Log

Eddington is één grote oncomfortabele kluwen aan ongemakkelijkheid, onaangenaamheid en provocatie, waarin alles, maar dan ook echt alles, er compleet en volledig wordt doorgehaald. Rechts, links, het neutrale midden. Elke recente, moderne problematiek komt aan bod; de Covid-crisis, het politiegeweld, institutioneel racisme, witte hypocrisie, complotdenkers, big tech companies, lefties, hippies, protestmarsen en plunderaars, fake news, deep fake, wapenfreaks. Alles wordt gefilmd, iedereen zit continu met Tiktok in ieders gezicht te zwaaien. Het klinkt als veel, en dat is het ook. Héél veel, en het liefste dat je eigenlijk doet is wegkijken. Maar je kan je niet wegdraaien, je wordt als kijker gehypnotiseerd door de waanzin, de absurditeiten, de kleinmenselijkheid, de onhebbelijkheden, de haat en onwetendheid. Aster is allesbehalve subtiel - probeert dat ook niet te zijn. De vraag is of je je dat als filmmaker zelfs nog mag veroorloven - subtiel zijn - in een gepolariseerde wereld als de onze. Misschien is een onverbloemde spiegel voorhouden wel exact wat een getalenteerde filmmaker als Ari Aster moet doen. Hij houdt zich dan ook helemaal niet in. Voor velen zal het wellicht too much zijn. Ik vond het een indrukwekkende trip.

Een trip die ook steeds heftiger en bevreemdender wordt, hoewel er weinig tot geen bovennatuurlijke elementen inzitten. Niet helemaal verrassend; Asters traject lijkt daar sowieso een beetje van weg te leiden. Maar hoe verder de film vordert, hoe enerverender het geheel wordt, en zeker in het laatste halfuur ben je in een gewelddadige, hallucinante, onverklaarbare trip beland. Wie Phoenix' personage precies aanvalt en op de hielen zit, wordt in feite in het midden gelaten (terwijl ik iets over het hoofd zie?), maar in se kan het één van de vele 'partijen' in de film zijn. Het doet er ook niet echt toe, geweld is geweld en het is allemaal één pot nat.

Joaquin Phoenix is trouwens echt ongekend sterk bezig hier. Als geen ander weet hij een pathetische loser neer te zetten, met verkeerde overtuigingen, maar ook met kleinere, meer menselijke onhebbelijkheden, die we allemaal wel hebben in meerdere of mindere mate. Echt op geen enkel moment is hij sympathiek, maar wel altijd psychologisch gelaagd. Pedro Pascal en Emma Stone zijn ook sterk, maar het is wel echt Phoenix' film, hij zit ongeveer in elke scène en als kijker word je meer en meer meegesleurd in zijn radicale, irrationele, paniekerige wereldje. Austin Butler als de vierde 'grote naam' heeft eerder een kleine bijrol, heeft als zodanig ook niet echt veel met het 'hoofdverhaal' te maken.

Niet elk element komt helemaal goed tot z'n recht, niet elk uitgegooid lijntje krijgt een resolutie, en sommige beslissingen van Aster begrijp ik (nog) niet. Zeker de laatste vijf minuten kon ik moeilijk plaatsen. Plus; een echte boodschap - laat staan oplossing - is er gewoonweg niet. Het legt de vinger op de zere wonde(s) in de verdeelde Amerikaanse maatschappij, maar kan ook niet meer doen dan dat. Het is geen historische reflectie, en ook geen dystopische toekomstvisie: We're living in it right now. Het gebrek aan die afstand ten opzichte van de echte wereld maakt het een dappere, bikkelharde film, maar zorgt er langs de andere kant ook voor dat het moeilijk is om hier een coherente visie in te ontwarren. We staan er echt nog een beetje te dicht op.

Mhm, ik heb het gevoel dat ik het allemaal niet zo fantastisch onder woorden weet te brengen, maar dat is exact wat de film met me gedaan heeft. Geprovoceerd, uitgedaagd, verontrust. En fantastisch gefilmd, geweldige spanningsopbouw, pijnlijk langgerekte scènes, luide muzieknoten die half horror half western aanvoelen, het desolate stadje in New Mexico als perfect passende locatie. Ik heb het gevoel dat Aster nét niet helemaal tot een synthese komt, maar het leunt wel dicht aan bij een 4.5*.

De film van het jaar tot nu toe voor mij!

Ook meegepikt op het grote scherm, en wat een fantastische ervaring. Ik wil niet beweren dat Kurosawa's films geen sterke indruk op me zouden hebben achtergelaten als ik ze thuis had gekeken, maar toch... alles in Yojimbo schreeuwt audiovisuele kwaliteit, en dan is het fijn om dat op groot beeld en met sterk geluid te kunnen aanschouwen.

