Richard III (1955)

Olivier is geniaal als een compleet valse kraai; van top tot teen. De decors en de muziek zijn prachtig. Fraaie droomscene die Richard confronteert met zn demonen. De veldslag was houterig, maar dat heeft ook wel weer zn charme.

Goede verfilming van Richard III, die echter nooit aan zijn theatraliteit ontsnapt. Het zijn toch vooral sterk theatrale acteurs die lange dialogen en monologen uitspreken terwijl ze wat heen en weer lopen door nogal kale decors. Dit is Shakespeare maar niet nauwelijks cinema. Olivier probeert er filmisch nog wel hier en daar wat van te maken, door bijvoorbeeld af en toe wat met de belichting te spelen of de schaduw van Richard op symbolische momenten te filmen, maar over het algemeen wordt de aandacht visueel alleen gegrepen door de fleurige kostuums. Allen de kroning aan het begin en de verschijning van de geesten voor de laatste slag maakte indruk. Verder was het toch wel een lange zit, die te doen blijft dankzij het boeiende verhaal en de toch wel heerlijk theatrale performances, waarbij Olivier, Gielgud en Richardson de uitschieters zijn en Hardwicke iets minder. Doe mij dan toch maar de Shakespeareverfilmingen van Orson Welles (en Chimes at Midnight in het bijzonder). Die weten de geest van Shakespeare niet alleen in het acteerwerk, maar ook filmisch te vangen. 3*

Zeer toneelmatig, maar ik vond dat wel passen bij de theatraliteit van het titelpersonage, die er immers behagen in schept om zijn slechtheid breed uit te meten – hij probeert soms mensen te paaien met een vleierij die werkt, niet ondánks, maar dankzíj Gloucesters valsheid, alsof de aangesprokene wel ziet dat hij met schijnheiligheid te doen heeft maar daar toch in meegaat omdat het allemaal zo charmant wordt gebracht. Een cast propvol grote namen helpt om alles vloeiend over het voetlicht te brengen, hoewel 160 minuten wel een hele zit is voor een praatstuk.