Panna a Netvor (1978)

Schitterend! Ook dit filmpje mag er zijn. Het ziet er allemaal pico bello uit en ja, die regisseur moet toch wel bekend geweest zijn met het werk van Jeroen Bosch gezien het uiterlijk van het Beest. Erg sfeervol ook deze versie van "Beauty and the Beast" mede ook door de zeer passende decors en de begeleidende orgelmuziek. Maar, wat er natuurlijk met kop en schouder boven uitsteekt is de verschijning van de bijzonder mooie Julie, schitterend vertolkt door Zdena Studénková. Tja, ik heb nu eenmaal een zwak voor mooie vrouwen. En dat speelt voor mij bij de beoordeling van een sprookje zoals dit zeer sterk mee . Oh ja, nog even dit. In mijn recensie bij Spalovac Mrtvol (1968) schreef ik o.a. dit: Jammer eigenlijk dat er aan die Praagse Lente zo'n abrupt einde kwam en hierdoor de Tsjechische cinema twintig jaar lang stil kwam te staan. Deze woorden neem ik terug; "Panna a Netvor" en nog twee andere bijzonder mooie sprookjes ook in communistisch Tsjechië gemaakt na het neerslaan van de Praagse Lente hebben mijn ongelijk bewezen. 4,0*

Bijzondere adaptatie van Belle en het Beest. Deze Tsjechische versie van het sprookje zet vooral in op de sfeer die erg donker en mysterieus is. De aankleding en de cinematografie zijn uitstekend verzorgd. De in mist gehulde bossen en het vreemde kasteel waar het beest zich schuilhoudt voelen buitenaards. Realiteit en fantasy worden in dit horrorsprookje op perfecte wijze met elkaar verweven. Maar eerlijk is eerlijk, het beest ziet er wel wat knullig uit. Vooral de fragmenten waarin ze hem heen en weer laten rennen in zijn flapperende cape werken op de lachspieren. Ik had het beest liever in de vorm van een grotesk monster gezien in plaats van een man in een carnavalskostuum. Een diepere, demonische stem had wat mij betreft ook niet misstaan om de horrorelementen nog meer kracht bij te zetten. Gelukkig wil dat niet zeggen dat het acteerwerk knullig is. Vaak vind ik dat bij dit soort oudere films al snel te theatraal. Ik weet niet of het door de setting komt of misschien de wat soberdere aanpak van de Oost-Europeanen, maar bij deze film viel me dat reusachtig mee. Vooral de rol van Belle wordt erg sterk neergezet. Daarnaast is de gespleten persoonlijkheid van het beest een interessant gegeven waar nog wat meer tijd aan besteed had mogen worden. Naarmate de film vordert komt er steeds meer ruimte voor romantiek. De zware onheilspellende orgelmuziek maakt dan ook geregeld plaats voor mooie klassieke stukken. Helaas brengt dat ook meteen een hoop sentimentaliteit met zich mee. Vooral het clichématige eind was een aderlating. Het was gelukkig snel afgeraffeld. Daardoor leek het alsof de regisseur zelf het einde ook niet zo voor ogen had, maar gebonden was aan het originele verhaal. Na het lezen van Baggermans bericht over de censuur zou het mij in ieder geval niets verbazen. Gelukkig overheerste het positieve gevoel toen de film voorbij was dankzij de ijzersterke sfeerschepping en eigenzinnige aanpak.

De Tsjechische regisseur Juraj Herz gaat aan de haal met het eeuwenoude sprookje, maar de uitwerking blijft spijtig genoeg beperkt. Nu geef ik toe dat een omgeving als deze me zelden aanspreekt, maar niettemin lieten de schitterende natuuropnames gedurende de opening me even opleven. De aankleding van Panna a Netvor is erg geslaagd en de detaillering mag er behoorlijk wezen, maar uiteindelijk zijn het de personages die gewoon niet meewerken. Het acteerwerk is over de grote lijn te simplistisch en onovertuigend en de kostuums doen goedkoop aan. Het geheel mist een factor die ervoor kan zorgen dat het doorlopend boeiend blijft, maar deze ontbreekt hier volledig. Nu introduceren Herz en zijn scenaristen best wel wat originele concepten en ideeën, maar de uitwerking van met name de romantiek doet afstandelijk aan. Het verbaasde me dat de personages nog zo'n oprechte interesse hadden voor elkaar, maar klaarblijkelijk moet je dat bij dit soort verhalen voor lief nemen.