Want Kurosawa puurt echt alles uit het medium film dat er uitgehaald kan worden. Elk beeld wordt ten volle benut, elke hoek van waaruit gefilmd wordt en elke plek waar een personage gepositioneerd wordt heeft een betekenis, al dan niet visueel, symbolisch, metaforisch, etc. Wat een plezier om naar te kijken. En niet alleen voor het objectieve vakmanschap, maar ook gewoon omdat dit gewoonweg een hele plezierige film is. Het verhaal is gekend - letterlijk; Fistful of Dollars van Sergio Leone is het bekendste voorbeeld van plagiaat op deze film, maar er zijn nog wel tientallen (honderden?) films en filmmakers die hun boter duidelijk hebben gehaald bij Yojimbo. Echt verrassend zijn de ''plotwendingen'' hier dan ook niet, maar ik betwijfel of ze dat in 1961 wél waren. Het is namelijk een erg prototypisch verhaal, bijna mythisch in de kern, met bouwstenen die teruggaan tot de oorsprong van verhalen vertellen. Hoe het zich allemaal uitspeelt, en vooral de vindingrijkheid, het vernuft en het opportunisme van de naamloze Samoerai, boeien ondanks de 'voorspelbaarheid' elke seconde. Het personage is overigens veel interessanter dan bijvoorbeeld de latere Man With No Name (Eastwood); ja, hij is geamuseerd door de vete en probeert hiervan te profiteren, maar er schuilt ook een duidelijk eergevoel in hem, en empathie voor de zwakkeren. Een empathie die hij echter absoluut niet wil laten zien, en zelfs amper aan zichzelf wil toegeven. Ik vond het interessant hoe hij allesbehalve zwart-wit werd neergezet, ook al is het personage in principe hét archetype van de naamloze vreemdeling die arriveert in een klein dorpje.

Dit komt niet in het minst door Mifune. Wat een held. Bergen charisma had die man. Je volgt hem twee uur met plezier, en als kijker leef je zowel met hem mee als dat je toch ook een beetje op een afstand kijkt naar deze ''larger than life''-figuur. De laatste scène met het duel vind ik oprecht één van de coolste die ik ooit gezien heb. Mifune die daar op zijn dooie gemakje, maar toch dodelijk beheerst en dreigend, met zijn zwaard in de hand komt aangewandeld, en Unosuke die met een fanatieke arrogantie, bijna met begeerte, zijn pistool trekt.. Een paar héérlijke minuten, en misschien wel dé scène waar Leone zijn hele carrière op gebaseerd heeft.

De andere personages zijn ook leuk; met de tegenstander van onze held op kop, maar ook de herbergier, de familiehoofden, die dorpswachter die de hele tijd zit rond te lopen en alles luidkeels aankondigt.. Het zijn allemaal typetjes - en een beetje druk hier en daar - maar wel leuk verwerkt in de film, en passend bij de toch wel luchtige sfeer. Als laatste ook nog opmerken; de muziek. Die was continu enorm leuk en opnieuw passend bij de luchtige, avontuurlijke sfeer.

Dikke 4*.

Maxxxine is veruit de minste van de trilogie (met Pearl als mijn duidelijke favoriet); dat is uiteindelijk mijn verdict over dit drieluik van Ti West. Waar X een ode een de jaren '70 en dan met name Texas Chain Saw Massacre was en Pearl aan de jaren '10 Technicolor, wijdt Maxxxine een lofzang aan de illustere jaren '80.

Zonder ooit de groezelige kwaliteit van een jaren '80 De Palma-film (wat me op het eerste gezicht de grootste inspiratie lijkt, vooral Body Double) écht te bereiken, het blijft voor mij toch eerder een duidelijk afkooksel.. Je kan een hoop iconische eighties songs en honderd-en-één referenties naar de popcultuur en de horror scene uit die tijd op een hoop gooien, maar dat maakt in dit geval nog geen goede film. Er zitten heel veel losse goede elementen in, eerlijk gezegd, maar Ti weet er nooit een coherent en vloeiend geheel van te maken, en wilt vooral ook te veel vertellen en teveel erin betrekken. X en Pearl waren veel meer gefocust. Maxxxine is dat zeker niet. Je hebt dan het rolletje van Kevin Bacon, zijn aandeel in het plot van de Night Stalker, of zo vermoeden we toch, de twist met de vader van Maxxxine - die ik heel dom vond -, het rolletje van Giancarlo Esposito, de vrienden van Maxxxine, de regisseur van Puritan II, de thematiek van de verdorvenheid van Hollywood - wat dan vooral benoemd wordt, maar nergens echt getoond - de politieagenten, het verleden van Maxxxine en haar huidige drugsproblemen... Ik het het gevoel dat je letterlijk 10 verschillende verhalen had kunnen vertellen in dit slotdeel, maar dat Ti West eigenlijk geprobeerd heeft om die ook alle 10 daadwerkelijk in de film te stoppen. De meeste acteurs en personages lopen er op deze manier maar een beetje ongemakkelijk bij, en bij velen heb je het gevoel dat ze initieel een grotere rol hadden, maar dat die geknipt of herschreven is geweest. Ik zeg niet dat dat zo is, maar wel dat ik dat incoherente gevoel ervan kreeg.

