Opinions

Dat maak ik toch niet vaak mee, een film die het stempel van Sam Raimi draagt zonder dat hij spannend, eng, grappig of onderhoudend is, terwijl zijn beste films dat soms allemaal tegelijkertijd zijn. Naast de enigszins voorspelbare plotontwikkeling heeft dat voor mijn gevoel vooral te maken met Alison Lohman, die ik gewoon niet interessant genoeg vind om anderhalf uur lang naar te kijken (laat staan om mee mee te leven), maar ook door de merkwaardige sfeerloosheid van het geheel, alsof alle lokaties en sets keurig volgens het boekje zijn gemaakt of uitgezocht zonder dat ze binnen het verhaal een meerwaarde krijgen (hetgeen zelfs geldt voor het huis waar de séance plaatsvindt). Zelfs voor de vechtpartij in de auto kan ik niet warm lopen : een nietje in je oog, een kunstgebit met scherpe tanden, een liniaal dwars door je mond, het zou allemaal op een heerlijke manier tegelijkertijd moeten doen gruwelen èn de lachspieren kietelen, maar het doet me niet veel. Wellicht ligt alles er te dik bovenop.

Hmm, de lage score hiervoor had ik niet verwacht. Ik vond het juist een spetterende musical met lekkere nummers (terwijl ikzelf niet per se van Motown en de oude r&b hou), en het "rise & fall"-aspect mag velen hier dan uitgekauwd voorkomen, maar het blijft toch een wijze les hoe het er achter de schermen van een half artistieke half commerciële business aan toegaat.

        Eddie Murphy vond ik gedurende de eerste helft vanwege zijn overdreven mimiek moeilijk los te zien van Axel Foley, maar dat verandert gelukkig vanaf het moment dat zijn nummer Patience wordt afgewezen, en de verwording van Jamie Foxx van schlemielige ritselaar tot meedogenloze mover & shaker is overtuigend. Grootste troeven van de film zijn voor mij echter de aanwezigheid en vooral de stem van Jennifer Hudson, die eigenlijk wel in een nominatie in de categorie van beste vrouwelijke hoofdrol in plaats van bijrol had verdiend (maar mischien dacht de studio dat ze in die categorie meer kans zou maken dan wanneer ze zou moeten opboksen tegen namen als Meryl Streep, Helen Mirren en Kate Winslet). En hilarisch: de Jackson 5-lookalikes.

        Overigens, John Milton, Gods and monsters is inderdaad een prachtige film met een geweldige Ian McKellen, maar de laatste was wel genomineerd maar moest de Oscar helaas aan Roberto Benigni in La vita è bella laten.

In het kader van het opschonen van mijn overvolle DVD-kast heb ik deze maar weer eens bekeken om hem daarna weg te kunnen geven, maar ik ben er toch weer van gecharmeerd. Akkoord, de geföhnde kapsels (het lange haar van Dennis Quaid, de overdadige krullen van Kate Capshaw, dat snorretje van Max von Sydow) zijn vintage-eighties, het hardloopbroekje van Quaid is zo mogelijk nog korter dan dat van Oranje tijdens het EK van 1988, en de muziek is regelmatig onverdraaglijk cheesy, maar als ik daaraan voorbijga blijft dit toch een fantasierijke en onderhoudende film. Van Quaid ben ik altijd een fan geweest (en hij maakt hier ook weer goed gebruik van zijn brutale lach à la de jonge Jack Nicholson), Capshaw is sexy, en er zitten twee uitstekende schurken in de film (inclusief David Patrick Kelly, die na The warriors ook al zo onaangenaam was als Sully in Commando waar Arnold Schwarzenegger hem "als laatste" uit de weg ruimt).
        Ach ja, die FX. Ze overtuigen zelden op "realistisch" niveau, maar aangezien het hier om dromen gaat vind ik hun lo-tech-knulligheid soms zelfs wel gepast en mooi vervreemdend, en de vervormende camera (wanneer Quaid met Mr Webber in de auto zit, of in Buddy's droom, of in Capshaws trein) vind ik nog altijd effectief. Het platgebombardeerde landschap van het slot vind ik eveneens lang niet slecht, en de manier waarop Quaid het climactische gevecht naar zijn hand weet te zetten is aardig gevonden. Het visualiseren van dromen is oneindig interessant, en natuurlijk zou Dreamscape enorm hebben geprofiteerd van de technologische mogelijkheden ten tijde van The cell, Inception en Blade runner 2049, maar de simpele effecten van 1983 hebben ook wel wat. Goed idee om de droomscènes ook steeds een ander genre mee te geven : spanning voor de bouwvakker, humor voor Mr Webber ("I'm Jewish!"), horror voor Buddy, erotiek voor Jane en post-apocalyptische horror voor Mr President. Al met al een gedateerde maar nog steeds onderhoudende film waarbij het gevoel van fun & fantasy ruimschoots opweegt tegen eventuele technische tekortkomingen.

