Het grote taaltopic

In onze streek (Ninove, Oost-Vlaanderen) noemen wij het een 'triporteur'. Komt natuurlijk uit het Frans.

'Tri' staat voor de drie wielen en 'porteur' voor drager.

Ik kreeg net een sms binnen van Vodafone met de volgende tekst:

'Beste meneer, je rekening voor de maand mei bedraagt ... et cetera.'

Sorry, maar na meneer zou in mijn optiek toch 'u' moeten volgen of ben ik hier fout? Sowieso wens ik als klant niet met 'je'te worden aangesproken. Zijn er anderen die zich hier ook aan ergeren?

Tevens net op de reclame: iets met 'cherrytomaatjes'. KERSTOMAATJES!!!!

Grr!

Totaal niet.

"Beste meneer, je rekening" is slecht Nederlands."Geachte heer" vinden ze waarschijnlijk te oubollig. Beter was "Beste (voornaam), je rekening...". Telefoonmaatschappijen richten zich vooral op de jeugd (=de grootverbruikers), die vinden het misschien wel leuk om "meneer" genoemd te worden terwijl "je" voor ze (voor mij ook) normaal is.

Ik denk, Baggerman, dat dat iets is wat de laatste decennia behoorlijk geëvolueerd is. De 'u' dateert nog een beetje uit de klassenmaatschappij; tegenwoordig getuigt 'je' zeker niet van minder respect.

Niet helemaal hetzelfde, maar toch: ik werk in een grote supermarktketen in België - 26.000 werknemers, de familie van de eigenaars behoren tot de rijksten van mijn landgenoten. De regel in het bedrijf is dat iedereen iedereen met 'je' aanspreekt. Met andere woorden, als morgen de grote baas of iemand van de toplui ons filiaal binnen stapt, we mogen geen 'u' zeggen.

Ter vergelijking: dat geldt ook in het Franstalige landsgedeelte - geen 'vous' maar 'tu' - maar: diezelfde keten heeft ook een aantal winkels in Frankrijk, en daar blijkt dat dus nog niet te lukken. Iedereen zegt daar nog 'vous' tegen elke onbekende - tenzij tegen de poetsvrouw of tegen een bedelaar; toch nog een klassenmaatschappij daar ?

Ik heb ooit in Frankrijk gewerkt, en met mijn gammel Frans sprak ik daar de eigenaresse, een dame van stand van over de 60, met jij aan. Onbedoeld omdat ik het Frans niet erg beheersde. Had zelf er geen erg in, en zij vond het totaal niet erg (immers ik was nog Frans aan het leren), maar de hele afdeling was (nadat ze vertrok) in rep en roer dat ik haar met "jij" aan durfde te spreken. Iets wat daar niemand (ook niet de leiding) deed.

In Frankrijk is de kloof tussen jong en oud ook veel groter dan in andere landen, zelfs voor 20-jarigen is het niet normaal om met 30-jarigen om te gaan (en andersom)... laat staan dat jongeren en ouderen even gezellig zouden kletsen. Daar bestaat ook de (irritante) gewoonte om elke ochtend elkaars handen te schudden. Maar ho als je collega's buiten het werk tegenkomt, want dan kijkt men gewoon de andere kant op. Die "u" uit Frankrijk heeft dus voor mij minder waarde dan een "je" uit Nederland, het is een beetje een farce. Ik kon maar geen greep krijgen op die cultuur.

Daarin sta ik helemaal achter je, Arno74.

Gelukkig denk ik dat daar stilaan toch wel beterschap in komt...

Ik zelf was trouwens vorige zomer ergens een weekje in Normandië, en ontmoette daar toch mensen voor wie die 'vous' niet meer hoefde; misschien nog net wel de eerste keer dat je iemand ontmoet en het eerste gesprek doet; maar aan het einde van die babbel is er dan al de mogelijkheid om te tutoyeren. Zéker nog niet overal en bij iedereen, maar het komt wel - cfr Wallonië waar dat al helemaal veranderd is.