Audiovisueel natuurlijk wel dik in orde - hoewel allemaal iets te.. clean? Bij gebrek aan een beter woord. Nee, dan kijk ik liever gewoon opnieuw Body Double of een andere groezelige horrorfilm uit de jaren tachtig. Ti West is duidelijk een hele grote fan van het genre - en ik vind hem zeker een fijne horror-regisseur - maar in Maxxxine komt dat het minste tot uiting van de trilogie. Ik ben wel benieuwd naar zijn volgende project(en), en dat hij Mia Goth maar opnieuw strikt dan! Wat een crazy vrouw, helemaal op haar plek in dit soort genre-films.

Ik vind Mike Flanagan een hele toffe film- (en televisieserie)maker, met een paar serieuze tekortkomingen, en die zijn in The Life of Chuck helaas best fel voelbaar. Het grootste mankement - van Flanagan en bijgevolg van deze film ook - is dat er veel te veel het ''tell, don't show''-principe wordt aangehangen. Alles wordt zo uitleggerig gebracht, personages praten minutenlang in volle monologen en alles wordt zo semi-filosofisch en serieus gebracht, dat ik niet het gevoel heb naar echte mensen van vlees en bloed te kijken. Wél naar een mooi script, maar zonder schwung en vitaliteit. Ik vind het ook een tekortdoen aan de mogelijkheden van het visuele medium als je niets anders kan bedenken dan een saaie voice-over die letterlijk zinnen uit het boek voorleest. Ja komaan hé, het is film, geen boek. Je kan ook met beelden zoveel vertellen. In zijn televisieseries is hij hier ook best schuldig aan, maar daar kan ik dat om de een of andere reden veel beter hebben. Ook omdat dat weer een ander medium is, natuurlijk.

Maar goed, het eerste stuk intrigeert niettemin. Een paar leuke karakteracteurs (Chiwetel Ejiofor, Matthew Lillard!) maken het meeste van hun (bij)rolletjes, en het hele mysterieuze einde van de wereld-verhaal maakt je benieuwd naar hoe het verder gaat, en wat er precies allemaal aan de hand is. Het tweede stuk is met Tom Hiddleston - die eigenlijk een verrassend kleine rol heeft. Het meest memorabele is hier de dans-scène, heel veel meer dan dat heeft hij eigenlijk niet te doen. Het begint nu ook stilletjes aan vorm te krijgen wat er precies aan de hand is, al blijft het nog interessant en ambigu genoeg op zich. Het derde en laatste hoofdstuk vond ik het minste, vooral omdat het bovengenoemde 'uitleggerige' aspect hier de bovenhand neemt. Op een gegeven moment zegt het personage van Kate Siegel letterlijk hardop de clue van de film - ''You contain multitudes, Chuck'', en dat vond ik echt een grote tekortkoming. Vertel dat toch niet zo letterlijk. Ik voel me als kijker niet helemaal gerespecteerd op zo'n moment.

De cast doet het in de hele film trouwens wel naar behoren; nergens een grote uitschieter, maar het is tof om alle vaste acteurs in Flanagan's acteercirkel te zien opduiken, van de kleinste tot de grootste rol. Voor wie al z'n Netflix-series gezien heeft, is het een feest der herkenning. De muziek en beelden zijn ook mooi - zeker in het eerste stuk. In het laatste hoofdstuk komt dan weer het meest die typische small town-Stephen King vibe naar voren, ook heel leuk. Atypisch King-verhaal trouwens, maar daarom ook wel eens tof.

Kortom; slechts een kleine voldoende voor mij, en zeker niet één van de betere dingen die Flanagan heeft gemaakt, maar wel leuk voor een keer. Ik hoop dat zijn volgende project weer een horrorfilm wordt, al dan niet uit de stal van Stephen King. 3*.

