Opinions

Puur afgaande op de namen van grote Deense acteurs wilde ik dit wel eens een kans geven. Het blijkt een beklijvende financiële thriller die een inkijk biedt in het wereldje van de witteboordencriminaliteit. Gevestigde acteurs als N. L. Kaas en T. B. Larsen doen hun reputatie alle eer aan. Natalie Madueño als de bedrijfsjuriste is een revelatie.

Het mooie is dat de personages niet zwart-wit zijn. De juriste begint met eerbare bedoelingen, maar raakt tegen wil en dank meegesleept bij de gangbare praktijken. De bedrijfsleider (Kaas) komt charmant en diplomatisch over, maar heeft een dubbele tong. Dan heb je ook nog de twee jonge delinquenten die de ene stommiteit na de andere begaan, maar die met al hun geklungel toch sympathie weten op te wekken. Het gevolg is dat je mee gaat denken met de slechteriken. Thomas Bo Larsen speelt de politiedetective die niet altijd volgens het boekje te werk gaat. Naast de misdaadintrige is er ook aandacht voor het privéleven van de personages. De sfeer is donker en mistig, maar zonder dat het tempo eruit gaat en afgewisseld met meer luchtige momenten. De Deense titel Bedrag betekent fraude.

Deze “mini-”serie kun je in één marathonsessie uitzitten, maar als je je aandacht erbij wil houden, kun je ze beter spreiden over een week. Fassbinder blijft dicht bij het boek van Alfred Döblin, met soms letterlijke monologen uitgesproken door hemzelf of door hoofdrolspeler Günter Lamprecht. Daar zitten uitweidingen bij over wetenschap, geschiedenis en politiek, vaak met een pessimistische ondertoon.

In de Weimarrepubliek was er veel armoede ten gevolge van de opgelegde herstelbetalingen. In tijden van ontbering verdwijnt het laagje vernis van de beschaving. Dat heet de decadentie van de burgerlijke moraal. Vrouwen trokken bij mannen in uit economische noodzaak. Die mannen konden dan pooier spelen of vrouwen aan elkaar doorgeven. Politieke oplossingen werden voorgesteld door twee extreme ideologieën: nazisme en communisme.

Franz Biberkopf verkoopt krantjes van de NSDAP, maar gaat tegelijk om met joden, communisten en anarchisten. Ten dele kun je sympathie voelen voor deze arme schooier die probeert te overleven in moeilijke omstandigheden, een moderne versie van Job uit de Bijbel. Hij is echter ook een zatlap die een vrouw doodgeslagen heeft. Herhaaldelijke flashbacks van die gebeurtenis tonen aan dat hij met gewetenswroeging zit.

Wanneer hij uit de gevangenis ontslagen wordt, maakt hij goede voornemens, maar daarmee is de weg naar de hel geplaveid. Onder invloed van slecht gezelschap vervalt hij in cynisme en nihilisme. Hij rookt en drinkt veel. Een sterke scène is wanneer hij het woord richt tot drie pintjes en een Schnaps. De twee grote kantelpunten zijn het verlies van z’n arm en de moord op Mieze. De epiloog is grotendeels een droom van Franz, een surrealistische potpourri waarin herinneringen, oude bekenden en commentatoren voor z’n geestesoog passeren.

Liefhebbers van Fassbinder zullen heel wat oudgedienden herkennen onder de acteurs: bonenstaak Gottfried John, Hanna Schygulla, Barbara Sukowa, Brigitte Mira.... Franz en Reinhold hebben allebei een handicap. Zij zijn elkaars tegenpool, maar er is ook een wederzijdse aantrekking. De gracieuze Eva stelt zich beschermend op ten opzichte van de huilerige Mieze. De voertaal is Berlijns dialect: ick i.p.v. ich en jut i.p.v. gut.

Bruin is dominant: bruine kleren, bruine kroegen, bruine kleurfilters… Dat past bij het grauwe tijdsbeeld. Vaak worden acteurs doorheen een raster getoond, vb. bedspijlen of een vogelkooi. Dat kan symboliseren dat Franz nog steeds een gevangene is, ook al is hij vrijgelaten. Vaak is één helft van Hanna Schygulla’s gezicht fel belicht. Ondanks het onverbloemde realisme zit er ook een melodramatisch kantje aan, wanneer een mondharmonica of een dwarsfluit een weemoedig wijsje speelt tijdens een dialoog. Soms praat een radiostem door de acteurs heen. Het is niet iets wat je gauw even tussendoor bekijkt, maar uiteindelijk is het een overweldigende ervaring.

