The Lady Vanishes (1938)

Hoewel het zich afspeelt in het fictieve Centraal-Europese Bandrika, is het volledig in Engeland geschoten. Er worden verschillende talen gesproken, van Duits tot koeterwaals. Een militaire spoorweg in Hampshire is gebruikt, geschilderde bergen als decor en gemonteerde voorbijzoevende landschappen. Voor het begin, waarin de camera afdaalt naar een bergdorpje, is een miniatuurdorp gebouwd, met een nepauto die voortgetrokken wordt aan een touwtje. De twee al dan niet vergiftigde glazen zijn wellicht echt extra groot en geven de kijker het gevoel de drinkers te willen waarschuwen. Het is een ouderwets avontuur met spionnen en een mysterieuze verdwijning. De macguffin is erg onwaarschijnlijk: welke boodschap van staatsbelang kan verscholen zitten in zo'n onschuldig melodietje? Madeleine Carroll speelt de jonge avonturierster die in eerste instantie door niemand ernstig genomen wordt. Michael Redgrave komt eerst als een hufter over, maar zorgt voor een romantische noot. Het komische duo is een parodie op mannen die nooit uitgepraat raken over sport. Toch wordt de show gestolen door Dame May Whitty, die een van de mooiste bejaardenrollen ooit neerzet. Haar Miss Froy pleit voor meer hoffelijkheid tussen mensen, omdat het leven dan zoveel gemakkelijker wordt. De cameo van Hitchcock komt uitzonderlijk laat, wanneer hij met een onbenulig tasje omringd wordt door mensen die met zware valiezen zeulen. Deze cocktail van spanning, humor, romantiek en kleine menselijke eigenschappen blijft een genot om naar te kijken.

Dit is nog duidelijk een luchtiger film van Hitchcock. Er zitten zowel enkele spannende scènes in als komische. Neem die scène in het hotel, waar Gilbert buitengezet is uit zijn kamer voor nachtlawaai en Iris een koekje van eigen deeg gaat geven. Of de clou op het einde met de twee gasten die zo spoedig mogelijk naar engeland willen terugkeren voor een cricket wedstrijd. Hoofdzakelijk een mystery film waarbij een oud dametje verdwijnt in een trein. Er wordt handig gespeeld met het feit dat Iris een dreun op haar kop kreeg vooraleer ze incheckte op de trein, en de mogelijkheid opengehouden wordt dat ze aan geheugenverlies lijdt. Dit is ook een vrij spannend stuk want je kan niet raden wat er aan de hand is. De climax op de trein vond ik dan weer wat minder. Conlusie : Redelijk maar niet meesterlijk.

Hitchcock regisseert weliswaar, maar de kwaliteit en het succes van dit heerlijke misdaadmysterie komt vrijwel volledig op het conto van Sidney Gilliat en Frank Lauder die een dramatische treinreis gebruiken als metafoor voor de politieke verhoudingen in Europa in 1938 en de trein bevolken met scherp geschetste karakters. De stijfkoppige Britse cricketfans Caldicott [Nauton Wayne] en Carstairs [Basil Radford] hielden er zelfs hun eigen filmserie aan over, de hele cast schittert. Margaret Lockwood is de enige treinpassagier die weet dat een oude, ogenschijnlijke ongevaarlijke vrouw [Edna May Whitty] spoorloos is verdwenen. Maar omdat alle andere passagiers in dezelfde coupé glashard blijven ontkennen begint ze twijfelen aan haar eigen herinneringen. Tot medepassagier Gilbert [Michael Redgrave] concreet bewijs vindt en haar besluit te steunen. Een intelligent scenario met een fantastische ontknoping, oftewel een genot van begin tot einde.