Opinions

Het lijkt Het Leven wel! Althans het leven in een moderne grote stad zoals geleefd door zovelen (of in ieder geval momenten of fases uit die levens reflecterend ), stuurloos, vastgelopen als in een doodlopende zijarm van een rivier, zonder ook maar in de verste verte een idee te hebben hoe dat leven weer vlot te trekken.

Het zou die velen bij het zien van deze film te moede kunnen zijn als die man die onderuitgezakt in zijn stoel naar de televisie staart, waarop een man te zien is die onderuitgezakt in zijn stoel naar de televisie staart.

Maar het is minder eenvoudig dan het lijkt om die blik, die... eenvoud te realiseren. Het vergt een evenwichtskunst met de camera en een balans in het ‘narratief’, tussen herkenning van, en identificatie met, het alledaagse, en de afstandelijkheid van de blik van buitenaf.

Hou slaagt er wat mij betreft volledig in om die sfeer te creëren, met lange takes van een zich koest houdende camera, en herhalingen in het (fragmentarische) verloop, die de onbeslistheid en het in een kringetje ronddraaien van dit leven, deze levens, onderlijnen.

Tegelijkertijd wordt voorkomen dat dit ontaardt in een deprimerende, beklemmende en eentonige bedoening: qua vorm het heldere kleurgebruik, de de juiste sfeer scheppende muziek, afwijkende camerastandpunten en enkele fraaie ‘buiten-’scènes (de voetgangerstunnel, het autoritje); qua verloop wordt de vicieuze cirkel van Taipei doorbroken door de Japanse episodes, die iets poëtisch hebben, en lijken te duiden op een bepaald streven naar, dan wel hoop op, geluk.

Zeker qua intonatie geeft de (10 jaar na dato terugblikkende) voice over de film een melancholisch kader, een gevoel van vergeefsheid, en de suggestie dat dit niet echt ‘goed’ gekomen is. De timing van die voice over doorheen de film, de herhaling ook, richt de aandacht op het geheel, en relativeert het belang van de precieze chronologie van de gebeurtenissen.

Deze sfeerschets van een episode uit een schijnbaar onbeduidend leven is zó goed getroffen, dat je hier eerder blij dan chagrijnig van wordt; niet in het minst vanwege de performance van Qi Shu, die de machteloosheid en de daarmee gepaard gaande emoties van haar personage zo ongekunsteld tot leven weet te brengen, volkomen wars van sentimentaliteit en behaagziekte. Echte mensen zijn altijd ‘interessant’.

Een visioen. Het silhouet van een man in de deuropening; de camera volgt hem loodrecht van boven, terwijl hij de trap op loopt; een gesproken gedicht; een lied van verlangen; een vrouw op haar kamer tussen wanhoop en berusting, terwijl de kamerdeur zich langzaam sluit.

Eén sterke sequentie, één, waarin dan misschien ‘a quiet passion’ werkelijk verbééld wordt, in een rijstebrijberg van ingestudeerde volzinnen, die moeten doorgaan voor dialogen. Alsof we naar een toneelstuk uit de jaren vijftig zitten te kijken, met al die opgelegde gevatheid. De Dickinsonnetjes wisten kennelijk voortdurend in eloquente en glasheldere taal stante pede aan elkaar duidelijk te maken wat men van elkaar en van de toestand in de wereld vond, en hoe men zich daarbij voelde.

Davies focust op – vinkt wat puntjes af van - de niet al te interessante biografie van Dickinson, met name haar worsteling met de beperkingen die haar worden opgelegd als vrouw en als dichteres in een door mannen en een loodzware religie gedomineerde wereld, haar ziekte, en nagelt haar in voice over gesproken gedichten vast aan de dagdagelijkse huiselijke taferelen en familiale perikelen, waarmee die poëzie een bredere zeggingskracht ontnomen lijkt te worden.

We horen haar ‘Because I could not stop for Death’ onder beelden van haar begrafenis... het zal niet.

Toch is die dood een opluchting, want op dat moment weten we dat er ook een einde komt aan deze film, die zich de hele speelduur door moeizaam naar dat graf toe sleepte, zonder ooit echt tot leven gekomen te zijn.