Beverly Hills Nainoowtoewanoow was een populaire serie met tieneridolen, hippe kapsels en trendy outfits. Het getal in de titel is de postcode van een welgestelde wijk in Los Angeles. Het ging over problemen op school, tussen vrienden en in het gezin, maar er waren ook afleveringen over vakantieliefjes aan het strand. Banale tienerruzies kwamen aan bod, maar ook zwaardere thema's als AIDS, gezondheid, tienerzwangerschap en verslaving. Omdat ze op een jong publiek mikten, werd het nooit expliciet op vlak van taalgebruik, seks of geweld.

Shannen Doherty had de reputatie van onhandelbaar wicht dat te laat kwam op de set, maar als de rebelse, donkerharige Brenda kon ze de emoties van het scherm doen spatten. Jennie Garth speelde haar blonde frenemy Kelly, bijenkoningin en verwend nest voor wie de jongens in zwijm vielen. Tori Spelling, dochter van producent Aaron, speelde haar volgelinge Donna. Andrea was het muurbloempje met de goede rapporten. Mooi is dat deze personages hun typering probeerden te overstijgen door soms het tegenovergestelde te doen van wat je zou verwachten.

Jason Priestley en Luke Perry zagen eruit als James Dean-wannabes. Zij speelden toffe jongens met een surfplank, een motor of een snelle auto, maar toonden ook hun zachte kant in gesprekken over vriendschap, opgroeien en familie. Jim Walsh, vader van de tweeling Brendan en Brenda, verdiende de kost als boekhouder, maar hielp ook mee in het huishouden. De jaren '90 waren het tijdperk van de Nieuwe Man. Een aflevering eindigde vaak met een verzoening of een levensles. Een generatie tieners is hiermee opgegroeid.

Favoriete afleveringen: 1, 3, 10, 13, 17, 18.

Deze sketches bevatten het soort absurde humor waar Britten goed in zijn. De humor draait rond absurde dialogen, woordspelingen en satire. Zoals bij de meeste komische duo's bestaat er een tegenstelling tussen de twee leden. Stephen Fry spreekt met het verfijnde accent van een Britse intellectueel. Hugh Laurie speelt liever de naïeve volksmens met het platte accent. Fry is flegmatisch; Laurie cholerisch.

Hun typetjes zijn een uitvergroting van mensen met een bepaalde karaktereigenschap, vb. de verontwaardigde ouder tegenover de progressieve pedagoog. Er zit ook fysieke komedie in, waarbij een doodgemoedereerde Fry een harde klap uitdeelt aan Laurie, alsof het de normaalste zaak van de wereld is. De twee zijn ook samen te zien in Blackadder the Third en in Jeeves and Wooster. In de Benelux is deze reeks niet zo bekend, maar voor liefhebbers van Britse humor is ze toch wel essentieel.

De ogen van Louise Peterhoff zijn eigenlijk grijsgroen, maar op de affiche zijn ze bijgekleurd tot helderblauw. Die kleur staat voor jeugdige onschuld en onbevangenheid, maar ook voor het valse ideaal van een zuiver Germaans ras. Het is een politieke thriller rond twee grote verhaallijnen. Enerzijds is er de strijd en het gekonkelfoes binnen de politieke partijen, waarbij al eens een mes in een rug gestoken wordt of een duister zaakje in een achterkamertje besproken. Anderzijds gaat het over een groep neonazi's die aanslagen voorbereidt. Wellicht is het geïnspireerd door Anders Breivik of groeperingen als Blood & Honour. Samen geeft dat een goed evenwicht tussen drama en actie.

De interessantste personages zijn degenen die met een dilemma worstelen. Zo is er de jongere broer die z'n geradicaliseerde zus niet wil verraden, of de gematigde nationalist Olle Nordlöf die in conflict komt met z'n eigen partijgenoten. De mooiste rollen zijn voor Louise Peterhoff, Karin Franz Körlof en Kjell Wilhelmsen. Göteborg en enkele andere steden in Västra Götaland komen mooi en beeld. Het is alweer een geslaagde Scandinavische serie, die gerust een vervolg zou mogen krijgen.

