Sieranevada (2016)

Al in de grandioze openingsscène, waarin een moeder en haar dochter in de verte wegvallen tegen een grootstedelijk decor van een winkelstraat vol toeterende auto's en passerende mensenmassa's, blijkt 'Sieranevada' (2016) een ander soort film. Subtieler, minder direct, niet gepolijst met filters of keurige belichting en geen verzorgde dialogen met een duidelijk doel. In de rest van de film worden acteurs zelden tegenover elkaar gepositioneerd; we zien ze van achteren of van opzij, in extreme close-ups, of gesprekspartners vallen net weg uit beeld. Ook het narratief is allerminst gestroomlijnd, want zo blijken bijvoorbeeld de vrouw en het kind uit de opening geen grote rol meer te spelen in de rest van de vertelling. Zelfs de centrale figuur, Lary (Mimi Branescu), verdwijnt prompt van het toneel om een plas te doen, terwijl de moeder en het kind uit de opening een minder grote rol spelen dan de lange aankondiging doet vermoeden. Wat we als kijker niet zien, niet horen, of niet meemaken, is belangrijker dan de alledaagsheid die wél wordt getoond - allemaal kleine en grote geschiedenissen, ideologieën en historische bewegingen. De stokkende, moeizame gesprekken en de talrijke conflictjes verbergen niet alleen de eigen trauma’s, maar ze openbaren onderhuidse spanningen naar de gewelddadige geschiedenissen van een Roemenië dat ooit staatscommunisme heeft gekend. En het wachten, het eindeloze wachten, op iets of iemand die duidelijkheid schept in een gefragmenteerde, geglobaliseerde, laat-kapitalistische wereld. Alwaar de blikken nog steeds gericht zijn op een Amerika dat ooit aan de einder gloorde als het culturele en economische lichtpunt, maar wat houden deze personages nog over aan eigen identiteit nu diens aanwezigheid op het wereldtoneel onduidelijk is!?

Heel bijzondere en merkwaardige film die ik niet te negatief wil beoordelen omdat er toch wel heel goede scènes insteken waarbij ge je afvraagt hoe ze het voor elkaar krijgen om dergelijk sfeertje weer te geven, maar toch vind ik het allemaal wel een beetje "te". Heb heel veel gelezen en weinig tijd gehad om over wat er werd gezegd na te denken en soms was het moeilijk te ontdekken wie er nu eigenlijk aan het woord was, wat het niet eenvoudig maakte om karakters en verhaal (?) te ontleden. Maar goed, een geval van familiebijeenkomst waarbij er geen plooien worden glad gestreken. Integendeel, niemand is tevreden en duscuties zijn er alom en medelijden moet wedijveren met leedvermaak; Grappig eigenlijk, zelfs soms potsierlijk met de humor er doorheen zoals Sandra (die was het toch ?) die absoluut de deur dicht wou wat niemand respecteerde, de onverwachte, zat-zieke bezoekster, de strubbelingen rond het eten, de gekke scènes met de veel te grote broek, het geween van Lary om een prul uit het verleden.... Het is allemaal wel vermakelijk, maar drie uur leek me toch een heel brede marge.

Welkom in de chagrijnige wereld van de korte lontjes en lange tenen. Ik weet dat er zulke mensen zijn, maar het liefst loop ik daar met een wijde boog omheen. Dat had ik met deze pretentieuze film (met veel van hetzelfde) ook moeten doen. Het zou mij een ongemakkelijke middag bespaard hebben.