Ik dacht trouwens ook nog aan iets anders: tot pakweg 20-25 jaar geleden sprak je (in Vlaanderen)een dokter aan met 'meneer de dokter' of 'mevrouw de dokter' en met 'u'. Dat is voor de jongere generatie ondertussen ook helemaal passé, maar bv mijn moeder (bijna 80) die vindt dat dus echt niet kunnen 'Goeie morgen Wilfried, je veter zit los'. Dat blijft 'meneer de dokter' voor haar...

Ugh, dat fake persoonlijke gedoe

Ik ben nu bijna 59 en ik heb ook altijd geleerd om enkel vrienden, kennissen en bekenden aan te spreken met 'je'. Mijn mijn (Vlaamse) generatie tutoyeert alleen als men iemand goed kent. 'U' is nog altijd de aanspreektitel voor onbekenden, of het nu spreken of schrijven is. Ik heb altijd geleerd dat het een vorm van wederzijdse beleefdheid is.

Ik mocht van ouders al heel snel jij tegen ze zeggen, maar er waren ook kinderen en die moesten gewoon u zeggen. Nederland is behoorlijk vaag in die regels (geworden), ik dacht bijvoorbeeld in Duitsland dat ze dan weer wat consequenter daarin zijn.

Ik denk wat arno74 zegt dat er vooral op een jeugdig publiek wordt gemikt, bij Vodafone, maar niet al die maatschappijen. Verder maken mensen ook veel sneller hun eigen regels. Kun je aangeven zeg maar jij i.p.v. u en heeft een ander daar maling aan en doet gewoon alles jij.

Er had beter kunnen staan, 'Beste kerel, je rekening voor de maand mei bedraagt

Ik stel vaak voor of krijg vaak het voorstel om maar gewoon te "jij-en" dat maakt de afstand wat kleiner.

En hoeveel mensen zijn nou aan het "u-wen" als ze nog maar net op de site zijn ??? terwijl we toch vaak onbekenden zijn voor mekaar.

Als ik zo'n sms had gekregen, zou ik me denk niet aan geërgerd hebben. (Het zou me niet eens zijn opgevallen),

Mij gaat het toch vooral om het foute Nederlands in de sms. Als je meneer gebruikt, dan gebruik je geen 'je'. Punt.

Of men mij nu met 'u' of 'je' aanspreekt boeit me niet zoveel (alhoewel het in geval van klanten wel met 'u' zou horen, dat popiejopie-gedoe waar Onderhond op doelt vind ik ook maar niks!). In de Engelse taalgebieden heeft men ook geen 'u'-vorm en daar voel ik me toch altijd respectvol bejegend. Het gaat vooral om de intonatie; in Nederland wordt 'je' door kinderen en jongeren met een brutale of wiseguy intonatie gebezigd die mij niet aanstaat.

Bij het sturen van e-mails aan onbekenden waarvan ik wel de voornaam weet gebruik ik meestal de aanhef: 'geachte heer XXX, beste YYY,' dan kan men in het respons aangeven of men getutoyeerd wenst te worden of niet.

Beste klant, dat had hij/zij moeten schrijven.

Dat herken ik, standaard begin ik altijd met u, in Nederland kun je (wederzijds) snel overgaan op je, in België blijf ik in een gesprek langer dat u gebruiken dan in Nederland en ga ik niet zomaar op je over (daar waar ik het in Nederland wel zou doen). Volgens mij was dat i.i.g. vroeger in België wel de norm/gewoonte, dat je elkaar met u aanspreekt. Belgische collega's die twintig/dertig jaar ouder waren dan ik spraken mij ook (in Nederland) met u aan, terwijl iedereen elkaar verder tutoyeerde.

