Opinions

Het elfde uur is aangebroken. Nee, wees niet bang, Andries Knevel komt niet in deze film voor. The 11th Hour is het zoveelste red-het-milieu-voordat-het-te-laat-is-filmpje. Deze keer geproduceerd door Leonardo DiCaprio. Je weet wel, die knappe jongen uit Titanic. Maar nu is Leonardo nog serieuzer want hij maakt zich druk over het milieu en de gevolgen daarvan voor de mensheid.

The 11th Hour

Na Al Gores An Inconvenient Truth dacht DiCaprio vast dat zo’n film over het milieu wel leuk is. Vooral nu de klimaathype zo lekker op gang is gekomen na het mondiaal uitgezonden Life Earth concert, eveneens georganiseerd door Al Gore, die op één dag met een privévliegtuig naar de diverse concertlocaties vloog verspreid over de hele wereld om de mensheid te vertellen dat zij het maar eens wat rustiger aan moeten doen met de uitstoot van broeikasgassen. Dit sprak DiCaprio waarschijnlijk wel aan en ook hij wilde een slaatj… uhh hij wilde ook trachten mensen bewust te maken van de nijpende situatie.

Het probleem is bekend: het gaat slecht met het milieu. Maar de laatste jaren merken we sterker dan ooit tevoren wat de gevolgen zijn van een veranderend klimaat op aarde. Gemiddeld is het een graad warmer geworden en hoewel dat niet veel lijkt, heeft het toch een significante uitwerking op de zeer gevoelige verhoudingen die het klimaat in balans houden.

El Niño, heel erg veel tornado’s en orkanen zijn tekenen dat het klimaat aan het veranderen is. Maar we merken ook dat de poolkappen smelten en dat hierdoor Arctische dieren zoals de ijsbeer in de problemen komen. De voorspellingen van wetenschappers stemmen ons dan ook heel erg somber: als we nu niets ondernemen zullen er nog veel meer dieren uitsterven en komt ons leven, zoals wij dat nu leiden, in gevaar. Grote gebieden in de wereld zullen uitdrogen en verwoestijnen. De voedselproductie zal steeds lager komen te liggen en weldra zullen er oorlogen uitbreken om voedsel en schoon drinkwater.

Maar zoals gezegd is dit probleem al bekend en voegt deze documentaire weinig toe. In de film zien we een aantal politici, milieuactivisten en wetenschappers met hun discipline gericht op milieu of klimaat. Zij spreken hun profetieën op filosofische wijze richting de camera. Maar in feite zeggen zij niets extra’s in verhouding tot de informatie die een gemiddelde Discovery of National Geographic documentaire biedt.

Het algemene verhaal dat wordt verteld door de sprekers gaat nogal van de hak op de tak, na een paar minuten ben je het spoor al bijster. Want wie zegt nu wat en wat is de rode draad in het verhaal!? Dat is vrij simpel: in de tijd dat de aarde bestaat (± 4,6 miljard jaar) bewandelt de mens haar in geografische of astronomische termen pas heel erg kort. Sterker nog: wanneer je de leeftijd van de aarde zou projecteren op het verloop van één etmaal bestaat de mens pas 1 lullige minuut. En in die ene minuut heeft de mens het al voor elkaar gekregen om van de aarde een ongelooflijke zooi te maken. In feite zijn wij heel erg slechte kostgangers voor Moeder Aarde. De boodschap luistert daarom nauw: wij mensen moeten veranderen! We hoeven niet in berenvellen achter ons nog levende eten aan te jagen in de bossen, maar we moeten de technieken die we hebben toepassen om duurzaam te produceren. Dit vereist een verandering van denken en een bewustere manier van leven.

Dat zijn allemaal heel erg mooie woorden. En natuurlijk, de aarde is niet gezond meer, maar dit verhaal is als een oude wijn in een oude zak. De boodschap is bekend en men moet actie ondernemen. Het probleem is nu onderkend (dat is altijd de eerste stap bij het oplossen van een probleem) en vervolgens moeten we een plan van aanpak maken en dat heel snel ten uitvoer brengen.

In de documentaire wordt maar even voorbij gegaan aan de economische gevolgen van duurzaam en milieuvriendelijk produceren, transporteren en consumeren. De technieken zijn inderdaad voorhandig, maar ze zijn ook veel duurder dan de nu gebruikte technieken. De industrie piekert er niet over om ineens te gaan hervormen, dat kost hen een vermogen en levert uiteindelijk veel minder winst. In de economie draait alles om een zo groot mogelijk rendement te verkrijgen uit een zo klein mogelijke inspanning of investering. Willen we dus echt iets bereiken, dan zullen regeringen onderling spijkers met koppen moeten slaan en tot subsidiëringen komen, intelligente politiek bedrijven gericht op de langere termijn, durven te investeren in revolutionaire concepten en stoppen met het ridicule nationalistische protectionisme dat we hier in Europa en in Noord-Amerika zo goed kennen en dat tegelijkertijd ook zo schadelijk is voor de economieën elders en het milieu hier.