“By now Mr Holmes has no doubt exchanged his violin for a harp.” Eerst gezien in een belazerde Weton-Wesgram-kopie waarbij de ondertitelaar "Dartmoor" ook nog eens als "Darkmore" vertaalde, nu gelukkig in een betere "officiële" versie. Geen topper, maar zeker ook niet een slechte manier om een geweldig leuke reeks te beëindigen. Het mysterie is aardig en het spel zoals gebruikelijk prima, maar helaas is geen der drie schurken echt indrukwekkend. Nou ja, het beste komt Patricia Morison als Hilda Courtney er nog vanaf; de IMDb-trivia-pagina vermeldt in ieder geval een anekdote waaruit niets dan lof voor haar rol spreekt: "Visiting the Universal commissary for her lunch whilst still wearing Hilda Courtney's cockney disguise, Patricia Morison was sternly ordered by the maitre d' to eat with the rest of the extras at the counter, rather than at the actors' tables."

        Jammer dat het voorbij is, het bekijken van deze 14 ideale Holmes-films. Gelukkig heb ik nog een paar modernere verfilmingen liggen om het af te leren…

Wat mij betreft niet zozeer slecht alswel uiterst voorspelbaar, met een vleugje Misery en een snufje Psycho. James Spader vind ik altijd de moeite waard, maar verder is het smachten naar het einde.

Uitstekende, sombere en sfeervolle film die zijn vier hoofdrolspelers alle gelegenheid geeft om te schitteren en daar alle vruchten van plukt. Prachtig hoe je steeds meer zicht krijgt op het personage van Tom Hardy: in het begin leek hij duidelijk onder de plak van "Cousin Marv" te zitten en vroeg ik me zelfs af of hij niet licht achterlijk was, maar na verloop van tijd wordt steeds duidelijker dat hij alles heel goed doorheeft en op beslissende momenten bepaald doortastend te werk kan gaan. "No one ever sees you coming, do they, Bob?" (Jammer trouwens dat sommige voorgaande schrijvers hier dat aspect van deze film niet tussen spoilertags zetten.) Het laatste halve uur van The drop was spannend op een manier die een conventionele actiefilm zelden of nooit is, zózeer leefde ik met de personages mee en zódanig was ik benieuwd naar hoe de scène in de bar zou aflopen. Indrukwekkende film.

Onduidelijk wat ik precies met deze film aanmoet. Het experiment is interessant, maar het uitbouwen ervan vráágt om ellende, en dat is dan ook precies wat de vier hoofdpersonen krijgen, terwijl ik me als kijker afvraag waarom ze dat niet aan zien komen. Of hebben ze allemaal dat beroemde verslavings-gen waardoor ze hun grenzen niet meer kunnen bewaken? Het einde is evenzeer onduidelijk, met Mikkelsen die danst vanwege een hervonden levensvreugde terwijl hij zojuist een vriend heeft begraven, en misschien is het ook wel de bedoeling van deze film om geen gemakkelijke antwoorden te bieden, maar voor mij persoonlijk is het gevolg dat ik de film toch lager waardeer dan ik aanvankelijk dacht, eenvoudigweg omdat ik er eigenlijk niet zo veel mee kan. Superbe geacteerd en op z'n tijd behoorlijk grappig, en tussen de vier hoofdpersonen voel je ook wel degelijk de vriendschap, maar uiteindelijk blijft het toch allemaal een beetje in de lucht hangen omdat ik niet zie wat de drie mannen uiteindelijk geleerd hebben en hoe de alcohol hen daarbij geholpen of juist tegengewerkt heeft.

