Il Gattopardo (1963)

Groots maar niet meeslepend. Het verhaal is er er ook naar, zo'n verhaal moet je eigenlijk wel als epos brengen. Visueel is dit verrukkelijk, zowel met de kleuren (tijdens die balscène) als de mooie natuurbeelden als soms een fijn glijdende camera (in die kerk). Maar dit ding duurt ruim 3 uur, en eigenlijk wordt er niet eens heel veel verteld in de scènes die we zien. Vooral sommige scènes worden enorm gerekt. En het acteerwerk is wat afstandelijk waardoor ik als kijker weinig wist mee te leven, en dan gaat lengte echt wel tegenwerken. Ondanks alle goede punten is de film simpelweg wat saai vaker wel dan niet. 3,0*.

interessante belichting van een stukje Italiaanse geschiedenis, maar voor mij jammer genoeg weinig meeslepend om echt aan te slaan. Mogelijk ook omdat één en ander me niet duidelijk is. Politiek en andere thema's zijn nauw en complex met elkaar verweven zodat ik de finesses ervan moeilijk kan ontwarren binnen de Italiaanse eenwording rond 1860. De film bevat vermoedelijk ook veel symboliek. In die balscène, die overigens erg uitgesponnen is, wordt duidelijk dat de aristocratie van blauw bloed plaats zal moeten maken voor de republiek. Il Gattopardo wordt grotendeels gedragen door de knappe rol van Burt Lancaster. Visconti heeft erg veel oog voor detail en de periode van twee breuklijnen tussen politieke veranderingen en tradities. De sociale en maatschappelijke tegenstellingen komen goed naar voren al is het wegens een gebrek aan kennis niet altijd even makkelijk te volgen. Drie uren is daarentegen een grote opgave, maar de liefde die Visconti erin heeft gestoken, is zeer duidelijk merkbaar.

Mooie cinema van Visconti over de neergang van de oude adel tijdens de aanloop naar de éénmaking van Italië (de Risorgimento). Vooral visueel is dit een waar voorbeeld van authentieke cinema, waarin de echo van vergane glorie weerklinkt via aftands wordende palazzo's. Als ik zo'n film als Il Gattopardo zie, dan vind ik de huidige cinema plots van minderwaardige kwaliteit. De camera wandelt strelend over de landschappen, neemt tijd om huiselijke tafereeltjes en dorpsscènes te tonen en de emoties op de gezichten weer te geven. En dan die massascènes met een ongelooflijk oog voor detail... wie kan dat nog? Visconti doet dat met een meesterlijk gemak. Lancaster vind ik een vreemde castingkeuze.. waarom geen echte Italiaan in de hoofdrol? Delon is hier dan wel meer op zijn plaats als hartendief. De lange balscène op het einde maakte de film wat buitenproportioneel, en het plot bestaat niet uit wendingen of sterke verhalen maar uit een trage bewustwording van een man die geconfronteerd wordt met veranderende sociale verhoudingen rondom hem. Dat maakt de film wat loom en slepend, maar ook vrij complex om te vatten. Daarom geen superhoog cijfer maar het is wel een film die het bekijken waard is als period drama