Opinions

Coming of age die zich afspeelt in het neutrale Zweden ten tijde van de 2e Wereldoorlog. Een oorlog die ondanks de neutrale houding ook in Zweden zijn sporen nalaat. Schermutselingen uit deze oorlog raken Zweden zijdelings en zorgen voor diepe wonden in de Zweedse samenleving. Ook de nazi propaganda is de landsgrenzen gepasseerd en heeft een deel van de bevolking in zijn ban. Een scène waarin een Zweedse hork zijn Joodse klasgenoot neerbuigend en spottend benadert, is in dat kader zeer treffend en schokkend. De oorlog is in deze film nooit ver weg.
Tegen deze achtergrond krijgt de jonge hoofdrolspeler een relatie met zijn aantrekkelijke lerares. Een jongensdroom comes true. Heel herkenbaar ook. Nou ja, niet daadwerkelijk herkenbaar, maar meer herkenbaar als hoopvolle droom. U weet wel. Middelbare school-puber-knappe lerares. Need I say more. Voor mij in ieder geval een gemakkelijk invoelbaar en spannend verhaal.
De opgang en continuering van de relatie is interessant, erotisch en opwindend. Het maakt de film. Het verval in de relatie is meteen het verval van de film. Dat verval begint als haar alcoholistische man en de jonge hoofdpersoon een onwaarschijnlijke vriendschap ontwikkelen.
De verbeelding van die vriendschap wordt gekenmerkt door overdrijving. In het acteerwerk, in de emotionaliteit, in het onderlinge begrip, in de muzikale passie. Vooral dat laatste overheerst. De gedeelde en gepassioneerde liefde voor muziek is luid hoorbaar in hun scènes aanwezig. Ik vond die extra emotionele aanzet nogal theatraal. Het is bovendien muziek, waar ik ook nog eens niet veel mee heb. Brahms, Mahler. Dat werk. Ik word er eigenlijk alleen maar nerveus van. Het zou een reden kunnen zijn voor mijn ongevoelige kijk op hun scènes en hun vriendschap.
Tot slot. De scènewisselingen in de film zijn hier en daar wat abrupt. Een gevoel van totale overgave richting film ontbreekt hierdoor. De film geeft je qua speelduur die tijd wel, maar de bruuske afkappingen ontnemen je die mogelijkheid gewoonweg. Daarbij is het acteerwerk van met name de jonge Johan Widerberg (zoon van de regisseur) weinig stabiel Te houterig of juist overenthousiast. De lerares en haar alcoholistische man doen het beter, maar ook zij schieten soms door op de theatrale trap.
Voor het verval is dat nog wel charmant en aandoenlijk. Na het verval niet meer.

Zwak.

Very low budget in kwantitatief (kosten $250,000) maar ook in kwalitatief opzicht. De film moet zijn ontstaan uit brainstormsessies vol creatieve armoede. Het nut van de film is onduidelijk. Het bieden van spannend vermaak is in ieder geval geen doel geweest.

De film heeft een hoog voorspelbaarheidsgehalte en bevat een grote rijkdom aan clichématige gebeurtenissen en personages. De aanloop naar alle weerwolf-ellende duurt daarbij ook nog eens erg lang en zit vol slechte dialogen, ongefundeerde acties en ontzettend slecht acteerwerk.

In het daaropvolgende horrorgedeelte gebeurt er nog steeds niet veel dat opwinding veroorzaakt. Wel neemt de verbazing toe. Verbazing over de continue stroom aan onlogische en stompzinnige wendingen die maar blijft gebeuren en die elk sprankje geloof in het verhaal en in de horror ervan onmogelijk maakt.

Eigenlijk is het 'spannende' deel van de film een hele vervelende sloffende voortzetting van de vervelende sloffende aanloop. Een verrassend of enerverend moment komt in deze film gewoonweg niet voor.

De acteurs zijn zonder talent. Gelukkig zijn de typetjes die door hen worden uitgebeeld heel cliché en vergt hun realisatie weinig vaardigheid. Typetjes als nerd, beautyqueen en hunk kunnen immers ook met gering talent geloofwaardig tot leven worden gebracht. Deze acteurs slagen daar echter niet in. De typetjes worden zo slecht ingekleurd dat serieuze dialogen en angstige gelaatsuitdrukkingen onbedoeld komisch gaan werken. En, hoewel dat eventjes lekker bevrijdend vermakelijk is, is het de doodsteek voor elke andere intentie die de film heeft.