Dat is ook iets wat ik nooit begrepen heb, op de basisschool had ik vriendjes die inderdaad u tegen hun ouders zeiden. Ik vond dat zo raar. Als er iemand is waarmee er geen afstanden (zouden moeten) zijn dan zijn het je ouders wel. U zeggen tegen je ouders vind ik persoonlijk heel bizar.

U is gewoon een teken van respect. Hoeft helemaal niet hetzelfde te zijn als 'afstand' maar meer met de relatie die er nu eenmaal is tussen een ouder en een kind. De mate waarin 'U' als afstandelijk wordt beschouwd hangt natuurlijk ook enorm af van de vertrouwdheid ermee. As je het bijna nooit meer gebruikt wordt het al snel vreemd.

U tegen je ouders zeggen Je woont niet in een kamp..

In Duitsland is het ook niet meer zo, dus ook al meer "Du" i.p.v. "Sie".

Schrijftaal is al weer iets anders dan in spreektaal.

Ik vind het nu best lastig. Hangt van de de situatie af. Bijvoorbeeld bij de kassa. Ouder iemand is u, een heel jong iemand, is ook u behalve als hij/zij al meteen begint met "hai" of "hoi", i.p.v goedemorgen o.i.d. meestal is dat ook weer verschillende per winkel want in de supermarkt is allemaal weer keurig netjes. Goedemorgen... en prettige dag verder.

Van 1992 ben je tegen wie zeg je dan u? In een kamp wat bedoel je. Ik ben oma maar word door de kleinkinderen gewoon met je aangesproken. Ik zeg u tegen mensen die veel jonger zijn, b.v. de assistente van de tandarts, tegen mijn kapster, tegen een marktkoopman/vrouw. Ik zei u tegen mijn grootouders en ooms en tantes, tegen de juffen op school. Maar ik vind het ook vervelend om met je aangesproken te worden door b.v. het winkelpersoneel. Mijn partner is ouder en is met dialect opgegroeid, hij zei gai. Voorbeeld: Dat ga je toch niet menen? werd Dè minne gai nie war? Toen ik voor het eerst bij hem thuis kwam werd er tegen mij ABN gesproken en zeiden ze allemaal u. Hoe ik me toen voelde snappen jullie wel denk ik Pas later begreep ik het.

Wanneer iemand tegen mij 'u' zegt, vraag ik uitdrukkelijk om 'jij' te zeggen. Het is gewoon gedateerd.

'Jij' heeft al jaren niks meer te maken respectloos, terwijl 'u' wel degelijk nog steeds voor en afstandelijkheid zorgt.

En zoals ik al zei: ik waardeer het heel erg van m'n werkgever, 1 van m'n rijkste landgenoten, dat hij daar ook op staat.

Maar als er gevraagd wordt om te tutoyeren dan mag er ook je gezegd worden. Doen mensen dit uitzichzelf dan zie ik dat als disrespect. Net als omaatje zeggen tegen een vrouw op leeftijd. U zeg je zoals speedy23 hierboven schrijft: wederzijdse beleefdheid

Ja maar het vervaagt. Je kan natuurlijk wel "uwen" maar als men dat met een minachtende houding doet kan je net zo goed jij zeggen.

U, is zeker uit respect, maar dat laatste is ook steeds vaker ver te zoeken.

Beste dame van waar bent U

Ik vroeg het me gewoon af door die zin in het dialect. Provincie Antwerpen?

[quote]calimer@ wrote:

Ik ben het dus echt niet met je eens, calimer@. Het respect zit 'm in heel andere dingen dan in die 'je' of 'u' woordkeuze. Zoals Dick2008, je kan ook in een zin waarin je 'u' gebruikt een minachtende houding aannemen.

Ik zie dat vooral bij de oudere generatie de 'u' nog steeds wijst op een 'mindere ' of een lager geplaatst persoon die zich tot een 'meerdere' richt, tot iemand die een hogere plaats in de maatschappij bekleed. Alleen: die tijd is een aantal landen aan het verdwijnen: alle burgers zijn gelijkwaardig en spreken elkaar op dezelfde manier aan. Met respect.

