Opinions

Cinema is the art of ghosts, a battle of phantoms - Jacques Derrida

Onryō: The avenging spirit of Japanese folklore. A paranormal, primarily female, entity most frequently depicted through distinct visual markers like funereal white attire, long black hair, and pallid, staring visages. A hybrid being that emerges in the interstitial space between the world of the living and the realm of the dead - Jay McRoy

Schitterend.

Hoewel ik de benaming Onryō voor vandaag niet bewust had meegekregen, was het me als verschijnsel wel opgevallen in Kaidan (1964) en Ugetsu Monogatari (1953). Het is visueel behoorlijk opvallend en voor onze Westerse ogen misschien wat theatraal, maar voor wie dat opzij kan zetten werkt het ook anno 2017 nog uitstekend. Vooral wanneer we verhaal niet alleen letterlijk nemen, maar ons realiseren wat films als Yabu no Naka no Kuroneko zeggen over Japanse cultuur, traditionele rolpatronen en klasse- en genderverhoudingen.

Echter is Kaneto Shindô’s film, die enkele jaren daarvoor het sterke Onibaba (1964) afleverde, ook uiterst genietbaar zonder academische analyse. De wraak nemende spookverschijningen van twee verkrachte en vermoorde vrouwen, zijn ook nu nog behoorlijk spooky, al hoef je hier natuurlijk niet de modernere herinterpretaties van Onryō als in Ringu of Ju-on te verwachten. Dan nog lijken ze ook hier beslist levensgevaarlijk.

Het is pas mijn tweede film van Shindô, maar wederom beviel het me uitstekend. Met een fijne eigen stijl, is het net als bij Onibaba enorm genieten van de cinematografie. Hoog contrast, nachtopnamen, bamboebossen en in wit gehulde spookdames; het oog heeft hier weinig te klagen. Ik ben absoluut geen kenner van de Japanse film en cultuur, integendeel, ik zit nog onder de 100 films in totaal, al is het maar net. Het is dan ook zeer waarschijnlijk dat er meer inhoud langs me heengaat dan er binnenkomt. Die onwetendheid zorgt er misschien ook voor dat ik de manier van acteren, onderwerpen en vooral de humor niet altijd evenveel kan waarderen. Kuroneko heeft daar gelukkig geen moment onder geleden.

Een bijzonder visueel en sfeervol wraaksp(r)ookje.

4*

Het is niet de allergrootste verrassing van de wereld bij een film als dit, maar ik kan onmogelijk anders dan me volledig bij Wolands recensie voegen.

Een film die bij veel gebruikers effectief de huilsnaar lijkt te raken als ik het zo lees, maar ook ik vond het een absolute draak van een film. Alsof I Am Sam (2001), PK (2014) en Simple Jack een sentimentele gevangenisfilm-kind hebben gemaakt. Ook was het moeilijk om niet iedere tien minuten aan Robert Downey Jr. te denken, en dat is geen goed teken.

Aras Bulut Iynemli en Nisa Sofiya Aksongur spelen helemaal niet slecht, maar een karakter als Memo werkt gewoon heel moeilijk voor mij. Vooral in een film waarbij de makers ogenschijnlijk handenwringende brainstorm sessies hebben gehouden hoe ze bij praktisch iedere scène het maximum aan sentiment erin kunnen leggen; of het nu de muziek is, wat de medegevangenen opeens doen, of de dialoog. Wanneer iets zo extreem gemaakt en georkestreerd (oh ja, wat doet de filmscore mee) voelt, is het voor mij onmogelijk mee te leven.

Er zijn schrijnende gevangenisfilms gemaakt, prachtig tedere drama's over de relatie tussen een ouder en kind, en (hoewel kennelijk moeilijk) ook goede films over een verstandelijke beperking. Maar Yedinci Kogustaki Mucize (2019) is daar wat mij betreft niet een van. Daar is hij zover over the top voor, dat de aarde een klein blauw stipje begint te worden.

