Sanxia Haoren (2006)

Neerslachtig relaas over de zoektocht van een man en een vrouw naar hun vervreemde echtgenoten ten tijde van de teloorgang van Fengjie. De deprimerende beelden staan in schril contrast tot de spectaculaire natuurlijke omgeving van de Yangtze Rivier.

Magistraal hoe Zhangke een parallel trekt van de teloorgang van een regio met de teloorgang van identiteit : mensen zijn op de vlucht, verliezen hun thuis, raken verdwaald, zijn verloren en dus evident dat het verhaal draait om 2 mensen die iemand zoeken. Zijn visie op het 3 klovendamproject is zo confronterend en zo pijnlijk : al het oude wordt vernietigd, alles is in opbouw (het nieuwe), andere wordt afgebroken (beste betaalde jobs zijn natuurlijk die afbraakwerken – hoe ironisch). De eerste scene meteen monumentaal : bezwerende muziek met lange camera beweging van gewone mensen op reis. Met op de achtergrond het traditionele tegenover het moderne (publieke veerboot versus cruiseschip). Want de tijden veranderen, China verandert (die prachtige scene waarin een brug wordt verlicht !). Zhangke filmt in een docu/vérité stijl (reportage stijl, trouwens de film werd geboren door zijn documentaire over het project) met korte momenten van surrealisme (die UFO's). Zhangke weet zijn beelden goed uit te kiezen en het summum is toch wel het laatste beeld : in de verte zie je een man lopen over een touw gespannen tussen 2 appartementen. Door de afstand zie je het touw niet en lijkt het alsof de man in de lucht stapt. Mensen staan aan de afgrond door vernieuwing en lijken niets te hebben dat hen tegenhoudt.

Waren er geen bezwaarschriften of protestmarsen om de stuwdam een halt toe te roepen? Daar heeft de communistische partij van Hu Jintao, de leider van de Volksrepubliek China anno 2006, weinig oren naar natuurlijk. Iets wat moet gebeuren, gebeurt nou eenmaal in een pseudo dictatoriale staat. Ook al gaat dat ten koste van duizenden gezinnen. We worden op sleeptouw genomen door wanhopigen op zoek naar hun geliefden die gedwongen zijn te moeten verhuizen. Het decor is prachtig langs de rivier of het ontstane meer. En die mengelmoes van opeengestapelde barakken die men huizen noemt, fascineert me. Het China met twee gezichten. Er gaapt een enorme kloof tussen de stad en het platteland. Een sobere en authentieke film van de kleine dingen des leven: noedels eten, een sigaretje roken. Was en bleef het leven maar zo simpel.