Leviafan (2014)

Zvyagintsev heeft een kale, observerende stijl waarmee hij de voornaamste personages louter beschouwt vanaf een afstand. Personages komen op het toneel of verdwijnen weer geruisloos. Diepere psychologische beweegredenen worden slechts gesuggereerd in de spaarzame momenten dat ze gebroken worden door hun eigen leed. Het overweldigende natuurschoon lijkt de eigenlijke hoofdrolspeler te zijn, terwijl de mensen van vlees en bloed slechts fungeren als passanten in grote maatschappelijke ontwikkelingen die naast hun individuele levens spelen. Zoals de Leviathan uit de titel Job opslokt en weer uitspuugt, zo is de moderne zoektocht naar zingeving en betekenis er één waar het individuele botst met ondoordringbare systemen. Een giftige combinatie van corruptie en religie ondermijnt de basisbeginselen van een gezonde rechtsstaat, namelijk het meenemen van menselijke faalbaarheid in de strafmaat én bescherming bieden tegen oneerlijke machtsverhoudingen. De afstandelijk ogende manier van karakteropbouw vormt in mijn ogen een vlijmscherpe kritiek op hoe burgers in het moderne Rusland niet erkend worden als volwaardige menselijke subjecten.

Een film waarvan ik in eerste instantie niet dacht dat het mij zou boeien, waardoor ik hem lange tijd niet leende van de bibliotheek. Deze week heb ik ‘m toch geleend, en ik moet zeggen dat ik het echt een goede, boeiende film vind. Het acteerwerk is sterk en realistisch, het verhaal wordt op realistische wijze gebracht, zonder allerlei poespas, en ik vond het best spannend. Mooie beelden van de omgeving. Ik houd van dit genre! 4*

Leviathan geeft een kijkje in de Russische ziel en daar wordt een mens niet vrolijk van, alhoewel er gelukkig ook nog wel wat te lachen valt. Zoals in die scene waarin er geschoten mag worden op de portretten van Russische leiders door de jaren heen. Poetin zit daar niet bij (die moet nog wat rijpen), maar hangt met zijn uitgestreken hoofd wel prominent aan de muur van het kantoor van de corrupte burgemeester. Een man die het leven van sommige burgers in zijn gemeente knap lastig maakt. Indrukwekkende film, zou niet niet meer gemaakt kunnen worden denk ik zonder een enkeltje Siberië.