Opinions

Deze film lijdt tot op zekere hoogte aan het hetzelfde euvel als de Beatles-films: de muziek is natuurlijk dik in orde maar het geheel wordt verbonden met een nogal flauw verhaaltje.

Toch doet deze film het in bepaalde opzichten beter dan de Beatles films. Zo worden flauwe grappen zoveel mogelijk vermeden en wordt alles een stuk aangenamer om naar te kijken door de fraaie aanwezigheid van de twee zangeressen. Agnetha Fältskog was immers destijds de mooiste vrouw ter wereld.

Minpunt vind ik dan wel weer dat we het diepteinterview nooit te zien krijgen. En daar zaten we juist allemaal op te wachten. Toch?

De film is een combinatie tussen een terug naar de natuur-docu en een RTL klus-programma. Proenneke bouwt schijnbaar moeiteloos een blokhut. Alles wat hij zaagt en kapt blijkt precies te passen, beter nog dan een Ikea-kast. Nico Zwinkels had het hem niet nagedaan.

Vreemd genoeg blijkt het een fascinerend portet, niet in de laatste plaats door het droge commentaar van Proenneke zelf. Door zijn nuchterheid dwingt hij bewondering af, anders dan de malloterigheid van de Grizzly Man. Na een uur ben je ook echt van hem gaan houden. Vond het jammer dat de film zo kort duurt, zeker omdat er zo veel materiaal beschikbaar moet zijn geweest. Bijzonder in deze tijd waarin de meeste films juist veel te lang duren. Maar ik heb begrepen dat inmiddels deel 2 er moet zijn, zie http://www.dickproenneke.com/. Die zou ik graag eens zien.

Vierde verfilming van een verhaal van de in 2009 overleden Engelse auteur J.G. Ballard en de film die naar mijn mening de wereld van Ballard het beste in beelden weet om te zetten. Na Steven Spielbergs Empire of the sun (te veel avonturenfilm), David Cronenbergs Crash (te duister) en Jonathan Weiss' The atrocity exhibtion (te abstract), lijkt Nordlund de juiste Ballard-mix te hebben gevonden: afschuw voor, maar tegelijkertijd verlangen naar hoe de wereld er over niet al te lange tijd uit zou kunnen zien. Daarbij heeft Nordlund de perfecte achtergrond gevonden voor een Ballard-verfilming: een verlaten hotelcomplex aan zee, een grotendeels verlaten stedelijk landschap waar nog enkele eenzame zielen in ronddolen. De film is zichtbaar met beperkte middelen geschoten, maar dat is nergens storend. De liefde voor het werk van Ballard is duidelijk aanwezig.

Cult-schrijver Jack Vance, vooral bekend van Science Fiction boeken, schreef ook een aantal thrillers waarvan Bad Ronald de beste is (tenminste, voorzover ik ze gelezen heb want je moet welhaast miljonair zijn om de thrillers van Jack Vance compleet te krijgen).

Deze verfilming doet het boek helaas weinig recht. De harde elementen zijn er uit verwijderd. Ronald Wilby is in het boek een egocentrisch verkrachter en moordenaar en zeker niet de goeiige nerd die per ongeluk iemand vermoordt zoals in de film. En toch slaagt Vance erin bij de lezer een bepaald mededogen voor de hoofdpersoon op te roepen. Waarschijnlijk omdat je het verhaal door de ogen van Ronald ziet met al zijn overwegingen over wat hij moet doen en laten om niet ontdekt te worden en zijn karakterisering van de drie meisjes waarmee het in het boek met twee van de drie duidelijk minder goed afloopt en het gladde vriendje Duane. Dat kan in een film eigenlijk niet goed naar voren komen.

Neemt niet weg dat de verfilming best redelijk is en dat vooral het huis goed gekozen was.

De film ziet er erg fraai uit, de vrouwen zijn mooi en de gelijkenis van hoofdrolspeler Elmosnino met Gainsbourg is werkelijk frappant. Maar ik vond dat in de film te veel de focus lag op Gainsbourgs succes bij mooie vrouwen en zijn ongezonde levensstijl. Hoe hij zo’n groot en succesvol componist is geworden blijft helaas onderbelicht. Hij is het gewoon vrijwel van het ene op het andere moment. Qua muziek komt hij in deze film niet veel verder dan wat gepingel op zijn piano met een van zijn vrouwen. Ook de surrealistische elementen met zijn alter ego die te pas en te onpas verscheen begonnen me op den duur te vervelen omdat ze onvoldoende toevoegden.

