Airplane! (1980)

Parodie op de aircraft-disaster-films maar ook van andere Amerikaanse ingrediënten in de film, zoals romantiek, macho-gedoe enz... met meerdere goede gags (de vertalingen van de berichten in het vliegtuig en vlieghaven evenals de woordspelingen bijvoorbeeld) maar helaas al te veel onmogelijke smijt-en gooi inlassingen. In ieder veel te hoog op de IMDB-ladder.

“Airplane!” vertelt het verhaal van de romance tussen Ted Striker [Robert Hays], een voormalig piloot met een traumatisch oorlogsverleden en een ‘drankprobleem’, en Elaine Dickinson [Julie Hagerty], een stewardess die net haar relatie met Ted heeft verbroken. In een poging haar terug te winnen koopt hij een ticket voor de vlucht waarop Elaine moet werken. Wanneer voedselvergiftiging niet alleen een deel van de passagiers, maar ook de piloten van het vliegtuig treft, blijkt Ted de enige te zijn die in staat zou moeten zijn om het vliegtuig veilig te laten landen. Terwijl een dokter [Leslie Nielsen] de passagiers probeert te helpen, moet Striker met de hulp van vluchtleider Steve McCroskey [Lloyd Bridges] en Strikers voormalige commandant Rex Kramer [Robert Stack] een ramp zien te voorkomen. De grappendichtheid is extreem hoog en sommige grappen zullen je wellicht ontgaan (een verwijzing naar “Fantasy Island” en “Let ‘em Crash”) en als de namen Ethel Merman en Kareem Abdul-Jabbar je weinig zeggen, zul je die grappen ook minder waarderen dan het publiek in 1980. Toch is “Airplane!” verrassend tijdloos omdat het de pijlen richt op films die ook nu nog onderdeel uitmaken van ons collectief geheugen. De persiflage op de liefdesscène op het strand uit “From Here To Eternity” was blijkbaar puur toeval, maar de uitgebreide parodie op “Saturday Night Fever” is één van de beste momenten uit de film. Er zijn ook talloze melige woordgrappen, zoals “It’s an entirely different kind of flying altogether” en “That’s impossible! On Instruments?” evenals volstrekt absurde visuele grappen, onder anderen tijdens Lorna Petersons vertolking van “River of Jordan” en de idiote waarschuwingsbordjes in het vliegtuig. “Airplane!” staat in de top 10 van de grappigste films aller tijden van The American Film Institute en alleen daarom is dit al een film die je gezien moet hebben. De leukste spoof aller tijden? Zou zomaar kunnen!

Als een komische film je van begin tot eind prikkelt met een spervuur aan humor en je als reactie een grote grijns en een herhaaldelijke schaterlach produceert, dan is de comedy geslaagd te noemen. Airplane is een fantastische comedy. Het trio achter de film te weten David en Jerry Zucker en Jim Abrahams is verantwoordelijk voor veel meer moois op comedygebied. Men denke aan Top Secret! (1984) en The Naked Gun: From the Files of Police Squad! (1988). Net als deze Airplane! hebben bovenstaande films een parodische inslag en is de toegepaste vorm van humor dezelfde. Een hele herkenbare en typische vorm van humor. Die van de overdrijving, de absurditeit, de droge letterlijkheid en slapstick. Heerlijk. Voorstelbaar is wel dat de spervuur aan grappen die wordt uitgespuwd, leidt tot grapmoeheid. Het is immers veel van hetzelfde laken een pak. Weinig variatie in het type grap en dat ook nog eens onophoudelijk en in een moordend tempo. Dat kan vervelen of concentratieproblemen opleveren. Bij mij is dat niet het geval. Ik kan er uren van genieten. Prettige personages vormgegeven door prima acteurs. Een aardige lijst trouwens. Lloyd Bridges, Julie Hagerty, Leslie Nielsen, om er maar een paar te noemen. Acteurs, die elke uitzinnige situatie met ernstige gelaatsuitdrukkingen tegemoet treden en bij elke onzinnige dialoog de serieuze toon vasthouden. Knap en ontzettend grappig. Zelfs de flauwere grappen zijn op die manier goed te pruimen. Comedy van niveau gaat hier hand in hand met comedy zonder niveau. En dat werkt hilarisch.