1*

Vanaf oktober 2010 ben ik met deze lettertjes de tweede persoon die sindsdien reageert op deze film. Zonde, want Les Yeux sans Visage is wel degelijk de moeite waard! Een echte horrorfilm is het niet, al is het sfeertje behoorlijk creepy en oncomfortabel... De cinematografie, het acteerwerk en de invloed die deze film heeft gehad maken hem een kijkbeurt meer dan waard voor de filmliefhebber, al is hij voor het niet in oudere films geïnteresseerde deel van de MTV generatie misschien wat aan de trage kant.

Mooie (soms net iets te), langzame film die slow-pace haters beter kunnen vermijden, maar voor liefhebbers van rust, mooie shots en menselijke emotie zeker de moeite waard kan zijn. Het jongetje stal ook voor mij de show, maar ik heb wel gemerkt dat ook voor mij de film soms te traag verliep en dat ik mijn best moest doen mijn aandacht erbij te houden. Dit kan ermee te maken hebben dat ik weinig aziatische films heb gezien met deze slow-editing en wellicht is dit gewoon een kwestie van wennen.

Ik stond eigenlijk al vast op 3,5 ster maar de laatste scéne bumpt hem net naar 4.... Mooie reflectie-shots, fijne muziek en goed acteerwerk, pacing naar mijn smaak alleen iets te traag voor meer sterren, wellicht dat meer ervaring met aziatische cinema dat in de toekomst nog zal veranderen.

Onwetend als ik ben was ik er niet bekend mee, maar Yotsuya Kaidan is kennelijk een van de bekendste Japanse spookverhalen. Het oorspronkelijk verhaal werd in 1825 geschreven als een Kabuki theaterstuk, en vanaf daar werd het verhaal snel bekend, getuige dit schilderij uit 1836. Wanneer de Ronin Lemon met iemand anders wil trouwen, wordt zijn vrouw Oiwa door zijn hand gruwelijk verminkt en vermoord, om vervolgens als een Onryō (wraakgeest) terug te keren. Hell hath no fury like a woman scorned.

Hoewel de film op MovieMeter geen al te indrukwekkende score heeft, haalde hij de top 200 Japanese Films lijst van het toonaangevende Kinema Junpo magazine. Regisseur Masaki Mori zet de schaakstukken rustig op het bord, om de verhoudingen tussen alle karakters duidelijk aan te geven, en net toen ik dacht waar blijft de horror nu, legt de film rond de 40e minuut zijn kaarten op tafel. Dat lijkt mee te vallen, maar mijn kopie duurde slechts 76 minuten. Gelukkig is dat laatste half uurtje wat mij betreft de rustige start prima waard.

Ik lees dat de invloed van Yotsuya Kaidan verder rijkt dan rechtstreekse, al dan niet lossere adaptaties, en ook reeksen als Ju-on schatplichtig zijn aan Tsuruya Nanboku IV's oorspronkelijke verhaal uit de 19e eeuw. De film kijkend, kan ik me daar wel iets bij voorstellen; de manier waarop deze wraakgeest telkens terugkomt op de meest onverwachte plaatsen in huis en buiten, is iets dat je ook bij die franchise terugziet.

Fijn kort revenge horrortje uit Japan.

3,4*

You Won't Be Alone speelt zich af in een geïsoleerd bergdorpje in 19e-eeuws Macedonië en volgt een jong meisje dat na tot haar zestiende in een grot door haar moeder vertstopt te zijn, alsnog wordt ontvoerd door de heks Maria, en vervolgens zelf ook tot heks wordt getransformeerd. Eenmaal veranderd in een shapeshifting heks wordt ze in de steek gelaten, waarna het onwetende meisje voor het eerst de wereld boven de grond moet verkennen en leren wat het betekent om mens te zijn.

Bij het zien van de trailer een kleine twee jaar geleden was al duidelijk dat You Won't be Alone een arty slowburn horror zou zijn. Helemaal prima, want ik houd daarvan. En een meer boxy 1.44 : 1 aspect ratio deert me ook allerminst. Toch bleef deze co-productie van Australië, UK en Servië zolang op de pindakaas plank liggen dat hij intussen gewoon braaf legaal te bekijken is. Deze vrije ochtend was een mooie gelegenheid voor een rustig filmpje, met het huis voor mij alleen.

