Novitiate (2017)

Toch wel wat geschokt door deze film en ik kan best begrijpen dat het harde bestaan, met aan middeleeuwse toestanden grenzende bestraffingen, bovenop het onnatuurlijke van de afzondering van de buitenwereld en de rem op hun seksuele ontplooiing, die jonge vrouwen in twijfel brachten, teisterden en deden besluiten "dat er meer is..." Daarnaast was ik concreet niet op de hoogte dat pauselijke besluiten de oorzaak waren van de inkrimping van het nonnenbestand en bracht dit eerder in verband met de grotere maatschappelijke mogelijkheden die vrouwen te beurt vielen vanaf die jaren (erkenning, onderwijs, beroepen, zelfstandigheid...) Interessant dus, en daar verrast de film toch wel. Daar waar hij grotendeels had gefocust op het specifieke geval van het meisje Cathleen legt hij op het einde en in de epiloog het accent op de gevolgen van het Concilie in het algemeen. "Novitatie" kent misschien wel wat zwakke momenten, maar in zijn geheel toch een onderhoudende film.

Novitiate verteld het verhaal van een jonge vrouw die non wil worden in de jaren '60 en worstelt met haar roeping tijdens het noviciaat. Tegelijkertijd zien we hoe de orde de veranderingen van het Tweede Vaticaanse Concilie moet ondergaan. De film is in veel opzichten erg degelijk en bevat toch weer een aantal clichés. De strenge moeder overste, de meisjes die door hun familie wordt opgedrongen non te worden en een lesbische scène... Als ik reacties van zusters moet geloven is de film erg overdreven in het verbeelden van de strengheid, straf en zelfkastijding. Toch vond ik het ook geen slechte film. Ik denk dat het heel goed laat zien waarom de meisjes het klooster ingingen en voor een groot deel ook wat voor moeilijkheden daarbij kwamen kijken. Het beste aspect van de film was zonder meer - al vond ik het een beetje overdreven streng - de vertolking van Melissa Leo als de moeder overste. Met name tijdens de bekendmaking van Vaticanum II wordt duidelijk wat voor gigantische impact de veranderingen hebben gehad op het kloosterleven. En als je hoort dat Nonnen ineens hun speciale status als bruid van Christus wordt ontnomen is het ook niet vreemd dat er zoveel uittreden. Ik vind het lastig in te schatten wat Maggie Betts voor ogen had. Enerzijds lijkt het erop alsof ze erg veel begrip heeft voor de religiositeit van de meisjes en voor de hang naar traditie van Moeder overste. De aartsbisschop die super enthousiast is over Vaticanum II wordt ook echt als een naar persoon afgeschilderd. Maar tegelijkertijd lijkt er ook een aanklacht tegen het kloosterleven in te zitten en tegen de leer omtrent seksualiteit.

Uitstekende film waarin een meisje besluit om in de leer te gaan in het klooster en non te worden. Een mooi verhaal dat zich afspeelt midden jaren '60 met op de achtergrond een flinke hervorming binnen de kerk. De film geeft een intrigerende kijk in het leven als non in een klooster en tevens ook de beweegredenen/motivaties van de personages zonder echt een oordeel te vellen. Goeie cast, mooie film.