ook niet echt leuk. Gelukkig zijn de krokodillen dan wel weer geslaagd (de orgelscène is het hoogtepunt van de film) en ook Evinrude de libelle mag er zijn.

The Rescuers mag er van mij best zijn, maar toch teer ik voornamelijk op nostalgie in mijn waardering voor de film. Niet een van de slechte Disneys, maar ook zeker geen hoogtepunt.
3*