Sparta (2022)

Na de dood van zijn demente vader [Hans-Michael Riberg], die zich in zijn laatste dagen terug waande in het Duitse leger tijdens de Tweede Wereldoorlog, zoekt Ewald [Georg Friedrich] naar een vervanging voor de vaderliefde en probeert hij vorm te geven aan zijn eigen mannelijkheid. Hoewel de Oostenrijkse Ewald geen woord Roemeens spreekt, renoveert hij een oud schoolgebouw in Roemenië waar hij ‘Sparta’ start: een “trainingscentrum” waar hij minderjarige jongens zijn eigen versie van een Spartaanse training geeft. Wanneer hij foto’s van Octavian [Octavian-Nicolae Cocis] op zijn televisie projecteert, wordt dit een ongemakkelijke ervaring. Maar Seidl doet uiteindelijk niets met dat gegeven waardoor dit stuurloos in het rond begint te kabbelen. Geen wonder, want hetzelfde was het geval met Rimini, het eerste deel van dit tweeluik, waarin Ewalds broer centraal staat.

Van Seidl zijn we wel wat meer gewend. Zeker op visueel vlak heeft hij het er in zijn oudere films een handje van weg om de lelijkheid (visueel en psychisch) naar voren te brengen met dingen die mensen dagdagelijks ervaren. Vaak seksueel getinte zaken dan. Hier ook, maar dan visueel wat minder expliciet. Je voelt meteen dat er moreel gezien iets fout is aan Ewald. Hij organiseert Spartaanse trainingskampen op kindermaat en nodigt hiervoor de minderjarige buurt uit. Wat onschuldig lijkt, wordt meteen al met een wrang gevoel overgoten. We kunnen gerust spreken van een pedofiele stoornis zonder pedoseksuele handelingen te stellen. Waar in de andere films van Seidl een vleugje voyeurisme, leedvermaak of humor zit, is dat hier toch wel afwezig. De film heeft ook weinig met Rimini, kan dus perfect los van elkaar gezien worden. Die pseudo link is zelfs niet relevant en is alleen maar verwarrend als je geen van beide gezien hebt. En toch blijf ik met een vreemd gevoel achter. Pedofilie is niet hetzelfde als pedoseksualiteit. En als je de gewelddadige vaders bekijkt van sommige jongens, dan weet je dat het daar ook niet goed zit al wordt dat laatste moreel-juridisch gezien anders bekeken.

Uitstekende film over een man die een vervallen school ombouwt in een judoschool voor jongens. Toch wel een gewaagde film over een moeilijk onderwerp als pedoseksualiteit. Zoals de meeste films van Ulrich Seidl is deze ook weer troosteloos en ongemakkelijk. Een boeiend hoofdpersonage (alhoewel ik het verlaten van zijn vriendin wat beter onderbouwd had gezien). Een kleine 4.0 sterren.