Meesterlijke film met een perfecte (en perfect ogende) Jean Servais (die me aan zowel Jean Gabin als Harry Carey senior deed denken). Hoewel Jules Dassin naar het schijnt indertijd nog nooit van The asphalt jungle had gehoord en er pas achteraf op werd gewezen, moest ikzelf toch vaak aan die voorganger denken, en die vond ik zelf toch wat strakker, vooral omdat ik hier de hele plotlijn van de ontvoering wat minder interessant vond.

Voor wie weinig of niets van Wilder heeft gezien zal dit vermoedelijk een interessante documentaire zijn, want er wordt zóveel aangestipt qua films, geschiedenis en persoonlijke eigenaardigheden dat de kijker waarschijnlijk wel benieuwd wordt naar diverse aangehaalde titels, en terecht, want er zitten behoorlijk wat beroemde (en geweldige) bij. Wie daarentegen al wèl diverse films van Wilder heeft gezien (ik 23) zal wellicht vooral het contrast opvallen tussen de rijkdom, de interessante thematiek en de gevarieerdheid van zijn films enerzijds en het onvermogen (of de onwil) van deze documentaire om de meeste van zijn films meer dan oppervlakkige aandacht te schenken anderzijds. Toegegeven, hoeveel kun je doen met zó'n oeuvre in minder dan een uur? – maar dan had deze documentaire eigenlijk gewoon veel langer moeten duren. Moeilijk om te bepalen vanuit welk standpunt ik hier een oordeel over moet vellen. (Overigens zijn er wel interessante mensen voor de camera gehaald : Jack Lemmon, Marthe Keller, Mario Adorf, Volker Schlöndorff...)

         De titel van deze documentaire kende ik trouwens al uit een citaat van Wilder : "I have ten commandments. The first nine are, thou shalt not bore. The tenth is, thou shalt have right of final cut." De kijker mag blij zijn met de eerste negen geboden, het tiende lijkt mij essentieel voor elke serieuze filmmaker – maar hoevelen zijn daar niet over gestruikeld?

Tja... het eerste verhaal is best aardig, vooral dankzij de sterke intens-nerveuze rol van Adrienne Barbeau en het goede tegenspel van Ramy Zada als haar minnaar, en met ook lekkere opnames van de levende doden, of dode levenden – in ieder geval de twee gehypnotiseerde ondoden. Het tweede segment belooft veel, met in het begin al flink wat bloed en onsmakelijke verminkingen en bovendien een prima Harvey Keitel, maar de plot wil maar niet echt spannend, sfeervol of luguber worden, en de muziek die me op het einde steeds aan Bernard Herrmanns score voor Psycho deed denken hielp ook niet echt. Al met al heeft dit tweeluik gewoon de uitstraling en de "feel" van zo'n ouderwetse griezel-"teleplay", zij het dan met iets meer "gore", maar dat is te weinig om hier iets echt goeds van te maken, en voor een bioscooprelease lijkt mij dit ook voor 1990 al veel te tam.

Merkwaardige film dit. Aan de ene kant zit er veel actie in, met name in de tweede helft wanneer de soldaten door de Apaches in het nauw gedreven worden, aan de andere kant zitten er onverwacht scherpe randjes aan zowel de plot als de relaties tussen de personages. Het verhaal bijvoorbeeld is achteraf redelijk rechttoe-rechtaan na te vertellen, maar de film begint eigenlijk in medias res en geeft de geschiedenissen van de personages en de gebeurtenissen die aan de film voorafgingen pas in de loop van het verhaal prijs, zodat je bijvoorbeeld lang in onzekerheid blijft omtrent de motieven van Ellen Grange, hetgeen zeker bijdraagt aan de spanning.