Ik geef niet zo heel erg snel de volle mep bij een eerste kijkbeurt, maar meteen nadat High and Low eindigde, wist ik dat dit er zo eentje ging worden. Werkelijk feilloos naar mijn gevoel - misschien dat sommige dialogen en reacties inderdaad niet altijd even naturel aanvoelden (voor mij dan), maar dat is ook wel degelijk een cultureel verschil enerzijds (en daardoor nooit storend), en anderzijds ook gewoon een andere tijd in de filmwereld. Eenzelfde gevoel heb ik bij pakweg een Hitchcock-film. Zoiets neem ik er met veel liefde bij, want wat is dit een fantastisch meesterwerk op zowat elk vlak. De prachtige zwart-wit-fotografie, de enscenering en blocking, elk beeld leeft en is vol interessante details en zou je zo kunnen inkaderen. De visuele thematiek; de rijke villa bovenop de heuvel die uitkijkt op de rest van de stad, of juist omgekeerd, de shots die omhoogkijken naar het huis vanuit de rokerige sloppenwijken. Het perfect uitgekiende plot, waarin elke scène belangrijk is, elk detail terugkomt. De film is enorm plot-gedreven, maar dat ervaarde ik nergens als storend, omdat het zo intelligent uitgewerkt werd. De film waar ik meteen hele duidelijke paralellen mee zag was Fincher's Zodiac, zeker vanaf het middenstuk. Hoe een hoop detectives gedetailleerd speurwerk moeten voeren om een dader op te sporen, en stukje per stukje dichterbij (lijken te) komen. Maar ook de rol die de media hierin speelt, bijvoorbeeld. En hoe alles politiek bepaald/gestuurd wordt. Zodiac is daar cynischer in, overigens. Maar in ieder geval; basically vormt High and Low de blauwdruk voor het hele procedural-genre, zoveel is duidelijk.

Het is ook heel knap hoe Kurosawa op meerdere momenten de film een compleet andere richting uitduwt, wisselt van tempo, genre en point of view, maar dit volledig vloeiend aanvoelt. Het eerste stuk eindigt duidelijk na de trein-scène, maar de film heeft nergens moeite om daarna terug op gang te komen. Ik vond het politie-onderzoek zo mogelijk zelfs nog interessanter, en de laatste drie kwartier nog intenser en beter. Dan gaat het weer soort van over in een (neo)noir-thriller. Kurosawa speelt met veel invloeden en stijlen, maar de film voelt als één duidelijke artistieke visie aan, en allesbehalve als een hoop delen aan elkaar gelijmd. Opnieuw, héél knap vind ik dat.

De visuele tegenstellingen worden trouwens mooi en naadloos verbonden aan de inhoudelijke thematiek. High and Low verwijst langs de ene kant, vrij letterlijk, naar de ruimtelijke positionering van onze 'held' en 'villain', en daarmee samenhangend hun sociale plek in de maatschappij. Maar evengoed is het een morele tegenstelling. Toch zijn de personages gelaagd; een zwart-wit-tegenstelling, goed tegen kwaad, is het zeker niet. Gondo lijkt in het begin meedogenloos, maar blijkt dan toch zeker niet harteloos te zijn, en de vijand is een ontvoerder en moordenaar, maar heeft dan weer een meelijwekkende achtergrond en begrijpelijke motieven. Zonder dat je hem in de verste verte een soort ''Robin Hood-esque''-figuur zou kunnen noemen, want uiteindelijk is hij puur en alleen door haat en wrok gedreven. De allerlaatste scène waar de twee recht tegenover elkaar worden gezet had misschien nog wat langer mogen doorgaan, maar uiteindelijk zegt de door merg en been snijdende, waanzinnige schreeuw van de ontvoerder genoeg. Eigenlijk zegt het alles. Terwijl het scherm zwart wordt, galmt dat na, en blijf je toch wel contemplatief en met een wrang gevoel achter.

Wat levert de cast sterk en geloofwaardig spel. Toshiro Mifune, Tatsuya Nakadai en Tsutomu Yamazaki zetten alle drie ijzersterke rollen neer als toch wel de drie hoofdfiguren - ''high'', ''low'' en de detective ertussenin. Maar ook alle zijfiguren zijn prettige aanwezigheden en voegen altijd wel iets toe, van een tragische noot (de vader van het ontvoerde kind) tot wat meer luchtigheid (de collega-detective).

Plus zo oneindig véél individuele geweldige scènes, shots en momenten. Ik noem er snel een paar; de toevallige ontmoeting tussen Gondo en Ginjiro wanneer die laatste hem opmerkt en al spottend om een vuurtje gaat vragen, de reflectie in de zonnebril, de hele achtervolging in de rosse buurt, de nachtclubscène met de jazzmuziek, de politieagenten die op de grond het telefoontje afluisteren, het hele politieteam dat één voor één hun ontdekkingen opsomt, ... Het zijn soms pietluttige dingen, op het eerste oog nauwelijks het benoemen waard, maar ze staan nu al allemaal op m'n netvlies gebrand. Visuele story telling op het hoogste niveau, tweeënhalf uur lang.

Ik ga er een einde aan breien, maar Kurosawa heeft me hier heel erg mee gefascineerd. Ik heb het op het grote scherm gezien trouwens, en dat droeg wel bij aan de epische, indrukwekkende ervaring. 5* langs mijn kant, indrukwekkend meesterwerk.