Een film over rouwverwerking. Een film over een gezin dat met de dood van de vader moet zien om te gaan. Een film van regisseur en schrijver Christophe Honoré met autobiografische elementen.

Dat een film die zich in het kielzog van de dood van een geliefde afspeelt niet per se een feelgood film is, zal geen verrassing zijn. Le Lyceéen is dat ook niet. Wel opmerkelijk is de manier waarop Honoré te werk gaat. In plaats van gemakzuchtig zijn publiek ongegeneerd bloot te stellen aan scènes die heel manipulatief ontroering opwekken, laat hij zijn personages juist van hun slechte kant zien. Hier wordt de pijn van de personages meteen getoond in de vorm van woeste emotionele explosies en temperamentvolle confrontaties.

Te midden van al dat harde en tumultueuze rumoer plaatst Honoré momenten van hoop. Een mooie scène die dat illustreert is bijvoorbeeld als de weduwe Juliette Binoche samen met haar twee zoons muziek voor de uitvaart selecteert en ze een nummer van Orchestral Manoeuvres in the Dark beluisteren. Een intiem moment waarop je als kijker de indruk hebt dat alles ooit nog weer eens goed zal komen. De wisseling tussen rumoer en sereniteit heeft een mooie balans die voorkomt dat de film nooit compleet doorschiet naar het een of het ander.

Le Lyceéen volgt voornamelijk de jongste zoon van het gezin en brengt met hem coming-of-age belevenissen in. Het personage zwalkt tussen diepe emotionele afgronden en toppen van levenslust. Op zich zijn die bewegingen interessant, maar het is moeilijk om heel erg met hem te sympathiseren in de cyclus van rouw die hij doormaakt. Hij is geen bijzonder aimabele persoonlijkheid. Tamelijk verwend en egocentrisch. Bovendien heeft hij een eigengereide uitstraling die me niet beviel. Kan hij waarschijnlijk ook niks aan doen, maar het weegt wel mee in mijn beleving.

Desondanks is Le Lyceéen is een familiedrama dat mooi balanceert tussen rauwe en tedere expressies van gevoelens. Een geslaagde wisselwerking die emotioneert zonder gebruik te maken van gemakzuchtige sentimentele middelen. Prima film.

Een lesbisch stel met babydochtertje betrekt een appartement in een oud gebouwencomplex. Vanaf het begin is de sfeer ongemakkelijk. Dat heeft in eerste instantie te maken met de wat gespannen verhouding tussen het lesbische koppel. Dat heeft ook te maken met de andere bewoners van het complex, die zich merkwaardig gedragen.
Kleine spanningen en irritaties zijn vanaf het begin zichtbaar. Leah is zwanger. Haar partner June die haar voorkeur voor een jongen heeft uitgesproken is vanwege haar werk veel weg. Verhuizing, inrichting van het appartement en opvang van het al aanwezige dochtertje rusten op haar schouders. Ze voelt zich alleen.
Het gevoel van isolement en beklemming weet de film mooi te vatten in de weergave van het appartement. Het gevoel vindt weerklank in de hoge kale plafonds, de grote nog lege wandvlakken, de onuitgepakte dozen en de spaarzame meubilering. Gezellig is het niet bepaald. De sobere soundtrack die soms opklinkt maakt het er niet gezelliger op. In die nare atmosfeer ontdekt Leah steeds meer merkwaardige geheimen die het gebouw in zich draagt. Geheimen die ook direct op haar situatie betrekking hebben. Er lijkt zich een soort samenzwering van de mensen in haar directe omgeving tegen haar af te spelen. Of zijn er misschien duistere krachten aan het werk? Of zijn de vermoeiende tijden die achter haar liggen er de oorzaak van dat zij dingen meent waar te nemen die er niet zijn?
Psychologische horor dus. Een film die duidelijk is gebaseerd op de roman “Rosemary’s Baby” van Ira Levin en de gelijknamige film van Roman Polanski uit 1968. Sfeervol gedaan, maar ook vrij rechtlijnig en indachtig beide werken tevens niet geheel onvoorspelbaar. Tevens een film zonder beklijvende scènes. Dat niet-beklijvende aspect gaat ook op voor de finale. Die is tamelijk gehaast en ietwat ongeïnspireerd geënsceneerd. Niet een finale die lang in mijn hoofd blijft zitten. Ik vrees dat de film als geheel eveneens al vrij snel dat lot ten deel zal vallen.