De documentaire handelt dus zeker niet over alle aspecten van het probleem en dat is ook moeilijk, want de klimaatveranderingen zijn het gevolg van diverse factoren en zijn dus alles behalve eenduidig. Daarnaast riekt deze documentaire naar onruststokerij, bangmakerij en is vooral een goedkoop aftreksel van andermans inspanningen. De film is heel erg gericht op de Verenigde Staten en hoewel het begrijpelijk is – het is immers een Amerikaanse productie – is het ook weer jammer omdat het klimaatprobleem de hele wereld treft en ook de hele wereld debet is aan het probleem.

Gelukkig laat de documentaire ons ook zien dat er nog hoop is, dus kennelijk kunnen we in dat laatste uur dat resteert nog wel het een en ander goed maken. Volgens wetenschappers en economen is er jaarlijks een bedrag van 161 miljard Amerikaanse dollars nodig om de natuur te herstellen. Dit bedrag is slechts één derde deel van het jaarlijkse Amerikaanse defensiebudget. Om de aarde an sich hoeven we ons niet veel zorgen te maken: wanneer de mensheid het milieu zodanig heeft verwoest dat onze planeet onleefbaar is geworden zal de natuur zich weer herstellen. Na verloop van tijd zal de planeet weer groen zijn, de aarde heeft immers alle tijd van de wereld en wij hebben dat niet.

De dvd is verpakt in materiaal vervaardigd uit 100% hernieuwbare grondstoffen. Afgezien van de inmiddels meer dan herkauwde boodschap is de dvd wat rommelig, de ondertiteling zuigt aan alle kanten en gaat véél te snel! Als je redelijk Engels spreekt, zet dan de ondertiteling maar uit, want veel zul je er niet aan hebben. Tenzij je een cursus snellezen hebt gevolgd. En als je dan toch bezig bent: de namen van de sprekers en diens titels verschijnen linksonder in beeld, maar wel in een heel klein rot lettertje! Deze dvd kun je dus beter op je pc bekijken, alwaar je ongetwijfeld dichter bij het beeld zit dan bij een standaard opstelling in de woonkamer met je tv. De dvd is te bekijken in het Engels en het Frans met ondertiteling in het Nederlands, Engels en Frans.

En laten we dan afsluiten met de wijze woorden van Oren Lyons:

“What if we choose to eradicate ourselves from this earth, by whatever means? The earth goes nowhere. And in time it will regenerate and all the lakes will be pristine. The rivers, the waters, the mountains everything will be green again. It’ll be peaceful. There may not be people, but the earth will regenerate. And you know why? Because the earth has all time in the world and we don’t. So I think that’s where we’re at, right now.”

28 weeks later blijkt een desillusie te zijn vanjewelste!

Dit is inmiddels de zoveelste virus-epidemie-rampenfilm die ik heb gezien en géén van die films weten me echt te boeien, vooral ook doordat de film absoluut niet realistisch is! Ik doel dan niet op het virus of de geïnfecteerden, maar op de maatregelen die men neemt tegen een agressieve besmettelijke ziekte.

Ik mis ook de algehele coördinatie van de operatie, zo'n operatie moet worden gecoördineerd door een leidinggevend orgaan. Maar niets van dat alles! We zien vooral een heleboel geren, geschreeuw, we zien hoe mensen met bruut geweld bij bosjes worden afgeslacht en verder zien we een heleboel lijken. Maar daar is dan eigenlijk ook wel het meeste mee gezegd.

Uiteraard zie je al van ver aankomen dat de twee kinderen het zullen overleven en dat er iets speciaals aan hen is, ze zijn niet gewoon kinderen, maar ze zijn waarschijnlijk ook nog eens immuun voor het virus.