Deze anthologieserie speelt in op de technologisering en digitalisering van het dagelijkse leven. De huidige trends worden tot in het absurde doorgetrokken. De acteurs zijn relatief onbekende Britten, maar dat werkt soms beter dan een sterrencast.

Alles is publiek, alles wordt gefilmd, alles is online. Privacy is iets uit een ver verleden. De eerste aflevering is, ondanks het wansmakelijke onderwerp, een geslaagde satire op de invloed van de massamedia op de politiek.

De titel verwijst naar de zwarte kleur van een scherm dat uit staat, en naar het feit dat zo’n scherm slechts een reflectie van de werkelijkheid kan tonen. Perceptie is vaak belangrijker dan waarheid. Dit eerste seizoen is veelbelovend, maar de echte hoogtepunten komen later.

De opener van het tweede seizoen is meteen een van mijn favoriete afleveringen. Een vrouw gaat cocoonen, zich opsluiten in een elektronische schulp, met als enige gezelschap een antropomorfe robot of android. Het doet denken aan de “friends” van Gary Numan. Ondanks alle moderne communicatiemiddelen is er steeds minder werkelijk menselijk contact.

Ook de volgende afleveringen snijden interessante thema’s aan, zoals de vermenging van entertainment en politiek. Waarheid en herinneringen kunnen gemanipuleerd worden in een tijdperk van desinformatie en doublethink. De kerstspecial is een raamvertelling over een extreme vorm van digitalisering.

De futuristische mens is vervreemd van z’n verleden, van de natuur en van de medemens. Technologie en artificiële intelligentie zijn ver gevorderd, maar de ziel dreigt verloren te gaan. Ten dele is het een dystopische toekomst, maar er zijn ook grappige en optimistische momenten.

Het grotere budget in het derde seizoen uit zich in gevarieerdere settings, straffere effecten en bekendere acteurs, waaronder Alice Eve, Michael Kelly, Kelly Macdonald en Ben Miles. Opnieuw tonen ze wat er mis kan lopen in een maatschappij die steeds meer gedomineerd wordt door elektronica, wat tot vervreemding van de reële wereld kan leiden.

Nosedive (5,0*): Briljante satire op het overdreven belang van "likes" en "upvotes" op het internet. Vaak is het de flauwekul die het meeste stemmen krijgt. Wanneer mensen in het werkelijke leven beoordeeld worden op een grillige, subjectieve score van internetgebruikers, proberen ze op sociale media de indruk te wekken dat ze het perfecte leventje leiden. Wanneer het misgaat, kan iemands score een duikvlucht of nosedive nemen... Gewelddige rol voor Bryce Dallas Howard!

Playtest (3,0*): Leuk idee over de vervaging tussen virtueel spel en realiteit. De acteur doet helaas aan overacting, met te veel geschreeuw en gevloek.

Shut Up and Dance (4,0*): Herkenbare situatie waarin iemand het uitlekken van een seksvideo probeert te voorkomen. Misschien zou hij beter de gok wagen om de poging tot chantage te negeren, want nu loopt het wel heel erg uit de hand.

San Junipero (5,0*): Dit begint schijnbaar alledaags, met een ontmoeting in een discotheek in de jaren '80. Het liedje Heaven Is a Place on Earth geeft echter reeds een hint waar het echt over gaat. Er is een virtuele hemel gecreëerd die de oeroude wens van de eeuwige jeugd waarmaakt.

Men Against Fire (4,5*): De "kakkerlakken" in een dystopische toekomst doen denken aan ondergedoken joden tijdens de Tweede Wereldoorlog. Moderne technologie dient om mensen te hersenspoelen en om hun waarneming te manipuleren.

Hated in the Nation (4,0*): Dit toont waartoe stemmingmakerij en haatcampagnes op het internet in het uiterste geval zouden kunnen leiden. Met de kunstmatige bijen komt er een dosis science fiction bij.

Het vierde seizoen begint ijzersterk, maar zakt ineen op het einde.

