Opinions

Laveren tussen cult en kitsch, deze prent. De karaokescene waarbij Jim Carrey 'Somebody to love' opvoert, blijft op het netvlies staan. Hij mag volledig losgaan van de regisseur. Dat werkt vaak maar de film had ondanks zijn korte speelduur geen seconde mogen duren. De prestaties van Matthew Broderick zijn echter niet om naar huis te schrijven. Het is wel duidelijk dat hier het prototype slappe zak wordt neergezet, maar zelfs als typecasting valt hij door de mand. Al met al kun je zeggen dat Ben Stiller her en der een flard brille laat doorkomen, maar dat het als geheel net niet aanslaat.

Merk vaak bij recensies van Woody Allen films dat er mateloos wordt geërgerd aan name dropping, al te ostentatieve jazzmelodietjes en gelikte locaties. Dan begrijp je natuurlijk de Allen-formule niet helemaal, die bestaat \voor het leeuwendeel uit de cultivering daarvan. High society zou zichzelf immers niet zijn als de decadentie er niet dik bovenop werd gelegd. Het zit nota bene in het woord begrepen. Voor de zekerheid laat Allen zijn personages dan ook even zeggen dat een bezoekje aan Central Park bij het (slaap)dronken ochtendgloren wel een beetje afgezaagd is. Dat is natuurlijk indekken, maar het geeft wel de intentie van de filmmaker aan. Wellicht een beetje flauw, maar door de manier waarop het gebracht o zo leuk en vermakelijk.

Met deze laatste zin is ook wel zo'n beetje mijn mening over deze prent samengevat. Aardige reproductie van zijn eigen oeuvre. Je verkneukelt je erbij, af en toe een scherpe grap en loopt met warm gevoel de zaal uit. Daarmee heeft de kijker eigenlijk dezelfde ervaring als de hoofdpersonages in de film. Eisenberg en Stewart worden bij aanvang gepresenteerd als authentieke spectators van de poppenkast, maar zijn gaandeweg ook deel uit gaan maken van het boeltje. Hun persoonlijkheid op de koop toe. Hij staat in Cafe Society ineens in hoge frequenties vlotte babbels afleveren en zij mag graag dwepen met verhalen over hot shots uit het circuit. Het is alles bijeen toch te verleidelijk om er nee tegen te zeggen. En zo is het met deze Woody ook.

Ik had het al bij de vorige film die ik van deze regisseur keek, het stuk bekendere Bonnie and Clyde; een paar scenes springen er met kop en schouders bovenuit, maar over de gehele linie beschouwd is het tamelijk ongeïnspireerde middelmaat wat hij op de mat legt. De blikvanger in deze film, het mag geen verrassing heten, is de afranseling van sheriff Marlon Brando. Iedere keer als de martelaar nog maar weer eens een por uitdeelt, en Brando vervolgens voor de zoveelste keer opkrabbelt, voelt dat als een steek in eigen maag. Je voelt gewoon dat dit wel eens gruwelijk kan aflopen, wat het gelukkig niet doet.

Ondanks dat sterk staaltje acteerwerk, het gezwollen oog zal me lang bijblijven, heb ik niet het idee dat Brando op zijn plaats is. Hij speelt hier een wat bleu personage, en dat past natuurlijk allerminst bij de mastodont van de Amerikaanse film. En dat ligt echt niet aan hem, want binnen de eng-afgemeten perken van zijn personage maakt hij er echt waar het beste van. Ze hadden deze rol gewoon niet aan hem mogen geven. Brando is toch gewoon een non-conformist, iemand die virulent het systeem onderuit wil schoffelen, en nu maakt hij zelf deel uit van dat systeem, hoewel natuurlijk met de nodige twijfel die van lieverlede groeit in het personage. Brando vond dat trouwens zelf ook: 'Marlon Brando did not like the part of Sheriff Calder, and complained that all he did in the picture was wander around. He began referring to himself as "The Old Lamplighter.'

Dan blijven er nog heel wat (toen aankomende) grootmachten over. Het punt is een beetje dat we iemand als Redford ook uit andere films kennen, dan is deze rol niet erg opvallend. Dit is een relatief onbekende film, dus natuurlijk heb ik allang de All The President's Men, of in het geval van Duvall Apocalyps Now, van deze wereld gezien. En ik krijg het idee dat Penn meer bezig was om een sociaal-maatschappelijke kenschets van zijn tijd af te leveren, dan het individuele karakter van zijn personages uit te lichten.

