El Castigo (2022)

Het klassieke beeld is dat de moeder als ‘slaaf’ zorgt (het kind voorziet in z’n levensbehoeften zoals het eten geven) en dat de vader als ‘autoriteit’ grenzen stelt en het kind zo voorbereid op het sociale leven buiten het gezin (hetgeen kan verklaren waarom vaderloze jongens makkelijk ontsporen zoals bij veel Antillianen of zwarten in de VS), maar deze film gaat over een vader en moeder die de omgekeerde rol lijken te hebben: de vader is de ‘goede’ want wil het kind alles geven en het motiveren door middel van beloningen, terwijl de moeder de ‘kwaaie’ is want degene is die streng is en een machtsstrijd voert, door middel van straffen, met het kind dat tegen haar in opstand komt. Maar uiteindelijk blijkt dit eveneens zeer begrijpelijk en in wezen niet anders dan de vaderloze situatie: de vader is de kostwinner dus afwezig en kan in de avond en in het weekend de rol van het vriendje van z’n zoon spelen terwijl de moeder de opvoedkundige taken heeft gekregen waarvoor zij zich heeft moeten opofferen en dat haar leven leeg heeft gemaakt zodat zij diep van binnen hoopt dat het kind, dat is gevlucht voor haar, niet gevonden wordt. De film is traag en heeft weinig om het lijf, maar de thematiek is interessant (en ‘urgent’ vanwege de kritiek op de rol van beide ouders in de huidige opvoeding van kinderen) en weet dat ook in de vorm van een interessant drama te brengen.

Een klassiek thema: kind is niet gemakkelijk en de ouders zijn het niet eens over het straffen. Pa is zachtaardig, ma wil grenzen stellen. En een thema dat er anno 2023 toe doet in onze samenleving waarin de opvoeding perfect moet zijn. Wanneer Ana tegen de zin van Mateo hun zoontje de auto heeft uitgezet en ze na een paar minuten terugkeren om hem weer op te pikken, blijkt het joch er vandoor te zijn. Een fraaie aanleiding om elkaar de maat te nemen, zoals het echtpaar in Who's Afraid of Virginia Woolf. Na een doodsaaie inleiding van vijf kwartier gebeurt dit dan ook in een fraai geacteerde monoloog van Ana waar Mateo wat suf bij staat te kijken. De uitkomst is voorspelbaar. Over het acteren van Antonia Zegers niets dan goeds: ze geeft Ana diepgang. Néstor Cantillana doet hopeloos zijn best om de rol van vader geloofwaardig te maken; hij kan er niks aan doen dat het scenario hem is vergeten, wat ook geldt voor Catalina Saavedra als de politieagente. Voor het overige? Dun, erg dun. Saai, voorspelbaar, vlak, geen emotie oproepend - je haalt je schouders op wanneer de film is afgelopen en je mompelt 'Jammer. Over tot de orde van de dag' (maar ik heb geen kinderen).

Ana [Antonia Zegers] en Mateo [Néstor Cantillana] zijn op zoek naar hun zoon Lucas [Santiago Urbina] in een bos. Ook al omdat zonsondergang nadert, roepen ze de hulp in van de politie die ze vertellen dat Lucas verdwaalt is toen hij even moest gaan plassen. Een leugen, zoveel weten we dan al, maar wat is de reden voor die leugen? En wat is er precies gebeurd? Dat ontvouwt zich tergende langzaam in een thriller die nooit langer dan een kwartier had mogen duren. Dat de film in een doorlopende take is gefilmd, maakt het in geen enkel opzicht beter op. Het eerste deel, waarin Ana en Mateo niets anders doen dat door het bos slenteren en ‘Lukas’ roepen, is nauwelijks door te komen. De titel verraadt bovendien in grote lijnen wat er is gebeurd, waardoor er ook geen sprake is van mysterie.