        En wat die motieven betreft, er zit een merkwaardige onderstroom van racisme versus verdraagzaamheid in de film, met verschillende "gemengde" relaties en diverse personages die daar elk op hun eigen manier op reageren. Merkwaardig is ook dat er af en toe op gezinspeeld wordt dat het niet meer dan logisch is dat de Indianen uit hun benauwde reservaat zijn gebroken, maar als puntje bij paaltje komt mogen de blanken vanuit hun benarde positie een genadeloos bloedbad onder de Indianen aanrichten – zelfs Toller, die toch als geen ander zou moeten weten hoe problematisch een afwijkende huidskleur in Amerika kan zijn. Maar ja, aan de andere kant is het ook weer zeer begrijpelijk dat de blanken niet aarzelen om zoveel mogelijk slachtoffers onder hun aanvallers te maken – per slot van rekening zijn de Indianen er voornamelijk op uit om de blanke reizigers over de kling te jagen, en de verschillende flitsen van martelingen maken ook al duidelijk waar de sympathie van het (blanke) publiek geacht wordt te liggen, benauwend reservaat of niet.

        Ik ben er niet helemaal zeker van of de filmmakers die problematiek wel helemaal goed doordacht hebben, en een elegante oplossing reiken ze zéker niet aan – misschien zou een tweede of derde maal kijken meer helderheid scheppen, maar ik betwijfel het. Gelukkig zijn daar dan nog de vaak adembenemende decors, de spanning van de plot en de sterke rollen van met name de twee hoofdpersonen, James Garner (altijd goed als held tegen wil en dank) en Sidney Poitier (die zijn suggestieve steken onder water met zijn prachtige dictie altijd nog een beetje onverteerbaarder maakt). Poitier wordt over dertien dagen 87, Garner in april 86, dus beide sterren zijn nog onder ons, een heuglijk feit.

Tja, ik ga dit natuurlijk geen goede film noemen, maar fascinerend is hij wel, met al die sex en intriges en snoeverij en stijfhoofdigheid – Dallas is er niks bij. Jennifer Jones is niet echt een overtuigende femme fatale, maar dat speelt ze hier eigenlijk ook niet, eerder een jonge vrouw wier sluimerende verlangens niet meer te beteugelen zijn wanneer die eenmaal zijn gewekt, en dat ze voor iemand met het uiterlijk en de charme van schuinsmarcheerder Gregory Peck valt mag dan geen wonder heten. Joseph Cotten speelt hierbij tweede viool maar laat zich gelukkig niet onder de voet lopen, gedeeltelijk vanwege zijn capaciteiten als acteur en gedeeltelijk vanwege de ruggengraat van zijn personage, en de rest van de cast cirkelt er adekwaat omheen, hoewel ik Sin-Killer Walter Huston graag een wat grotere rol in de plot had zien spelen (maar dat lag vroeger ongetwijfeld moeilijk). Wat mij betreft het schoolvoorbeeld van een guilty pleasure (en eigenlijk een soort East of Eden avant le livre). Prachtige kleuren en prima geluid op de gerestaureerde transfer van mijn Franse Carlottavod-DVD.
        Favoriete scène: Peck die een treinrail uit z'n voegen trekt, daarna goedkeurend toekijkt hoe de trein gruwelijk ontspoort, en dan op z'n trouwe viervoeter wegrijdt terwijl hij "I've been working on the railroad all the live-long day..." zingt. Naar het schijnt heeft King Vidor bij Selznick gesméékt om die scène uit de film te halen, maar ík ben er blij mee. Volgens biografie Lynn Haney heeft Peck zich nooit zorgen gemaakt om zijn populariteit naar aanleiding van deze scène of de rol van Lewt, en de geschiedenis heeft hem ruimschoots gelijk gegeven. (O ja, en nog een mooi citaat over het over-acteren van Jennifer Jones. Filmcriticus Shirley O'Hara: "how that girl wraps herself around every doorway and wall she encounters..." )

