Tinker Tailor Soldier Spy (2011)

“It's the oldest question of all, George. Who can spy on the spies?” Tinker Tailor Soldier Spy laat zien dat een herziening soms wonderen kan doen. Het verhaal en het einde kende ik nu, en daardoor ben ik ook op andere dingen gaan letten. Het trage tempo, de grauwe kleuren, het ingetogen acteerwerk, de weinig (uitgesproken) emotie, het einde waarbij de verrader zonder veel vuurwerk wordt ontmaskerd etc. Alles draagt bij een sfeervolle film die bij iedere kijkbeurt steeds meer indruk maakt. Geen sentimenteel gedoe of grootse gebaren, maar gewoon een stel spionnen die hun werk doen en een dubbelagent moeten ontmaskeren. Er is zeker wel plaats voor emotie, en vooral Strong en Hardy vond ik hierin erg overtuigend. En dan heb je ook nog Oldman als Smiley, Cumberbatch, Hurt, Jones, Hinds en Firth. Zo ongeveer het beste wat Groot Brittannië te bieden heeft. Het verhaal zit ingenieus in elkaar en uiteindelijk passen alle puzzelstukjes. Het is soms ingewikkeld, maar aan het einde van de film zit je ook als kijker met een voldaan gevoel.

Het beroemde boek van thrillerauteur John le Carré, leverde eind jaren zeventig al een memorabele, zes uur durende BBC-serie op, maar de Zweedse regisseur Tomas Alfredson bewees dat het verhaal ook in twee uur verteld kan worden. Begin jaren zeventig is de Koude Oorlog op zijn absolute hoogtepunt. De gepensioneerde spion George Smiley (een meesterlijke acterende Gary Oldman) moet op zoek naar een Russische mol binnen de Britse geheime dienst. Dit is geen film waarbij je rustig onderuit kunt hangen, want je moet als kijker namelijk constant opletten. Er worden weinig aanwijzingen gegeven en belangrijke ontwikkelingen vallen nauwelijks op, omdat ze niet vet worden aangezet. De sterrencast (o.a. de bekende acteurs Gary Oldman, Tom Hardy, Colin Firth, Mark Strong, John Hurt en Benedict Cumberbatch) speelt geweldig en het is ook allemaal zeer fraai geschoten. Meermaals bekijken is, gezien de complexiteit van de plot, aan te bevelen.

Verfilming van de complexe spionageroman van John Le Carré die één van de uitvoerende producenten was. Control [John Hurt] stuurt begin jaren ’70 Jim Prideaux [Mark Strong] naar Budapest voor een gesprek met een Hongaarse generaal die weet wie de mol is binnen MI. Wanneer Jim tijdens een ontmoeting met zijn contactpersoon [Zoltán Mucsi] wordt neergeschoten door een ober [[Péter Kálloy Molnár], besluit Control zijn topagenten bijeen te roepen. daar op straat wordt neer geschoten roept Control zijn belangrijkste agenten bijeen om de verantwoordelijkheid op zich te nemen en zijn eigen vertrek en dat van George Smiley [Gary Oldman] aan te kondigen. Enkele jaren later krijgt Smiley de opdracht te onderzoeken wie nu eigenlijk de mol was. Het scenario bestaat uit een overdaad aan dialoog en introduceert zoveel karakters dat het niet meevalt om het allemaal te kunnen volgen. De niet-chronologische structuur helpt bepaald niet, al doet Alfredson zijn best om enige dynamiek toe te voegen en levert de indrukwekkende cast (waaronder ook Tom Hardy, Toby Jones en Benedict Cumberbatch) prima werk af. De gelijknamige miniserie uit 1979 met Alec Guinness als Smiley is een stuk beter.