Log

Met veel waardering de beschouwing van Collins gelezen over deze film. Ik ben het in grote lijnen met hem eens. Zijn conclusie: Agnieszka Holland maakt een onrustige, soms aangrijpende, veelal afstandelijke en soms vermoeiende film. Agnieszka Holland heeft er voor gekozen om dit keer geen afgeronde biografische film over het leven van Franz Kafka te maken, zoals er al talloze zijn gemaakt, maar gebeurtenissen uit zijn leven niet-chronologisch te combineren met delen van zijn werk, commentaren van tijdgenoten, stukken uit zijn vele brieven, gedachten, metamorfosen en beelden van het Praag uit zijn tijd en het Praag van onze tijd, waar toeristen naarstig op zoek zijn naar sporen van Kafka. Een gedurfde keuze, met als doel dichter te komen bij de persoon van Kafka, die nog altijd even fascinerend als ongrijpbaar blijft.

De vraag is of ze daarin geslaagd is. Het levert een nogal kaleidoscopisch beeld op waar je lastig grip op krijgt. Maar de vraag is of een louter biografisch verhaal ons wel dichter bij de persoon van Kafka zou brengen zoals Collins oppert. Toch bevat de film ook veel bijzondere beelden, zoals de gezinssituatie, zijn gecompliceerde verhouding met vrouwen, de omgang met zijn vader en zijn zuster Ottla, Verbluffend ook de gelijkenis van acteur Idan Weiss als Kafka. Ook andere personages lijken opmerkelijk goed op de personen van destijds (Max Brod).

Interessant ook zijn de beelden van het huidige Praag en de toeristen die op zoek zijn naar sporen van Kafka. Die zijn er vrijwel niet. Terwijl Kafka toch zo nauw verbonden was met de stad waar hij geboren was. In een ver verleden heb ik ze ook gezocht. Niets, zelfs niet in de boekwinkels. Sinds enkele jaren is er een Kafka-museum In Praag. Het is uitgevoerd in de vorm van een labyrint, waar je in het aardedonker doorheen strompelt, terwijl je nauwelijks kunt zien waar je loopt en je ook niets wijzer wordt. Met een zucht van verlichting sta je later weer buiten, in de zon. Het is kennelijk een poging om ons iets te laten meemaken van het duistere leven en werk van Kafka. Ik vond het vreselijk. Het staat in schril contrast met één van de mooiste beelden in de film als Kafka door het parkje langs de Moldau loopt, de Kampa: één en al licht en groen en leven. Want dat was ook zijn wereld.

Bewierookte film die het zeker tot een Oscarnominatie zal brengen. Prima, is Brazilïë ook een keer aan de beurt. Maar ik kon er niet zo veel mee. De acteerprestaties zijn prima en de film heeft een warme uitstraling maar het verhaal vond ik nogal onsamenhangend, de personages niet zo interessant en het duurde veel te lang, zonder dat er nou zoveel gebeurt. Wat het verhaal nou precies met de militaire dictatuur van de jaren zeventig te maken heeft is me ontgaan. Ja, alles en iedereen is corrupt, maar dat is nu nog zo in Brazilië. En verder hebben joolstein en TMP het prima verwoord en daar kon ik me helemaal in vinden. Maar al die Kevertjes die er toen rondreden vond ik wel leuk.