De gebruikelijke Farrelly-ongein, en wanneer de ene grap mislukt gaan we gewoon naar de volgende. Als je er niet voor in de stemming bent, of als je dit soort humor niet waardeert, tja, dan moet je hier gewoon niet aan beginnen : "Whoa! Lloyd! Check out the hotties at 12 o'clock." – "That's almost three hours away. Can't I check them out now?" En dan de daaropvolgende benadering... Ik kan er altijd wel om lachen. Leuk dat Kathleen Turner nog steeds werkt, en Bill Murray had ik absoluut niet herkend – wie wèl?

Het is eigenlijk nauwelijks mogelijk om deze film serieus te beoordelen op basis van de beroerde gekraste transfer van de Boxxz-DVD die het beeld niet alleen tot het 4:3-formaat bijknipt maar ook het geluid doffer maakt en de kleuren fletser. Daardoor ogen ook de sets goedkoper en de FX knulliger dan ze misschien in werkelijkheid zijn, en zo lijkt alles meer op een TV-film met zeer beperkt budget of een goedkope fifties-B-horrorfilm dan op een grote bioscoopfilm met bijbehorende gepaste production-values (zodat de CGI van de ruimteschepen me doet denken aan Pigs in space, hoewel de zandworm er dan weer redelijk goed uitziet).

        Wat ik wèl kan zien is dat van de talloze bekende namen in de cast eigenlijk alleen Jürgen Prochnow en de gruwelijk mooie Francesca Annis overtuigen dankzij hun koninklijke gravitas, Kenneth McMillan is heerlijk onsmakelijk en Sting oogt lekker gemeen, maar Kyle MacLachlan is tamelijk inadekwaat (en zijn enorme haardos helpt ook niet, maar goed, dat zijn voornamelijk de eighties debet aan). De algemene knullige sfeer zorgt er uiteindelijk vooral voor dat er voor mij geen spoor van mysterie of romantiek in de film zit, waardoor eigenlijk alle hoop op ware grootheid vervliegt. Gelukkig wordt hij ook nergens echt saai, zodat ik de 130 minuten toch redelijk probleemloos (en ook al meerdere malen) heb kunnen uitzitten, maar ik gevoel niet de minste aanvechting om op te zoek te gaan naar de extended en/of opgepoetste versie.

Een respectabele bewerking van de oorspronkelijke roman die de tijd neemt om alle personages, belangen en conflicten te schetsen, met sterke hoofdrollen van Alec Newman als Paul, Saskia Reeves als zijn moeder en Ian McNeice als de onsmakelijke Baron Harkonnen. De film, de sets en de kleuren zien er goed uit (met dank aan cameraman Vittorio Storaro), hoewel de FX nog bij lange na niet zo goed zijn als we vandaag de dag gewend zijn, getuige de matige presentatie van bijvoorbeeld de lichtgevende blauwe ogen, de woestijnmuizen en sommige "rots"achtergronden, hoewel er toch al gebruik wordt gemaakt van green-screen (in combinatie met Storaro's "translights"-achtergronden). Doordat de film veel rustpunten in de plotlijn heeft ingebouwd krijgt de kijker nu meer tijd om alles op zich te laten inwerken, maar daardoor ontbreken ook de gekte en de absurde sterrencast (Sting!) van de versie van David Lynch, en op de één of andere manier is dat toch wel een gemis – het zou nog een jaar of twintig duren voordat we eindelijk een echt bevredigende bewerking te zien kregen. En over dat gedoe met messianisme, levenswater en voorbestemming moet ik maar niet te veel nadenken.