Zoals wij het vroeger leerden. En zoals wij het nu nog gebruiken.

Nee helemaal mis maar dat ging niet over mij maar over mij maar over mijn partner.

Ik vraag me af @speedy zijn wij nou zo ouderwets of kennen wij de beleefdheidsvormen gewoon beter dan de jongere generatie? Ik denk dat het komt door de TV en bv de omroep BNN. Ik had gisteren de reclame op tv aanstaan en overal is het JE maar nog vaker wordt het omzeilt. Daarna schakelde ik over naar Canvas waar de film An Education begon, zag eerst nog het programma Terzake en daar werd u gezegd. U in respectloze vorm ken ik niet zoals @Dick2008 hierboven meldt. En ik zie het al helemaal niet als @Boenga als een minachtende houding. Maar voor mij is het genoeg zo, we worden het toch niet eens. Ik eindig met de woorden van mijn kleinkind die tijdens een spelletje: ‘Dank u’, zei toen ze won dus ook haar wordt het woord u geleerd.

Ik merk toch wel dat in het Antwerps dialect 'u' en 'ge/gij' veel meer wordt gebruikt dan je. Ook in informele vorm. 'Je' wordt bij ons niet echt veel gebruikt in spreektaal.

Haha, ja "gij", als je dat in Nederland spreekt ben je echt wel ouderwets.

Als iemand zegt "wilt u met uw poten van me afblijven". Kan het "u" er ook wel af. (Maar zal wel aan mij liggen).

Film Pegasus

Ik denk dat de ge/gij vorm in heel Vlaanderen meer in spreektaal wordt gebruikt niet enkel in het dialect ook in het AN. Ik ben zelf van Limburg. Ik gebruik "je" eigenlijk nooit in spreektaal enkel in schrijftaal.

En calimer@ ik zeg ook steeds "dank u" en nooit "dank je". De meeste mensen die ik ken zeggen het zo. Ik denk dat het meer gewoonte is en niet meer zo zeer met beleefdheidsvormen heeft te maken.

Intonatie, hoe iemand overkomt ... zijn allemaal belangrijk. In schrijftaal blijft dat lastig in te schatten. Smileys kunnen soms helpen, maar lang niet altijd.

Ge en je is hetzelfde toch? Valt onder tutoyeren, maar dan in een andere taal/dialect. "U" vind ik tegenwoordig meer een norm, beleefdheid of zelfs etiquette dan zuiver een teken van respect. Daarom vind ik het vreemd als kinderen u tegen ouders zeggen, als je het negatief uitlegt is dat eerder respectloos van de kant van de ouders (die zeggen geen u tegen hun kinderen, maar eisen wel dat zij dat tegen hen zeggen). De positieve uitleg is dan denk ik dat het voor de ouders gewoonte is en dat ze vinden dat het zo hoort, of dat ze beleefdheid/respect willen bijbrengen, maar ouderwets is dat inmiddels wel. Taalgebruik is immers steeds aan verandering onderhevig.

Ouderwets? Helemaal niet. Wij blijven gewoon de elementaire beleefdheidsvormen gebruiken, wat nog zeer dikwijls op prijs wordt gesteld.

En voor wie denkt dat de 'U-vorm' een teken is van minachting, die heeft het verkeerd voor. Het is een teken van respect én beleefdheid, meestal tegenover een onbekende.

Tutoyeren gebeurd in de familie, tussen vrienden en onder kennissen.

En ik heb hier ergens iets gezien over de taal bij de VRT, wel daar hebben de journalisten zich te houden aan een taalbeleid.. En ze zijn er verdorie streng. Denk maar aan die uitspraak van nieuwslezer Jan Becaus in 2013: "Da's gene kattepis'. Hij werd bijna gekruisigd. Dit is tussentaal en kan bij de VRT niet door de beugel.

U moet even kijken wat het resultaat is na het googelen.