Inherit the Wind (1960)

Deze film stond al een behoorlijke tijd op mijn watchlist. Ik had er in het begin nogal moeite mee om in het verhaal te komen, maar uiteindelijk bleek Inherit The Wind toch uit te lopen op een solide courtroom drama. Het verhaal is gebaseerd op de Scopes Monkey trial, waarin een leraar op de middelbare school in de jaren '20 aangeklaagd werd voor het onderwijzen van evolutie in plaats van creationisme. Schijnbaar zijn er nog wel wat vrijheden genomen met de werkelijkheid, en als je de film plaatst in de tijd van het McCarthyisme en de Red Scare krijgen veel van de speeches ook een extra lading. Maar hoe dan ook, na enige gewenningsproblemen heb ik het grootste deel van de film geboeid gekeken. De show wordt gestolen door een sterke Spencer Tracy als advocaat Drummond die de docent in kwestie verdedigt, en met vuur de reden en de vrijheid om zelf te denken vertegenwoordigt, en ook zijn nemesis Fredric March als de streng gelovige politicus Matt Brady is sterk bezig. De film speelt zich grotendeels in de rechtbank af, maar ook daarbuiten zijn er een paar sterke scenes, waarbij ik vooral denk aan de marcherende christenfundamentalisten die als Amerikaanse Taliban zowel Drummond als de leraar aan de hoogste boom op willen knopen. Helaas krijgt het met de huidige politieke situatie een extra sinistere lading. Ik denk dat ieder weldenkend mens het inmiddels wel eens is aan welke kant de geschiedenis staat, en ook de makers van de film zijn ondubbelzinnig op de hand van Drummond en co. Terecht, en de inhoudelijke punten worden ook eloquent gemaakt, maar het wordt wel nogal voorgekauwd gebracht. Desalniettemin, ik ben tevreden. 4.0*

Gebaseerd op de Monkey Trial van 1925. Niet de eerste keer dat Spencer Tracy furore maakt in een rechtbankzaak. Een paar jaar later, zal hij het opnieuw doen in "Judgement at Nuremberg", eveneens van Stanley Kramer. Interessant natuurlijk -en de hoofdbrok- is de tweespalt godsdienst tegenover Darwin. Thema dat nog al dikwijls is voorgekomen en dat wellicht zal blijven doen. Knappe film met een stevige script en goed tot zeer goed acteerwerk.

De film is gebaseerd op een toneelstuk en dat is eraan te zien aangezien er voornamelijk gepraat wordt. Hoewel het gebaseerd is op ware feiten - The Monkey Trial in de jaren ‘20 - van vorige eeuw - is het geen volledig historisch account. Omwille van het dramagegeven hebben ze hier en daar er een draai aan gegeven (bv. de relatie tussen de beschuldigde en domineesdochter is pure fictie die Hollywood nodig heeft). En dat is zeker te begrijpen en ok omwille van de spektakelwaarde van een product dat moet verkopen. De kern van de film - het recht om vrij te denken - maakt in elk geval indruk. En hoewel de film zich honderd jaar geleden afspeelt, is het onderwerp nog altijd actueel vermoed ik. Er zijn nog genoeg mensen (binnen de godsdiensten van Abraham) die een enge blik op de wereld en mens hebben. Het is een heel kwaliteitsvolle productie met topacteurs die elk op hun manier intrigeren en de kijker aan zich binden. Het b&w past volledig bij het verhaal en de filosofische inhoud van de dialogen. Wat me dan wel opviel als een mogelijk anachronisme waren de vetkuiven van onder meer de dominee (!) en de schooljongens: dat lijkt me meer iets van de jaren ‘50 dan de jaren ‘20. Al met al een leuk anachronisme. Positief verdict. Vreemd genoeg een film die nog geen spatje gedateerd is en nog steeds relevant om gezien te worden.