Een in visueel opzicht totaal geslaagde en compleet overtuigende poging om een geheel nieuwe wereld te scheppen, uiteraard in onpeilbare mate geholpen door extreme CGI die door soberheid en kleurgebruik gelukkig nergens kunstmatig aanvoelen, en muzikaal imposant. Lang, want de tijd nemend om een complexe verhaallijn tot in details uit te werken, en daardoor lijkt de tweede helft van de film een beetje te slepen, maar de goed volgehouden sfeer van exotica en mysterie houden het geheel toch knap op de rails. Adekwate tot goede vertolkingen van iedereen, met een uitstekende Timothée Chalamet in de hoofdrol en een verrassend goede Jason Momoa als vechtmachine Duncan Idaho (hetgeen ik verrassend noem omdat ik na Aquaman bepaald geen hoge dunk van zijn acteercapaciteiten had).

        Dus in bijna alle opzichten een succes, alleen moet ik maar niet al te veel nadenken over de archetypische thematiek van The One, de Verlosser, voorbestemdheid, profetische dromen en visioenen... ik kan met al die semi-religieuze motieven niet zo veel.

Toen ik deze film indertijd in de bioscoop had gezien heb ik er bewust geen bericht over geschreven, want dat was zó'n overdonderende ervaring dat ik niet goed wist waar te beginnen of wat te zeggen. Na de herziening op Blu-ray blijft de film even indrukwekkend, maar ik heb nu in ieder geval het idee dat ik alles beter kan plaatsen. Het belangrijkste blijft voor mij toch dat dit superieure world building is met een impact die ik sinds LOTR niet meer heb meegemaakt, met werkelijk verbluffende visuals (de Oscar die cameraman Greig Fraser voor deel 1 heeft gekregen was voor dit tweede deel nog veel verdiender geweest) en opnieuw even sterke als ingetogen muziek van Hans Zimmer. Austin Butler is heerlijk onaangenaam als Feyd, Chalamet "nagelt" zijn rol definitief bij zijn boze toespraak tijdens de bijeenkomst in de grot, maar de beste acteerprestatie is toch van Zendaya bij wie je de twijfel van haar gezicht zou kunnen schrapen – niet voor niets krijgt zij de eer van de slotframe.

        Naast Austin Butler bevat de cast nog vier andere nieuwe namen, maar daarvan krijgen de drie actrices eigenlijk veel te weinig te doen, en Christopher Walken komt wat mij betreft als keizer te broos over, maar ik weet niet of dat aan de acteur ligt (die inmiddels ook al de 80 is gepasseerd) of aan de rol. Maar dat zijn slechts kleine minpuntjes in wat verder een meesterlijke film is met een visuele pracht die ik maar zelden heb gezien.

Een film die zó indrukwekkend is dat ik blij ben dat ik hem niet in IMAX gezien en vooral gehoord heb – goed mogelijk dat ik in dat geval de zaal uit was gelopen. (Grappig genoeg vermeldt de IMDb-trivia-pagina dat een groep van ongeveer dertig Duinkerken-veteranen bij de première aanwezig was; toen naar hun oordeel werd gevraagd zeiden ze dat de film de gebeurtenissen accuraat weergaf, "but that the soundtrack was louder than the actual bombardment, a comment that greatly amused director Christopher Nolan.") Strak hoe Nolan de film in medias res opent, maar ik vraag me af hoe het zou zijn geweest wanneer hij de film iets traditioneler was begonnen, dus met een introductie van de personages en hun respectieve achtergrondverhalen; dat is natuurlijk een veel clichématiger benadering, maar er is natuurlijk ook wel een réden waarom dat cliché zo vaak van stal wordt gehaald, namelijk omdat het zo goed werkt (volgens de theorie dat, hoe meer de kijker zich met een personage identificeert, hoe meer indruk datgene wat het personage overkomt op de kijker maakt). Maar goed, ik moet de film beoordelen op hoe hij nu staat, en dat is dus indrukwekkend, hoewel het me ook wel tegenvalt hoe snel hij achteraf bij mij is weggezakt.