Verder zien we alle dramatische aspecten die je maar kunt verzinnen, moeder die wordt afgeslacht door anderen geïnfecteerden, dochter die haar eigen geïnfecteerde vader neerknalt, de vriendelijke militair waarmee ze zo'n warme band hebben zien ze letterlijk levend verbranden nadat hij door zijn collega's in de fik is gezet en vervolgens verliezen ze ook nog die ene, haast moederlijke, virologe die hen vanaf het begin zo goed heeft bijgestaan. Twee kinderen alleen in dat grote lege Londen samen met nog een handjevol geïnfecteerden. Uiteindelijk worden de kinderen opgepikt door een militair in een helikopter en het enige wat we daarna zien zijn de silhouetten van een paar geïnfecteerden die onder een viaduct doorrennen met op de achtergrond de Eiffeltoren. Een open einde dus, want het virus is - ondanks alle voorzorgsmaatregelen - in Frankrijk terecht gekomen, hoe dat verder afloopt... Je n'ai aucune idée! (Ik heb geen idee). Ik weet wel dat ik een ongelooflijke rot hekel heb aan open eindes, maar dat is heel persoonlijk vrees ik.

28 weeks later, zit vol met clichés, geweld en een hoop geschreeuw, verder heeft het hele verhaal weinig om het lijf. Het schokkerige beeld en de vele shots door de nachtkijker beginnen na een tijd enorm te irriteren.

2 sterren

Een landhuis ergens op het Franse platteland, een stevige sneeuwstorm, een doorgesneden telefoonlijn, een gesaboteerde auto, het lijk van de heer des huizes en acht vrouwen. Dat zijn de elementen waarmee François Ozon het muzikale komische moordmysterie 8 Femmes in elkaar heeft gezet. Het verhaal is gebaseerd op het gelijknamige toneelstuk van Robert Thomas.

8 Femmes (8 vrouwen) is een musical en moordmysterie in één! Het is niet eenvoudig om deze film ergens te plaatsen, wat vooral komt door het nogal onorthodoxe karakter van de film. De film valt op door het rijke kleurgebruik van de decors, de theatrale opzet van de scènes en de muzikale intermezzo’s door de dames al dan niet begeleid met dans. Hierdoor lijkt 8 Femmes zo’n typische film te worden waar je van houdt of waar je een ongelooflijke schurft aan hebt.

Suzon komt de kerstvakantie thuis bij haar ouders doorbrengen op het Franse platteland. In het grote landhuis wonen haar ouders Gaby en Marcel, haar grootmoeder, haar jongere zuster Catherine en haar depressieve tante Augustine. Verder zijn er nog de kokkin Madame Chanel en de kamenierster Louise. Als Suzon net is gearriveerd heeft zij een weerzien met de andere vrouwen, echter haar vader ligt nog te slapen en moet nog even met rust worden gelaten. Wanneer de kamenierster Louise de heer des huizes zijn ontbijt wil brengen horen de dames een ijzige schreeuw. Stamelend komt Louise uit de kamer van meneer gelopen en vertelt overmand door emoties dat zij meneer dood heeft aangetroffen met een mes in zijn rug. Snel rent Catherine de trap op en sluit de kamer af; zij verklaart dat niemand de kamer mag betreden aangezien het een plaats delict is. De kamer zal pas worden geopend wanneer de politie is gearriveerd. Wanneer zij de politie trachten te verwittigen blijkt dat de lijn dood is, het snoer van de telefoon is doorgesneden en ook de auto blijkt onklaar te zijn gemaakt. De dames zitten met elkaar opgesloten in het landhuis, er is geen verbinding met de bewoonde wereld en lopen is door de weersomstandigheden geen optie. Dan gaat Suzon samen met haar zuster Catherine op onderzoek en ondervragen alle aanwezigen, al snel wijzen beschuldigende vingers alle kanten op en worden oude wonden genadeloos opengereten. Iedereen blijkt een motief te hebben voor het plegen van deze laffe daad.

8 Femmes wordt gespeeld door de crème de la crème van de Franse cinema. Grote namen schitteren als: Catherine Deneuve, Isabelle Huppert, Emmanuelle Béart en Fanny Ardant. Zij zetten het verhaal neer als een toneelstuk, door hun rollen ‘over the top’ te acteren geven zij extra fleur aan het verhaal want het is ook gebaseerd op een toneelstuk. De frisse en diepe kleuren in het decor maar ook in de kostuums van de actrices versterken het theatrale karakter van de film. Met een vrij eenvoudige set en acht actrices zet François Ozon alweer een bescheiden meesterwerk weg. De dialogen zitten vol van vileine sneren en messcherpe opmerkingen. Het zijn die geweldige teksten die het telkens weer leuk maken om werk van Ozon te bekijken, als hij dan ook nog eens met actrices werkt die tot de beste actrices van Frankrijk worden gerekend; dus het neusje van de zalm, kun je eigenlijk enkel nog genieten van deze humoristische en onderhoudende film.