Sheytan Vojud Nadarad (2020)

Een bijzondere film van vier aparte verhalen met dezelfde thematiek. Doet inderdaad sterk denken aan zijn Argentijnse tegenhanger Relatos Salvajes (Film, 2014). Vond de verhalen erg evenwichtig en heb ook geen uitgesproken favoriet. Prachtig geschoten en prima geacteerd. De thematiek rond het doden van een individu is een sterk moreel thema. Het is even wennen in het begin omdat het eerste verhaal moeilijk de richting aangeeft en het lijkt alsof er geen lijn zit in het verhaal. De laatste scène is daarentegen zo krachtig dat het dit het alledaagse van ervoor zo fel in contrast trekt. Het tweede en derde verhaal geven weer waarom deze film moeilijk ligt bij de Iraanse autoriteiten omdat het duidelijk een kritische noot is tegenover de dienstplicht en de wetgeving daaromtrent. Al heeft elk verhaal wel zijn specifieke kritiek op het harde regime waarbij executies nog steeds schering en inslag zijn. Burgers/ambtenaren en soldaten zijn alleen maar de marionetten die deze wetten dienen te handhaven. Winnaar van de Gouden Beer, knap!

There Is No Evil is in feite de titel van de eerste van vier verhalen waaruit de film bestaat waarbij elk verhaal (of minifilm) heel anders voelt: de eerste toont de dagelijkse sleur in een drukke Iraanse stad, de tweede de stress van een dienstplichtige in een gevangenis, de derde een idyllische natuur waar twee geliefden herontmoeten en de vierde een verlaten woestenij naar welk ‘middle of nowhere’ een in Duitsland opgegroeid meisje is gestuurd. De verhalen worden langzaam verteld maar hebben alle meteen een zekere spanning omdat je nog niet weet wat er aan de hand is en/of wel duidelijk is dat er iets vreselijks dreigt te gaan gebeuren waarbij elk verhaal een onverwachte wending neemt. Sowieso zijn de dialogen sterk zodat het psychologisch boeit. Maar bovenal hebben de verhalen ondanks hun verscheidenheid dezelfde thematiek (en politieke boodschap): het (morele) dilemma van de dienstplichtige die een veroordeelde moet executeren c.q. de onrechtvaardigheid van de doodstraf. Wellicht is de boodschap juist niet dat de doodstraf inhumaan is: het is immers typisch menselijk om mensen die je niet eens kent te doden in plaats van uit zelfverdediging omdat in de beschaving de wet hoger wordt gesteld dan moraal of instinct. Het zijn aldus vier goede verhalen die samen een bont maar coherent geheel vormen.

De film laat zien hoe executies een samenleving moreel uithollen. Geweldig gedaan. Alle verhalen brengen weer een nieuwe kant van de zaak, zonder dat het ooit prekerig wordt. Het laatste deel is het meest contemplatieve. Het tweede het spannendste, vol actie en dynamisch camerawerk. Het derde verhaal biedt het beste psychologische drama. En het eerste, tsja, dat spreekt voor zich. Topfilm.