Log

Net als velen hier was ik toch wel blij dat ik van tevoren al had gelezen wat ongeveer de plot was, want anders had ik vermoedelijk niet begrepen dat de nieuwe conciërge voorheen een zeeman was, dat die jonge vrouw halverwege de film zijn dochter was en dat hij haar een huwelijk afraadde – en toch zet ik deze informatie maar even tussen spoiler-tags, want misschien zijn er wel gebruikers die deze film blanco in willen gaan. Mèt die informatie is de plot een stuk beter te volgen, maar ook daarzónder is er genoeg te genieten vanwege de experimentele beeldtaal met alle double exposures, in elkaar overlopende frames, uiteengetrokken beelden, achterstevoren-projecties en door cameravoering vervormde objecten – ja, dit moet voor kijkers in 1926 wel een vervreemdende ervaring zijn geweest, en een eeuw later heeft het eigenlijk nog steeds een behoorlijke impact. De versie van 70 minuten die ik op YouTube heb gezien heeft fraaie en beklemmende muziek die mij aanzienlijk beter beviel dan dat zeurende orgeltje of die honky-tonk-achtige piano die vroeger nog wel eens onder klassiekers uit de Amerikaanse zwijgende periode werden geplakt (oplossing: volume uit) en droeg zo mooi bij aan een indringende ervaring.

Een simpel plot dat mij toch wel wist te boeien, omdat ondanks het soms ietwat theatrale acteren de obsessie van Morita goed overkwam. Maar het gaat natuurlijk om het kleurenspel, en dat was werkelijk zeldzaam prachtig, met dat oranje gewaad van Machiko Kyo als hoogtepunt. De Masters of Cinema-Blu-ray van Eureka is een lust voor het oog, maar bevat helaas geen extra's buiten een redelijk informatief boekje met essays van Philip Kemp en Carl Theodor Dreyer.

Technisch is de film in mijn ogen dik in orde: het set-design is prachtig, het camerawerk en de belichting zijn fraai, de montage is goed agressief maar niet hectisch, en het extra monster (met zijn echo van de Engineers) en de confrontatie daarmee zijn de moeite van het wachten waard. Daarnaast zijn de knipogen naar eerdere afleveringen uit de franchise (de muziek, de vogel in het bekertje, de Ian Holm-lookalike, het bitch-citaat, de slotmonoloog) vermakelijk en levert David Jonsson een uitstekende vertolking af, maar afgezien daarvan... wat is deze film anders dan Alien 1 met een YA-cast? Ik heb alle Alien-films inclusief de twee AvP's trouw bekeken en meerdere malen herzien, maar wat mij betreft is het onderhand wel mooi geweest -- ik haak af.
        Al dat tijdens de gewichtloosheid ronddwarrelende xenomorph-bloed-zuur – hoe groot is de kans wel niet dat op z'n minst een páár vlokken daarvan tegen de wand van het schip aanzweven en alsnog onderdruk en een vacuüm creëren? Nou ja, maar niet over nadenken.

Wat een verademing na het doodse derde deel. Een dominante Ripley, interessant set-design, een nieuw monster dat afzichtelijk is maar warempel toch ook sympathie oproept, veel humor, en (zoals bijna altijd het belangrijkste) boeiende personages die zich niet al vanaf minuut 1 manifesteren als kanonnenvlees annex xenomorph-snack, alles keurig bijeengehouden door een regisseur die zijn eigenzinnigheid hier kan botvieren zonder de spanning van de gebruikelijke Alien-formule daarmee tekort te doen. Wat mij betreft na het onovertrefbare origineel het leukste deel van de eerste reeks.

Philip Kaufman heeft zowel als scenarioschrijver als als regisseur toch een aardig resumé, met daarbij een paar films die je niet direct van binnen het Hollywood-systeem zou verwachten, dus dan is het des te teleurstellender dat hij aan een genrefilm als dit werkelijk níéts aparts of unieks of eigenzinnigs weet toe te voegen. Een indrukwekkende cast (inclusief een paar persoonlijke favorieten) in zowel grote als kleine rolletjes, sfeervolle muziek van Mark Isham, en daar eindigt het lijstje met pluspunten abrupt, want de plot wordt zó plichtmatig en met zó weinig sjeu gebracht dat het mij op het einde eigenlijk ook al niets meer kon schelen wie de dader was. Het is dat mijn huidige speler geen ondertiteling weergeeft wanneer ik een DVD op een snelheid hoger dan 1x afspeel, anders had deze film nog een stuk korter dan 93 minuten geduurd.

Naar mijn smaak met afstand de minste van het oorspronkelijke kwartet. Geen spanning, lelijke visuals, onduidelijk rondgeren, een knullig geanimeerd monster, nauwelijks onderscheid tussen de individuele gevangenen, en de enige interessante acteur halverwege al afgeslacht. De getroebleerde ontstaansgeschiedenis mag zeker als verzachtende omstandigheid gelden, maar het uiteindelijke resultaat kan ik toch niet anders dan als ruimschoots onvoldoende beoordelen.

vote changed, original voice was 3,5 stars