USS Callister (5,0*): Iemand die gefrustreerd is in het werkelijke leven, verliest zich in een virtuele fantasiewereld. Dit is een heerlijke parodie op oude sciencefictionseries. Jesse Plemons maakt indruk als de ziekelijke, technologisch begaafde narcist.

Arkangel (4,5*): Overbeschermend zijn sommige ouders, wat verstikkend kan werken voor hun kinderen. Met moderne technologie kan dit helemaal uit de hand lopen. Deze trend is ook in werkelijkheid bezig, zij het minder extreem.

Crocodile (4,5*): We komen wel heel erg in een bigbrothermaatschappij terecht als technologie in de herinneringen van mensen kan kijken. Een geblondeerde Andrea Riseborough schittert als degene die eerst de politie wil bellen, maar later ironisch genoeg het verst gaat in het maskeren van de misdaad.

Hang the DJ (4,5*): Alles wordt bepaald door technologie, dus ook het liefdesleven. In zekere zin is dit een terugkeer naar de gedwongen huwelijken, maar dan met een algoritme in plaats van koppelaarster.

Metalhead (3,0*): Langdradig avontuur in zwart-wit over een robot in de rol van waakhond.

Black Museum (2,5*): Interessant idee, maar het wordt om zeep geholpen door een onuitstaanbare voice-over, overdadig veel bloed en onnodig grof taalgebruik door wetenschappers.

Het knusse en kleinschalige is er nu wel helemaal uit, maar toch zijn de eerste vier afleveringen bijzonder geïnspireerd.

In dit eerste seizoen is Blackadder nog niet op z'n allerbest als personage, doordat hij minder sluw en manipulatief is dan z'n latere incarnaties. Toch zit er al schitterende humor in.

Het is een alternatieve versie van de Engelse geschiedenis, waarin Richard III de Slag bij Bosworth wint en opgevolgd wordt door z'n fictieve neef Richard IV. Shakespeare wordt geparodieerd, bijvoorbeeld met de Weird Sisters uit The Scottish Play. De draak wordt gestoken met de hebzucht van de Kerk. Sommige grappen waren in de V.S. niet door de censuur geraakt. De mooiste rol is voor Brian Blessed met z'n donderstem en z'n wilde baard. Favoriete afleveringen: 1 en 3.

In dit tweede seizoen is Blackadder intelligenter en sluwer dan in het eerste, maar z’n maatschappelijke status is al iets lager. Het is een raadsel waarom hij de oliedomme Percy en Baldrick in dienst houdt. Bekwaam personeel is blijkbaar moeilijk te vinden.

De zestiende eeuw was een florerende tijd voor Engeland, met ontdekkingsreizen en elizabethaans theater. “Virgin Queen” Elizabeth I heeft een sympathiek imago in de geschiedenisboeken, maar ze liet katholieken vervolgen en vermeende landverraders onthoofden - genoeg materiaal voor satire. Miranda Richardson zet haar neer als een kinderlijke, wispelturige despote. Stephen Fry maakt van de Lord Chamberlain een ja-knikker. Enkele nevenpersonages zullen in een andere incarnatie terugkomen, zoals de megalomane Lord Flashheart en de hermafrodiet Bob - een naam die Rowan Atkinson op een grappige manier uitspreekt.

De dialogen bevatten een hoop nonsens, scherpe replieken, valse retoriek en bewuste anachronismen. Een cash flow problem is geen uitdrukking die een zestiende-eeuwse hertog zou gebruiken, wel een yuppie in de jaren 1980. Kostuums en pruiken zijn geïnspireerd door schilderijen uit die tijd. Favoriete afleveringen: 2 en 3.

In dit derde seizoen is Blackadder op z'n venijnigst. Hij is opportunistisch, egoïstisch, cynisch, jaloers en manipulatief. De prins-regent, zoon van de krankzinnige George III, is oliedom, maar behoudt z'n enthousiasme ondanks alle blunders, beledigingen en vernederingen. Ter wille van de humor wordt hier en daar een loopje genomen met de historische feiten. In werkelijkheid was Pitt the Younger vierenveertig toen hij eerste minister werd, en het woordenboek van Samuel Johnson verscheen al in 1755. Bewuste anachronismen zijn knipoogjes naar de moderne tv-cultuur.