Behalve Gainsbourg zelf wordt in deze film ook zangeres France Gall ernstig tekort gedaan. Ze wordt neergezet als een talentloos en blèrend kind dat beweegt als een houthakker als ze Gainsbourgs liedje Baby Pop zingt. De indruk wordt gewekt dat Gainsbourg haar dit liedje alleen onder druk van haar vader Robert Gall liet opnemen. In werkelijkheid schreef Gainsbourg al twee jaar nummers voor France Gall voordat zij Baby Pop opnam en had ze toen al het Eurovisie Songfestival gewonnen met een andere Gainsbourg-compositie, Poupée de cire, poupée de son.

Als ik één film moet kiezen waar film en muziek veel meer zijn dan de som der delen moet het deze zijn. Toen ik ‘m voor het eerst zag werd ik gegrepen door het deel waar Vogeler naar het optreden van Madredeus luistert. Het ultieme muziek-moment ooit in een film. Hoewel deze muziek eigenlijk absoluut niet past in mijn smaak heb ik sindsdien alle cds van Madredeus gekocht.

Wenders heeft genoeg talenten maar humor is er beslist niet een van. De eerste keer vond ik de flauwe slapstickhumor met Vogeler erg afdoen aan de film. Maar als je ‘m verschillende keren hebt gezien (laatst voor de zoveelste keer) is dat geen reden voor ergernis meer en overheersen de mooie momenten.

Bij Wenders ligt altijd de pretentieuze onzin op de loer en naar het eind toe lijkt dat hier ook weer het geval te zijn met het gedoe over de werkelijkheid die zijn waarde verliest als de filmer het op beeld zet, maar gelukkig wordt dat op het eind van de film door hoofdrolspelers Vogeler en Bauchau (spreek uit: Boo-sjoo) zelf ook als flauwekul ontmaskerd.

Nog een vraag aan de autokenners op de MM: wat is dat voor autootje waarin Bauchau zit?

Een redelijk onderhoudende documentaire met een belangrijke boodschap, maar met helaas ook de bekende Michael Moore-tekortkomingen. Zoals gewoonlijk bij Moore duurt het allemaal te lang en had hij hetzelfde in minstens een half uur minder kunnen vertellen en valt hij veel in herhaling.

Verder is het bij Moore vaak zo dat als hij een argument denkt te hebben gevonden dat zijn stelling onderstreept hij niet meer lijkt na te denken of er nog andere verklaringen kunnen zijn. Zo vertelt hij hier dat uit de statistieken blijkt dat arme Engelsen zelfs langer leven dan rijke Amerikanen. En dat komt volgens hem door het slechte Amerikaanse systeem en het goed Engelse. Hij lijkt daarbij te vergeten dat juist het Amerikaanse systeem ertoe zou moeten leiden dat degenen met veel geld de beste gezondheidszorg krijgen. Wellicht is er dus ook wel een andere reden, bijvoorbeeld het overgewicht van veel Amerikanen, wat ook in deze documentaire weer schrijnend zichtbaar is, niet in de laatste plaats bij Moore zelf.

En als Moore iets heeft gevonden dat in zijn ogen goed is (het Engelse, Franse, Canadese of Cubaanse healthcare systeem) dan mag daar ook helemaal niks meer mis mee zijn. Dus in die landen hoef je volgens de mensen die Moore interviewt nooit lang te wachten, niet op je behandeling, maar ook niet in de wachtkamer. Nou is het mogelijk dat het in die landen allemaal véél beter geregeld is dan in Nederland, maar iedereen die in Nederland wel eens iets met gezondheidszorg te maken heeft gehad weet dat je vooral aan het wachten bent.

En al dat blije medische personeel in die landen dat je meteen begint te knuffelen als je voor wat pillen komt...ik weet het niet hoor...

Bij vlagen mooie maar ook nogal lange en vrij saaie documentaire. Zoals al opgemerkt registreert deze film vooral. Een echt beeld van hoe de Ghibli-films tot stand komen krijgen we eigenlijk niet. Sterker nog, ik had vaak het gevoel dat we genept worden en dat vooral een beeld wordt geschetst waarvan de mensen hopen dat het er zo aan toe gaat.

De film wekt de indruk dat de Ghibli studio bestaat uit een handjevol medewerkers die onafhankelijk van elkaar aan keukentafels, te midden van een ongelofelijke chaos, zitten te kriebelen op stukken papier, in de hoop dat daar ooit een geheel uit ontstaat. Ik kan niet geloven dat de mega-succesen in Japan, en tegenwoordig in de hele wereld, zo tot stand komen. Neemt niet weg dat er een aantal momenten in de documentaire zitten die zo uit een Ghibli film zouden kunnen zijn geslopen, zoals aan het eind, maar vooral de te dikke kat waar elke Ghibli-fan direct van zal houden.

Mensen die nog nooit een Ghibli-film hebben gezien zullen na het zien van deze documentaire nog niets wijzer zijn. Fragmenten uit de films zitten er namelijk vrijwel niet in, maar dat zal wel met auteursrechten te maken hebben.