Clive Owen heeft iets stuitends. Hij speelt hier de sociale hork (die natuurlijk op de keper beschouwd lang niet zo slecht is) en hoewel hij dit op het eerste gezicht met verve doet, gaat het er bij mij moeilijk in. Het is allemaal net iets té. Het moet allemaal heel erg indringend en choquerend overkomen, maar Owen drijft zijn personage op het karikaturale. Dat is jammer, want van hem moet komen. Hij is de troef van regisseur Nichols in dit relationele drama. Dat hij mij niet weet te overtuigen (al moet ik ruiterlijk toegeven dat hij weet te vermaken) haalt dus meteen een flinke hap van mijn waardering voor deze film af. Jammer dat het Nichols niet gelukt is om een bestaanswaardige, moderne versie van zijn Who's afraid of Virginia Woolff, weet af te leveren. Gelukkig kwamen in Charlie's Wilson War drie jaar later zijn onmetelijke talenten beter tot hun recht. Hij gaat niet zo onvergetelijk de pijp uit als Sidney Lumet met zijn Before the devil knows you're dead wist te bewerkstelligen, maar dit slotstuk mag er wezen.

Met deze adoptie-Scorsese had ik dezelfde kijkervaring als met de The Color of Money: in den beginne word je overdonderd door alle vlijmscherpe shots, intense dialogen, acteerkanonnen en wat dies meer zij; met als doel de menselijke hybris van het scherm laten spatten. In een film als Raging Bull weet hij de spetterende opening vervolg te geven door de onvermijdelijke ondergang tragischerwijs in beeld te brengen. Hier slaagt hij daar niet zo in. Allengs verliest de film zijn toonkracht. Hoe verder de film vordert, hoe meer de typische Scorsese-spielerei als obligaat aandoet. De plotwending op het einde kan daar niet veel aan veranderen.

Het Shakespeareaanse gedeelte is voor een Scorsese ook aanmerkelijk dun. Waar de prent in het begin wel degelijk zijn ambities op dat gebied uitspreekt, weet het die in de tweede helft niet in te boeten. Sterker nog, het tweede deel doet mij qua plotverwikkelingen vrij conventioneel en weinig geïnspireerd aan.

Al dit negativisme en teleurstelling over het niet inlossen van mijn verwachtingen ten spijt, blijft er genoeg over om de film met een dikke 8 te becijferen. Tom Cruise, wat klapmongool hij in het echie ook moge wezen, toont hier waarlijk talent. Bij vlagen benadert hij zelfs Newman in The Hustler, zoals de bedoeling ongetwijfeld was. Een intelligent en doordacht persona is Vincent niet, maar hij geeft vitaliteit en juveniele moed een nieuw aura. Iemand waarop je wilt tieren vanwege zijn provocatieve en arrogante uitstraling, maar iemand die je dat net zo snel weer vergeeft vanwege zijn onmetelijke talent en spelplezier. Voorts is het een understatement als ik zeg dat Newman zijn rol als de bezorgde veteraan die de cyclus van het leven beziet en de reïncarnatie van zijn jeugdige-Ik in Cruise belichaamd ziet, met verve vertolkt.

Oei, wat me vooral aan dit wegwerpproduct stak was het feit dat Redford niet bepaald de sterren uit de lucht schoot met zijn acteerspel. Die amechtige gelaatstrekken wanneer hij zijn zwalkende medemens diepzinnige waarheden op de mouw probeerde te spelden. Nochtans had deze film de potentie om tot een degelijk standaardspeurwerk uit te groeien. Dit deed het in eerste instantie dan ook, maar in breedspannige middeldeel van de film raakt de spanningsboog wel heel erg verslapt. Shia LaBoeuf als ambitieus, zelf overschattend reportertje van dienst doet hier wat hij moet doen -zonder iets extra's aan zijn rol toe te voegen-, en daarmee lijkt vooral de castdirector de credits te mogen krijgen voor deze typecasting. Het feest van herkenning dat wordt opgetrommeld door de vele verdienstelijke koppen die het acteursgilde telt, is nog wel het leukste aan deze film.