Het is vooral verbale humor: vernuftige one-liners, gevatte replieken, absurde vergelijkingen, originele scheldwoorden en knotsgekke woordenboekdefinities. De titels van Jane Austen worden geparodieerd, net als The Scarlet Pimpernel en Cyrano de Bergerac. Het is een satire op het klassensysteem. De ijdelheid van aristocraten en acteurs wordt op de hak genomen. In de laatste aflevering voegt het herenigde duo Fry en Laurie wat fysieke humor toe. Als sitcom blijft dit ongeëvenaard.

Favoriete afleveringen: 2 en 3. Favoriete quote: "He's the most overrated human being since Judas Iscariot won the AD 31 Best Disciple Competition!"

Blackadder gaat eruit met een bang!

In dit vierde seizoen wordt op verschillende manieren naar de Eerste Wereldoorlog gekeken. Kapitein Blackadder is de cynische defaitist; luitenant George de naïeve patriot die alle oorlogspropaganda met jongensachtig enthousiasme slikt. Generaal Melchett geeft compleet onzinnige bevelen.

Veel humor zit in de one-liners, replieken en vergezochte vergelijkingen (vaak met het woord since). Satire is er rond de partijdigheid van een krijgsraad en de absurditeit van oorlog. Soms krijgt de aanklacht tegen de massaslachting een ernstige ondertoon. Het einde is aangrijpender dan veel zwaarwichtige oorlogsdrama's. De mooiste gastrol is voor Miranda Richardson als verpleegster. Aflevering 2 en 5 zijn legendarisch.

Tom Selleck zal wel voor eeuwig in de herinnering voortleven als Magnum P.I., maar eigenlijk is dit z'n beste rol. Hij speelt de spilfiguur in een New Yorkse familie met "blauw bloed", in de betekenis dat verschillende leden bij de politie werken en dus een blauw uniform dragen. Hij heeft zich een zenuwtrekje aangemeten en een uitstraling van ernst, ervaring en vastberadenheid. Als commissaris doet hij zelf geen veldwerk meer, maar hij neemt wel beslissingen en moet omgaan met politici en op sensatie beluste journalisten.

In elke aflevering staat één misdaad centraal, zoals een moord, een ontvoering of een aanslag. Danny, de oudste zoon, is de impulsieve rechercheur in burger die zich niet altijd aan het boekje houdt. Erin, de dochter die als jurist voor de openbaar aanklager werkt, houdt zich wel aan de regels, beducht voor procedurefouten. Tussen die twee kan het wel eens botsen.

De jongste zoon Jamie werkt als wijkagent. Dat biedt mogelijkheden voor luchtige nevenplots. Als groentje wordt hij onder meer geconfronteerd met een graffitispuiter en met een verwarde eenzaat. Daarnaast wordt hij ook lid van een geheim genootschap binnen de politie, wat een rode draad oplevert die uitmondt in de seizoensfinale.

De familie is een oase van rust te midden van een stad vol met criminaliteit. Het familiediner is het dagelijkse ritueel waarin vier generaties zaken nabespreken en conflicten bijleggen. Ondanks hun verschillende karakter trekken ze uiteindelijk aan hetzelfde zeil. Het is een knappe politieserie met goed acteerwerk, een afwisseling in locaties, en een evenwicht tussen dialoog en actie.

Favoriete afleveringen: 1, 2, 3, 5, 15, 20.

Birgitte Nyborg is de politiek in gegaan als een idealiste die de wereld wil verbeteren. In de praktijk wordt ze geconfronteerd met oude krokodillen en opportunisten die op een postje azen. Tijdens onderhandelingen komt haar pragmatische kant naar boven: de loodgieter die een coalitie kan smeden met andersdenkenden. Ze leert water bij de wijn te doen. Ondanks haar Deense nationaliteit is een Belgisch compromis haar niet vreemd.

In de tijd van Caesar schakelde men een politieke rivaal uit door hem letterlijk een mes in de rug te steken. Tegenwoordig volstaat het orkestreren van een mediaschandaal. Perceptie is belangrijker dan realiteit. Voor spindoctor Kasper Juul is politiek een strategisch spel dat draait om beeldvorming en retoriek. Onderzoeksjournaliste Katrine Fønsmark heeft een poster van All the President's Men (1976) op haar kamer hangen. Zij ziet televisie als een venster op de wereld, maar haar baas hecht meer belang aan kijkcijfers.

