Restrepo (2010)

Restrepo doet wat gewoontjes aan, terwijl dat eigenlijk niet de bedoeling kan zijn. Een platoon jonge Amerikaanse soldaten wordt gevolgd in een godvergeten vallei vol Talibanstrijders. Een kamp wordt door hen opgebouwd en ze proberen vanuit een nieuw opgebouwd kamp (Restrepo genaamd, naar een overleden kameraad van hen) rust te brnegen. Tussen die soldaten zit vrij veel PTSS-materiaal. Echt heel indrukwekkend worden, wil deze docu niet worden. Daarvoor is het allemaal te kaal en niet alles wordt even duidelijk uitgelegd. Je krijgt wel een aardige sfeerimpressie mee van dat kamp, maar heel vrolijk word je daar niet van. Meest fascinerende vond ik namelijk de scenes met die Hijar bijvoorbeeld en oudere Afghanen die via een tolk met elkaar praatten. De helft van de tijd begrepen ze elkaar compleet niet volgens mij. Wat een wereld van verschil! Je vraagt je dan ook af of het allemaal wel de moeite waard was om in die vallei zo lang militair actief te zijn.

Heftige documentaire met indrukwekkende sfeerbeelden. Vooral de ongepolijste reacties na bijvoorbeeld een van de vuurgevechten, of de reactie van een van de soldaten na het sneuvelen van sergeant Rougle vind ik ontnuchterend eerlijk in die zin. Zelden van zo dicht bij dergelijke emoties en actie gezien. Wat me zelf ook wel pakt is hoe ze te werk gaan tijdens Operatie Rock Avalanche. De spanning is van die koppen af te lezen, hoe stil ze bewegen en de gedempte manier van praten. En dan die schichtige blikken. Dat pakt mij wel. Enige minpunt is dat het gevoel niet echt overkomt dat ze op de 'gevaarlijkste' plek ter aarde zijn, het Korengalvallei. Het lijkt ze nog allemaal erg gemakkelijk af te gaan.

Cameraman en co-regisseur Tim Hetherington stierf enkele maanden na de release van deze documentaire aan verwondingen opgelopen bij een mortieraanslag in de Libische stad Morata. Hetherington en Sebastian Junger begeven zich letterlijk in de vuurlinie tijdens een aantal bezoeken aan een eenheid van The 173rd Airborne Brigade dat gestationeerd is in de Korengal vallei in het oosten van Afghanistan. Het staat bekend als één van de gevaarlijkste gebieden in Afghanistan vanwege de vele vuurgevechten die daar plaats vinden. Dit eerste deel van een tweeluik (Korengal, het andere deel, verscheen in 2014) toont hoe de soldaten omgaan met de situatie ter plekke - ook tijdens de vuurgevechten - en wisselt dat af met studio-interviews die gefilmd zijn enige tijd na de terugkeer van de overlevende soldaten. Restrepo geeft een (relatief) realistisch beeld van het leven aan het front in een oorlog die, volgens de soldaten zelf, nauwelijks iets oplevert, alsmede wat voor invloed de vuurgevechten en het gebrek aan vertrouwen in de lokale bewoners hebben op hun geest. De enige manier om écht te begrijpen wat soldaten zoals deze doorstaan is door mee te vechten, maar het zal niet meevallen om een documentaire te maken die zo'n boeiende en indringende poging heeft gedaan.