Stolevski baseerde zijn script op Macedonische folklore, en de film werd met een internationale cast in 2020 in de bergen van Servië opgenomen, veelal bij het plaatsje Pokrevenik op Stara Planina, een prachtige locatie voor een folk horror. De (tweede) openingsscène begon veelbelovend voor mij, maar nadat Arvo Pärts melodieuze pianoklanken van Für Alina zijn weggestorven, zakt ook het tempo van de film een beetje in en verzanden we in mijmerende, filosofische voice-overs. Malick is hier dichterbij dan ik van tevoren had verwacht, alleen dan ontbreken de visuals. DoP Matthew Chuang is geen Lubezki. Wanneer dan ook nog plots Smetana's 'Vltava' klinkt halverwege de film, voelt het bijna alsof Stolevski zich een beetje aan 'The Tree of Life' probeert op te trekken.

Het is wel een klein beetje opletten om het plot te volgen aangezien Stolevski ervoor kiest om niet voor te kauwen wat zich ontvouwt, en het kan bij onduidelijkheid wellicht helpen even een blik de plotbeschrijving van wiki te werpen. You won't be Alone heeft op zich een intrigerend verhaal, maar ik kon me tijdens het kijken niet aan de indruk onttrekken dat ik deze film liever van Robert Eggers' hand had gezien.

3,1*

Een beetje ondergewaardeerde Hitchcock film wat mij betreft. Na de drie voorgaande thrillers is de wat lichtere toon van deze helemaal zo gek nog niet. Het 'onterecht verdacht van moord' plot van The 39 Steps gaat idd op herhaling, maar totaal originele plots zijn nooit de reden voor Hitchcocks faam geweest.

Dit betrof een door het BFI gerestaureerde kopie in Eye Amsterdam, met lezing vooraf over de thema's kinderen en dood in de films van Hitchcock in samenwerking met de UvA. Onderdeel van Cursus Hitchcock (her)ontdekken in het kader van The Hitchcock Touch.

Het tempo zit er prima in, wat natuurlijk hoort hij een chase film, maar er is ruimte genoeg voor enkele komische oddball scènes, zoals die op het kinderfeestje. De chemie tussen Pilbeam en De Marney is leuk, het acteerwerk prima en er is voldoende Hitchcock humor aanwezig om het luchtige plotje de moeite waard te maken. De eindscène op de dansvloer met het orkest is filmgeschiedenis (al zijn de Al Jolson/Kuifje in Afrika 'negers' inderdaad confronterend om in deze tijd te zijn. Behoorlijk fout.). Echter ook daarvoor vallen de belichting met cinematografie in genoeg scènes positief op.

Pilbeam oogt wat braaf en misschien ook alledaags voor een Hitchcock leading lady maar ze heeft toch absoluut iets, achter haar blik in dat klassiek, smooth belichte gezicht is van alles gaande. Hierdoor heeft ze een beetje dat brave van Joan Allen in Face/Off (om maar een anachronistisch voorbeeld te noemen), maar toch tegelijkertijd iets avontuurlijks, moedigs en begeerlijks. Tegelijkertijd behoorlijk braaf maar er schijnt ook een iets avontuurlijker aspect van haar persona doorheen. Wat mij betreft een ondergewaardeerde Hitchcock dus, al is het inderdaad geen essential viewing en kan ik zo tien betere Hitchcocks noemen. Voor fans van de meester of van oudere chase komedies echter, kan men zich aan Young and Innocent nauwelijks een buil vallen. 3.5*

De doorgewinterde filmkijker zal hier ongetwijfeld (meer dan anders) de manipulatietechniekjes van de filmmaker voelen, en wellicht bij sommige scènes ook voorspellen hoe ze lopen. Mij stond dat in het begin van de film erg tegen, maar regisseur Joachim Rønning wist me toch mee te krijgen. Tegen wil en dank. Ik vond het wel grappig op Jerry Bruckheimer bij de eindcredits te zien, want dat gevoel had ik wel een beetje. Maar dat is niet persé negatief.

Het script zit wel vol clichés, maar ondanks dat is het heel moeilijk niet mee te leven met Daisy Ridley's Trudy Ederle die de wateren trotseert onder de opzwepende klanken van Amelia Warner's score. Bovendien is een period piece met een mooi productie design altijd welkom.

Or I'm just a sucker. Dat kan natuurlijk ook.

3.3*