Personages maken een ontwikkeling door en moeten beroeps- en privéproblemen tegelijk het hoofd bieden. Sidse Babett Knudsen, Pilou Asbæk en Birgitte Hjort Sørensen leveren acteerwerk van de bovenste plank. Het is een hoogstaand drama dat de schaduwzijde van de politiek laat zien zonder in cynisme te vervallen. Favoriete afleveringen: 4 en 7.

In dit tweede seizoen komt de internationale politiek meer aan bod: het ethische dilemma rond troepen in Afghanistan, de mogelijkheid iemand “weg te promoveren” naar Europa… Het fictieve Afrikaanse land in de dubbele aflevering is gebaseerd op Soedan. Nyborg moet weer schipperen tussen idealisme en pragmatisme. Ze wordt geconfronteerd met het opportunisme van hen die op haar stoel azen, en met het populisme van extreemrechts. Het wordt steeds moeilijker om privé en werk gescheiden te houden. Sommige conflicten zijn herkenbaar in de Belgische politiek.

De rol van de media wordt verder uitgediept: gekleurde verslaggeving, roddelpers, hoera-journalistiek, infotainment en wederzijdse beïnvloeding. Als de premier met een imagoprobleem zit, geeft spindoctor Kasper Juul er een positieve draai aan. Katrine Fønsmark wil ernstige onderzoeksjournalistiek brengen, maar gaat soms iets te ver in haar zoektocht naar informatie. Politiek, media en privéleven zijn weer verstrengeld tot een hoogstaand drama.

Het derde seizoen heeft een andere invalshoek doordat Nyborg niet langer premier is, maar een nieuwe partij opricht. Daardoor kun je de strijd meebeleven om als dwerg een plaats te veroveren tussen de gevestigde reuzen. Opnieuw gaat het om de tweespalt tussen idealisme en pragmatisme. Kasper Juul verschijnt nauwelijks herkenbaar zonder baard. Zijn rol wordt wat kleiner, ten voordele van Torben, die te maken krijgt met een hippe programmadirecteur die infotainment wil brengen omwille van de kijkcijfers.

Media en politiek worden weer kritisch belicht, met actuele thema's en opgeklopte schandaaltjes die ook herkenbaar zijn uit de Belgische politiek. Een journalist die politicus wordt, of omgekeerd, is een bekend fenomeen. Die Deense acteurs halen weer een hoog niveau. Favoriete afleveringen: 4 en 5.

De beste thrillers worden tegenwoordig in Scandinavië gemaakt. Ik was niet overdonderd van in het begin, maar na een aantal afleveringen kreeg de reeks me helemaal in haar greep, met als hoogtepunt het tweede seizoen. De locatie voor de eerste misdaad is goed gekozen, omdat die leidt tot een gedwongen samenwerking tussen de Zweedse en de Deense politie, met als gevolg een confrontatie tussen verschillende persoonlijkheden, opvattingen en werkmethodes.

De Deense inspecteur Martin Rohde komt zachtaardig over voor een inspecteur. Hij bekijkt de zaken vanuit de menselijke kant en volgt niet altijd het boekje. Zijn tegendeel is z'n Zweedse collega die zich zo met haar beroep vereenzelvigt dat ze zich altijd voorstelt als "Saga Norén, Länskrim Malmö". Zij is zeer goed in haar beroep en gaat altijd volgens het boekje te werk. Ze is echter niet goed in het omgaan met mensen, ze begrijpt de ongeschreven regels niet van sociale contacten. Dit leidt tot grappige situaties. Haar gele Porsche 911 is iconisch. Qua nauwgezetheid en monomanie lijken speurder en dader zelfs een beetje op elkaar. Als workaholic werkt ze vaak door tot in de vroege uurtjes. De vele nachtelijke scènes dragen bij aan de donkere, mysterieuze sfeer.

