Once Were Warriors (1994)

Bizonder heftige en rauwe film die een diepe indruk op mij achterliet toen ik de film voor het eerst zag. Dat was lang geleden, op televisie, volgens mij via de V.P.R.O. die toen elke week een 'afwijkende' film uitzond, vier stuks verspreid over een maand. Waaronder ook Les Amants du Pont-Neuf en C'est Arrive pres de Chez Vous. Voor mij stuk voor stuk indrukwekkende films. Die vierde titel, die ik eveneens zeer kon waarderen, heb ik helaas nooit kunnen achterhalen. Evenmin trouwens lange tijd Once Were Warriors. Puur bij toeval stuitte ik later op deze film, en was blij verrast en andermaal onder de indruk. Explosief drama, dat je niet onberoerd laat.

Herziening, want er zijn van die films, die je nooit meer vergeet en die je beslist nog minstens één keer wil terugzien. Dit is er zo een. Onverbloemd familiedrama aan de zelfkant van de samenleving over een Maori-gezin, dat geteisterd wordt door het catastrofaal samenkomen van machogedrag en alcoholisme. (N.B. geen prerogatief van de Maori’s). Het levert een ware litanie aan verbijsterende scènes op, die niet altijd even makkelijk te aanschouwen zijn. Rauw. Schokkend. Brutaal. De acteerprestaties zijn formidabel. Tevens een gedenkwaardig regiedebuut van Lee Tamahori. Wat Cidade de Deus (2002) is voor Brazilië, is dit voor de autochtone bevolking van Nieuw-Zeeland.

Sterke rauwe prent waarbij geweld, alcoholisme en armoede centraal staan in een buitenwijk van een Nieuw-Zeelandse grootstad. We zien hier vooral een Maori-gemeenschap op de rand van de samenleving, hun eigen identiteit ontkennend, strevend naar een beter leven. Al achttien jaar verdraagt Beth de grillen en vooral de losse handjes van Jake. Tegelijk ondervindt ze dat zelf dit systeem gaande houdt door zelf ook mee te feesten en te zuipen wetende dat haar kinderen boven liggen te slapen, of althans dat proberen. Meermaals geeft ze te kennen te zullen vertrekken, maar telkens keert ze terug. De film bevat een aantal brutale zware scènes die zijn impact hebben op de kijker. Beelden die je ook wel in andere films of culturen terugvindt, al dan niet gecombineerd met drugs. Armoede en uitzichtloosheid is vaak de rode draad dan. Niet dat het één een excuus voor het andere hoeft te zijn, maar het is soms gewoon de realiteit. Daarnaast, en dat vond ik een extra voor de film, is er ook aandacht voor de identiteit en de groepsstatus. Jake heeft dat met zijn bierclubje, maar ook de zonen trachten elk hun eigen weg te vinden. De geplaatste zoon benadert nog het dichtst de waarden en culturele normen die zijn (voor)ouders uitdroegen. Gelukkig maar.