Het misdaadverhaal zelf heeft een kettingstructuur. Telkens wanneer ze een verdachte pakken, blijkt dat slechts een schakel te zijn die in opdracht werkte en vaak geliquideerd wordt voordat die veel kan onthullen. Het is een soort pyramide die geleidelijk aan beklommen wordt door de speurders, met één ultieme slechterik aan de top. Ethische motieve lijken een rol te spelen bij deze "waarheidsterrorist", al kan dat ook een façade zijn. Het vergt aandacht om alle personages en hun onderlinge band goed uiteen te houden; stukken herbekijken kan helpen. Boeiende personages zijn de rebelse tiener Anja en de sensatiejournalist Daniel Ferbé. De scène waarin deze laatste een tijdbom in z'n auto lijkt te hebben, is kostelijk. Veel van deze kleine, zorgvuldig opgebouwde scènes draaien uit op een climax in de laatse aflevering.

Alle vier de seizoenen zijn goed, maar dit tweede seizoen beschouw ik toch wel als het hoogtepunt. Interessant aan een politieserie is altijd wanneer de speurders zelf zwakke kanten hebben. Martin kan de moord op z'n zoon moeilijk verwerken en gaat de dader in de gevangenis bezoeken, een confrontatie die positieve of negatieve gevolgen kan hebben. Saga heeft haar bekende moeilijkheden met sociale contacten en ongeschrev en regels, maar er komen ook jeugdproblemen aan het licht. De onbekwame Rasmus veroorzaakt problemen doordat hij op eigen houtje de held wil spelen.

De misdadigers maken gebruik van biologisch terrorisme. Ze vermoorden mensen door een bacterie of een virus te verspreiden. Het toeval wilde dat ik dit in het begin van de coronaquarantaine bekeek, met een milde paranoia tot gevolg. Het is opnieuw een zoektocht naar de top van de pyramide, al wordt de ultieme opdrachtgever nooit onthuld. Boeiende personages zijn de vroegrijpe tiener Laura en de terminale Victoria, die kwetsbaar maar toch zelfzeker overkomt. Lange tijd blijf je je afvragen wie de touwtjes in handen heeft en wie zich ddor wie laat manipuleren. De slotaflevering is een hartverscheurende climax.

Buiten de Zone brak met de brave, educatief verantwoorde, in ABN gesproken jeugdprogramma's die de BRT voordien maakte. De acteerstijl was losser; het taalgebruik natuurlijker; de humor gewaagder. Grappen over seks, godsdienst of zelfmoord werden niet geschuwd.

Het is een raamvertelling met een realistische omkadering en wegdroomscènes. De vijf vrijwilligers zijn zelf nog jong en onzeker over de grote levensvragen. Raf is de schuchtere romanticus; Ubi de coole gelkop; Robin het zoekende type. Merel is de wereldverbeteraar die alles ernstig neemt; Roxanne de levensgenieter met een lossere mentaliteit. Ernstige oproepen van jongeren krijgen ze maar zelden.

“Hallo? Een kieken op ne velo!” Dat is het eerste telefoontje, en dat wordt een zo’n zinnetje dat in variërende context terugkomt. Nog een vast element is het typisch Vlaamse huisgezin dat commentaar geeft, terwijl ze in omgekeerde richting doorheen hun tv-scherm getoond worden. Tijdens de aftiteling klinken reacties van fictieve kijkers op het antwoordapparaat. Er zijn matchcuts van fantasie naar realiteit, vb. met de rauwe wortel in de eerste aflevering - een parodie op het grassprietje van Lucky Luke.

In de wegdroomscènes laten de vijf vrijwilligers hun fantasie de vrije loop. Dit is een aanleiding om naar andere tijdperken te springen en gekke kostuums te dragen. Het kunnen absurdistische sketches zijn à la Monty Python, of parodieën op populaire tv-programma's of films. Bart de Pauw speelt enkele gefrustreerde typetjes die zich belachelijk maken met hun kleding, kapsel en spreekstijl. De actualiteit van toen wordt op de hak genomen: het gat in de ozonlaag, sensibiliseringscampagnes voor veilig vrijen, de verplichting van de autogordel achterin (klikvast!)... Veel bekende acteurs hebben een gastrol, al dan niet als zichzelf.

Door de slechte programmatie (een jeugdprogramma na 22 uur!) sloeg deze reeks niet onmiddellijk aan, maar dankzij herhalingen en compilaties kreeg de reeks alsnog een cultstatus.